Gmailમાં આવ્યું વોટ્સએપ જેવું ફીચર! જાણો કેવી રીતે કામ કરશે નવું એન્ડ-ટુ-એન્ડ એનક્રિપ્શન
આજના ડિજિટલ યુગમાં આપણી પ્રાઈવસી સૌથી મોટી ચિંતા બની ગઈ છે. આપણે દિવસ દરમિયાન ડઝનબંધ ઈમેલ મોકલીએ છીએ, જેમાંથી ઘણામાં અત્યંત અંગત માહિતી, બેંક વિગતો કે બિઝનેસના ગુપ્ત દસ્તાવેજો હોય છે. ઘણીવાર મનમાં એ ડર રહે છે કે શું આપણો ઈમેલ સંપૂર્ણ સુરક્ષિત છે? શું ગૂગલ કે કોઈ હેકર આપણા મેસેજ વાંચી શકે છે?
તમારી આ જ ચિંતા દૂર કરવા માટે ગૂગલે એક ક્રાંતિકારી પગલું ભર્યું છે. Gmailએ હવે મોબાઈલ ડિવાઈસ (Android અને iOS) માટે એન્ડ-ટુ-એન્ડ એનક્રિપ્શન (E2EE) ફીચર રોલ આઉટ કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે. આનો સીધો અર્થ એ છે કે હવે તમારા ઈમેલ ‘ડિજિટલ લોક’ ની અંદર બંધ રહેશે, જેની ચાવી ફક્ત તમારી અને મેલ મેળવનારની પાસે જ હશે.
શું હોય છે એન્ડ-ટુ-એન્ડ એનક્રિપ્શન (E2EE)?
સરળ ભાષામાં સમજીએ તો, આ એક એવું સુરક્ષા કવચ છે જે તમારા મેસેજને એક કોડ (Secret Code) માં ફેરવી દે છે. જ્યારે તમે કોઈને ઈમેલ મોકલો છો, ત્યારે તે તમારા ફોનમાંથી નીકળતાની સાથે જ એક એવી ભાષામાં ફેરવાઈ જાય છે જેને કોઈ માણસ વાંચી શકતું નથી. આ મેસેજ ફક્ત તે જ વ્યક્તિના ફોન કે કમ્પ્યુટર પર જઈને ખુલશે, જેને તમે તે મોકલ્યો છે.
આ પ્રક્રિયામાં સૌથી મોટી વાત એ છે કે ગૂગલ પોતે પણ તમારા ઈમેલ વાંચી શકશે નહીં. આ સિવાય હેકર્સ, ઈન્ટરનેટ સર્વિસ પ્રોવાઈડર્સ કે સરકારી એજન્સીઓ પણ એનક્રિપ્ટેડ મેસેજના કન્ટેન્ટ સુધી પહોંચી શકતી નથી. વોટ્સએપ જેવી મેસેજિંગ એપ્સ પર આપણે વર્ષોથી આ સુરક્ષાનો આનંદ માણી રહ્યા હતા, પરંતુ હવે તે પ્રોફેશનલ દુનિયાના સૌથી મોટા પ્લેટફોર્મ એટલે કે જીમેલ પર પણ આવી ગયું છે.
કેવી રીતે કામ કરશે Gmailનું આ નવું ફીચર?
ગૂગલે આ ફીચરને ખૂબ જ યુઝર-ફ્રેન્ડલી બનાવ્યું છે. જ્યારે તમે તમારા મોબાઈલથી કોઈ નવો ઈમેલ લખશો (Compose), ત્યારે તમને ત્યાં એક લોક (Lock) નું આઈકન જોવા મળશે.
-
લોક પર ટેપ કરો: ઈમેલ મોકલતા પહેલા તમારે તે લોક આઈકન પર ક્લિક કરવાનું રહેશે.
-
એડિશનલ એનક્રિપ્શન પસંદ કરો: અહીં તમને ‘ક્લાયન્ટ-સાઇડ એનક્રિપ્શન’ નો વિકલ્પ મળશે.
-
સુરક્ષિત સેન્ડ: આને એક્ટિવેટ કરતાની સાથે જ તમારો ઈમેલ સંપૂર્ણ સુરક્ષિત થઈ જશે.
મજેદાર વાત એ છે કે જો તમે કોઈ એવી વ્યક્તિને મેલ મોકલી રહ્યા છો જે જીમેલનો ઉપયોગ નથી કરતી, તો પણ તે વેબ બ્રાઉઝર દ્વારા સુરક્ષિત રીતે તે મેલ જોઈ શકશે અને રિપ્લાય પણ કરી શકશે.
અત્યારે કયા યુઝર્સને આનો લાભ મળશે?
શરૂઆતના તબક્કામાં ગૂગલે આ ફીચર ‘ગૂગલ વર્કસ્પેસ એન્ટરપ્રાઈઝ’ (Google Workspace Enterprise) યુઝર્સ માટે રજૂ કર્યું છે. એટલે કે જે લોકો બિઝનેસ એકાઉન્ટ્સ, એજ્યુકેશન કે સરકારી સંસ્થાઓ માટે જીમેલનો ઉપયોગ કરે છે, તેઓ આનો ફાયદો ઉઠાવી શકશે.
આનો ઉપયોગ કરવા માટે તમારી ઓફિસ કે સંસ્થાના એડમિન એ એડમિન કન્સોલમાંથી તેને એક્ટિવેટ કરવું પડશે. ત્યારપછી જ આ ફીચર તમારા એન્ડ્રોઈડ કે આઈફોનની જીમેલ એપમાં દેખાશે. આશા રાખવામાં આવે છે કે આવનારા સમયમાં તેને સામાન્ય વ્યક્તિગત યુઝર્સ (Personal Accounts) માટે પણ ધીમે-ધીમે ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી શકે છે.
ડેસ્કટોપની મજબૂરી હવે ખતમ!
આ પહેલા જો કોઈને એનક્રિપ્ટેડ ઈમેલ મોકલવો હોય, તો તેને કમ્પ્યુટર (Desktop) ની જરૂર પડતી હતી અથવા તો કોઈ થર્ડ-પાર્ટી ટૂલનો સહારો લેવો પડતો હતો. પરંતુ હવે મોબાઈલ પર આ ફીચર આવવાથી પ્રાઈવસી તમારા ખિસ્સામાં હશે. તમે મુસાફરી કરતી વખતે કે મીટિંગ દરમિયાન પણ તમારા સંવેદનશીલ (Sensitive) દસ્તાવેજોને પૂરી સુરક્ષા સાથે મોબાઈલથી જ મેનેજ કરી શકશો.
બિઝનેસ માટે કેમ છે આ ગેમ-ચેન્જર?
કોઈપણ કંપની માટે તેનો ડેટા જ તેની સૌથી મોટી સંપત્તિ હોય છે. જીમેલના આ અપડેટ સાથે:
-
ડેટા સિક્યોરિટી: કંપનીઓનો ગુપ્ત ડેટા હવે સંપૂર્ણ સુરક્ષિત રહેશે.
-
કંટ્રોલ: એનક્રિપ્શનની ‘કી’ (Keys) ઓર્ગેનાઈઝેશનના કંટ્રોલમાં રહેશે, જેનાથી સુરક્ષાનું એક વધારાનું પડ ઉમેરાય છે.
-
ભરોસો: ક્લાયન્ટ્સ સાથે થતી વાતચીત હવે વધુ વિશ્વસનીય બનશે.
જીમેલનું એન્ડ-ટુ-એન્ડ એનક્રિપ્શનની દુનિયામાં કદમ મૂકવું એ પ્રાઈવસીની દ્રષ્ટિએ એક ઐતિહાસિક વળાંક છે. જ્યાં પહેલા ઈમેલને મેસેજિંગ એપ્સ કરતા ઓછા સુરક્ષિત માનવામાં આવતા હતા, ત્યાં હવે ગૂગલે આ ધારણાને બદલી નાખી છે. જોકે, આ અત્યારે ફક્ત એન્ટરપ્રાઈઝ યુઝર્સ માટે છે, પરંતુ સુરક્ષાની દિશામાં આ એક ખૂબ જ મોટું અને આવકારદાયક પગલું છે.
