DA Hike Update: કેન્દ્રીય કર્મચારીઓની આતુરતાનો અંત, જાણો ક્યારે જાહેર થશે મોંઘવારી ભથ્થાની બાકી રકમ?
લાખો કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે મોંઘવારી ભથ્થા (Dearness Allowance – DA) ને લઈને એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અપડેટ સામે આવ્યું છે. હાલમાં જ્યારે તમામ કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ આગામી ૮મા પગાર પંચ (8th Pay Commission) ના અમલીકરણ અને તેની સત્તાવાર જાહેરાતની આતુરતાપૂર્વક રાહ જોઈ રહ્યા છે, ત્યારે વર્તમાન ૭મા પગાર પંચ હેઠળ વર્ષ ૨૦૨૬ ના બીજા છમાસિક ગાળા માટેના મોંઘવારી ભથ્થાના વધારાને લઈને નાણાકીય વર્તુળોમાં હલચલ તેજ થઈ ગઈ છે. કર્મચારીઓ હવે એ જાણવા ઉત્સુક છે કે ઓગસ્ટ અને સપ્ટેમ્બર મહિનાની આસપાસ સરકાર દ્વારા DA વધારાની સત્તાવાર જાહેરાત ક્યારે કરવામાં આવશે અને તેમના બેંક ખાતામાં બાકી રકમ (Arrears) ક્યારે જમા થશે.
નિયમિત સમયરેખા અને વર્તમાન આર્થિક ટ્રેન્ડ્સ
સામાન્ય વ્યવસ્થા મુજબ, કેન્દ્ર સરકાર પોતાના કર્મચારીઓ અને પેન્શનધારકોને આર્થિક રાહત આપવા માટે વર્ષમાં બે વાર મોંઘવારી ભથ્થામાં સુધારો કરે છે. આ વધારાની ગણતરી ગ્રાહક ભાવ સૂચકાંક (AICPI) ના આધારે કરવામાં આવે છે. વર્ષનો પ્રથમ વધારો જાન્યુઆરી-ફેબ્રુઆરી મહિના દરમિયાન નક્કી થાય છે, જે ૧લી જાન્યુઆરીથી અમલમાં આવે છે. સામાન્ય રીતે તેની સત્તાવાર જાહેરાત માર્ચ કે એપ્રિલમાં થાય છે અને કર્મચારીઓને જાન્યુઆરીથી લઈને તે સમય સુધીના મહિનાનું એરિયર્સ એકસાથે ચૂકવવામાં આવે છે. ચાલુ વર્ષ ૨૦૨૬ માં પણ આવું જ જોવા મળ્યું હતું, જ્યાં પ્રથમ છમાસિક ગાળાનો વધારો એપ્રિલમાં લાગુ કરાયો હતો અને જાન્યુઆરીથી માર્ચ સુધીની બાકી રકમ કર્મચારીઓના ખાતામાં જમા કરવામાં આવી હતી.
નિયમ અનુસાર, વર્ષનો બીજો મોંઘવારી વધારો જુલાઈથી ઓગસ્ટ મહિનાની વચ્ચે નક્કી કરવામાં આવે છે, જે ૧લી જુલાઈથી પ્રભાવી બને છે. સુત્રો અને વર્તમાન આર્થિક ટ્રેન્ડ્સના જણાવ્યા અનુસાર, વર્ષ ૨૦૨૬ ના આ બીજા અર્ધવાર્ષિક DA વધારાની સત્તાવાર જાહેરાત કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સપ્ટેમ્બરના અંતમાં અથવા ઓક્ટોબરની શરૂઆતમાં (તહેવારોની સીઝન પહેલા) કરવામાં આવી શકે છે. આનો અર્થ એ થયો કે જ્યારે પણ ઓક્ટોબરમાં નવો પગાર આવશે, ત્યારે કર્મચારીઓને જુલાઈ, ઓગસ્ટ અને સપ્ટેમ્બર એમ ૩ થી ૪ મહિનાની બાકી રકમ (એરિયર્સ) એકસાથે રોકડ સ્વરૂપે પોતાના બેંક ખાતામાં મળશે.
૩ ટકા સુધીનો વધારો અને ૮મા પગાર પંચની હલચલ
આ વખતે કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ માટે મોંઘવારી ભથ્થામાં ૩ ટકા સુધીનો ધરખમ વધારો થવાની પ્રબળ સંભાવના સેવાઈ રહી છે. જો આગામી દિવસોમાં આ ૩ ટકાના વધારા પર કેબિનેટની મહોર વાગી જશે, તો કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓનું કુલ મોંઘવારી ભથ્થું વર્તમાન સ્તરથી વધીને પૂરા ૬૩ ટકા પર પહોંચી જશે. આ વધારો કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોના ટેક-હોમ સેલરી (હાથમાં આવતા પગાર) માં મોટો ઉછાળો લાવશે, જેનાથી મોંઘવારીના સમયમાં મોટી આર્થિક રાહત મળશે.
આ સાથે જ, કર્મચારી સંગઠનોમાં એવી ચર્ચા પણ જોરશોરથી ચાલી રહી છે કે ૮મા પગાર પંચ હેઠળ, વધતા જતા મોંઘવારી ભથ્થાને મૂળ પગાર (Basic Salary) ની અંદર મર્જ એટલે કે એકીકૃત કરી દેવામાં આવે. નાણાકીય નિષ્ણાતોના મતે, ૮મું પગાર પંચ વર્ષ ૨૦૨૭ ના પ્રથમ ભાગમાં સરકાર સમક્ષ પોતાની અંતિમ ભલામણો રજૂ કરે તેવી અપેક્ષા રાખવામાં આવી રહી છે, જે સરકારી કર્મચારીઓના વેતન માળખા અને ભથ્થાઓની ગણતરીને સંપૂર્ણપણે બદલી નાખશે.
રાજ્ય સરકારો એક્શન મોડમાં: વિવિધ રાજ્યો દ્વારા DA ની જાહેરાત
કેન્દ્ર સરકાર હજુ નિર્ણય લેવાની પ્રક્રિયામાં છે, ત્યારે બીજી તરફ દેશના વિવિધ રાજ્યોની સરકારોએ પોતાના કર્મચારીઓ માટે મોંઘવારી ભથ્થામાં વધારો જાહેર કરવાની શરૂઆત કરી દીધી છે. અત્યાર સુધીમાં ઉત્તરાખંડ, બિહાર, હરિયાણા, રાજસ્થાન, ગોવા, ઓડિશા, તમિલનાડુ અને અરુણાચલ પ્રદેશ જેવા ૮ અગ્રણી રાજ્યોએ બીજા ક્વાર્ટરના મોંઘવારી ભથ્થામાં વધારો મંજૂર કરી દીધો છે. આ રાજ્યોમાં સત્તાવાર નિર્ણયો બાદ હવે સરકારી કર્મચારીઓનું મોંઘવારી ભથ્થું 50 ટકાથી વધીને સીધું 60 ટકા થઈ ગયું છે.
તાજેતરમાં જ ઉત્તરાખંડના મુખ્યમંત્રી પુષ્કર સિંહ ધામી અને તમિલનાડુના મુખ્યમંત્રી સી. જોસેફ વિજયે પોતપોતાના રાજ્યોમાં આ વધારા પર અંતિમ મહોર મારી દીધી છે. બંને મુખ્યમંત્રીઓએ નાણા વિભાગને સ્પષ્ટ નિર્દેશો આપ્યા છે કે વધેલા ભથ્થાની રકમ, તમામ બાકી એરિયર્સ સાથે, રાજ્યના સરકારી કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોના બેંક ખાતામાં વિલંબ વગર ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે. આદેશ અનુસાર, આગામી સપ્ટેમ્બર મહિના સુધીમાં તમામ લાયક કર્મચારીઓ અને નિવૃત્ત પેન્શનરોના ખાતામાં સંપૂર્ણ એરિયર્સ જમા કરાવી દેવામાં આવશે. રાજ્યોના આ આક્રમક આર્થિક પગલાં બાદ હવે કેન્દ્ર સરકાર પર પણ ટૂંક સમયમાં મોંઘવારી ભથ્થાની જાહેરાત કરવાનું દબાણ વધી ગયું છે.
