સરળ બનશે GST રજીસ્ટ્રેશન અને રિફંડ: નાણા મંત્રાલયની નવી પહેલથી કારોબારીઓને મળશે મોટો ફાયદો
વેપારીઓ અને કારોબારીઓ માટે ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ (GST) રિફંડ એ તેમના વર્કિંગ કેપિટલ (કાર્યશીલ મૂડી) નો એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ હિસ્સો છે. હાલના નિયમો અનુસાર, સરકાર દ્વારા ટેક્સ રિફંડ જારી કરવા માટે ૬૦ દિવસ સુધીનો સમય લાગે છે, જેના કારણે વેપારીઓના નાણાં લાંબો સમય સુધી ફસાઈ રહે છે. આ સમસ્યાના ઉકેલ માટે હવે નાણા મંત્રાલયે GST રિફંડની સમગ્ર પ્રક્રિયાને અત્યંત ઝડપી અને પારદર્શક બનાવવા માટે એક નવો પ્રસ્તાવ રજૂ કર્યો છે.
આ નવા પ્રસ્તાવ મુજબ, હવે રિફંડ અરજી સ્વીકારવાની સમયમર્યાદા ઘટાડીને માત્ર ૧૦ દિવસ કરવામાં આવી રહી છે. જો કોઈ કારણસર ૧૦ દિવસની અંદર અરજી પર કોઈ નિર્ણય ન લેવાય, તો તેને આપમેળે (Automatically) સ્વીકારી લેવામાં આવશે. ત્યારબાદ, રિસ્ક ચેક (Risk Check) ની પ્રક્રિયા પૂરી કરીને રિફંડની ૯૦ ટકા રકમ તુરંત જારી કરવાનો પ્રસ્તાવ છે.
માત્ર ૧૭ દિવસમાં રિફંડ આપવાનું લક્ષ્ય
સરકારનું મુખ્ય લક્ષ્ય GST રિફંડની આખી પ્રક્રિયાને વધુ વેગ આપવાનો છે. રિપોર્ટ્સ અનુસાર, આ નવી ટેકનોલોજી અને ઓટોમેટેડ રિસ્ક ચેકના ઉપયોગથી રિફંડની સમગ્ર પ્રક્રિયા માત્ર ૧૭ દિવસની અંદર જ પૂરી થઈ જશે.
આ બદલાવથી વેપારીઓ અને નાના-મોટા ઉદ્યોગકારોના ફસાયેલા નાણાં ખૂબ જ ઝડપથી પાછા મળી શકશે, જેનાથી તેમના ધંધામાં વર્કિંગ કેપિટલની તંગી નહીં સર્જાય અને કેશ ફ્લો (Cash Flow) સારો રહેશે. વ્યાપારી જગતમાં આ પગલાને ખૂબ જ સકારાત્મક રીતે જોવામાં આવી રહ્યો છે.
GST રજીસ્ટ્રેશન પ્રક્રિયા પણ થશે વધુ ઝડપી
માત્ર રિફંડ જ નહીં, પરંતુ સરકાર GST રજીસ્ટ્રેશન અને તેમાં ફેરફાર કરવાની પ્રક્રિયાને પણ અત્યંત સરળ અને ઝડપી બનાવવા જઈ રહી છે. વર્તમાન સમયમાં પણ આશરે ૬૧ ટકા જીએસટી રજીસ્ટ્રેશન કામકાજના ત્રણ દિવસની અંદર આપમેળે મંજૂર થઈ જાય છે. હવે સરકારનું લક્ષ્ય આ આંકડાને વધારીને ૧૦૦ ટકા સુધી લઈ જવાનું છે.
આ ઉપરાંત, રજીસ્ટ્રેશનની વિગતોમાં કોઈ ફેરફાર કે સુધારો (Modification) કરવાનો હોય, તો તે પ્રક્રિયા પણ ખૂબ જ સરળ બનશે. કરદાતાઓ (Taxpayers) હવે ટેક્સ અધિકારીઓની લાંબી મંજૂરી કે હસ્તક્ષેપ વગર સેલ્ફ-સર્ટિફિકેશન (Self-Certification) ના માધ્યમથી જ જરૂરી ફેરફારો કરી શકશે.
ટેક્સ રેટ અને આગામી જીએસટી કાઉન્સિલની પ્રાથમિકતાઓ
જીએસટી કાઉન્સિલની બેઠકોમાં સામાન્ય રીતે મોટા ટેક્સ રેટ કટની તાત્કાલિક અપેક્ષા રાખવામાં નથી આવતી, પરંતુ સમય-સમય પર કેટલાક ટેક્સ રેટ્સમાં સુધારો કે રેશનલાઈઝેશન (Rationalization) ચોક્કસપણે કરવામાં આવે છે. ટેક્સ રેટમાં ઘટાડા કે મોટા ફેરફારો સામાન્ય રીતે વર્ષમાં એક જ વાર, એટલે કે વર્ષની શરૂઆતની બેઠકોમાં જ મર્યાદિત રાખવામાં આવે છે.
હાલની આ નવી પહેલોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય જીએસટી સિસ્ટમને વધુ સરળ બનાવવાનો અને કારોબારીઓ માટે વેપાર કરવો વધુ આસાન (Ease of Doing Business) કરવાનો છે.
