HDFC બેંકના ગ્રાહકો માટે ધમાકેદાર સમાચાર: એક જ ક્વાર્ટરમાં કમાયા ₹૧૯,૦૫૯ કરોડ, આંકડા જોઈ ચોંકી જશો!
ભારતીય શેરબજાર (દલાલ સ્ટ્રીટ) પર સૌથી વધુ માર્કેટ વેલ્યુ ધરાવતી ખાનગી ક્ષેત્રની અગ્રણી એચડીએફસી બેંક લિમિટેડ (HDFC Bank Ltd) દ્વારા શનિવારના રોજ નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ ના પ્રથમ ક્વાર્ટર (જૂન ત્રિમાસિક) ના નાણાકીય પરિણામો જાહેર કરવામાં આવ્યા છે. બેંકે તેના ચોખ્ખા નફામાં વાર્ષિક ધોરણે (YoY) ૪.૯૮ ટકાનો સાતત્યપૂર્ણ ઉછાળો નોંધાવ્યો છે.
ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં બેંકનો ટેક્સ પછીનો ચોખ્ખો નફો (Net Profit) વધીને ₹૧૯,૦૫૯.૭૨ કરોડ પર પહોંચી ગયો છે, જે ગયા વર્ષના સમાન ક્વાર્ટરમાં ₹૧૮,૧૫૫.૨૧ કરોડ હતો. બેંકે સ્પષ્ટતા કરી છે કે, જો ગયા વર્ષના અમુક વન-ઓફ ટ્રાન્ઝેક્શન ગેઇન્સ (જેમ કે એચડીબી ફાઇનાન્સિયલ સર્વિસીસમાં આંશિક હિસ્સો વેચવો), અગાઉની જોગવાઈઓ અને ટેક્સ ક્રેડિટ્સને એડજસ્ટ કરવામાં આવે, તો બેંકનો મુખ્ય નફો વાર્ષિક ધોરણે ૯.૮ ટકાના દરે વધ્યો છે.
મુખ્ય વ્યાજની આવક (NII) અને માર્જિનની સ્થિતિ
એચડીએફસી બેંકની કમાણીના મુખ્ય આધાર સમાન નેટ ઈન્ટરેસ્ટ ઈન્કમ (Net Interest Income – NII), એટલે કે બેંકને વ્યાજમાંથી થયેલી કમાણી અને ચૂકવવામાં આવેલા વ્યાજ વચ્ચેનો તફાવત, જૂન ક્વાર્ટરમાં ૬.૭ ટકા વધીને ₹૩૩,૫૩૦ કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે, જે ગયા વર્ષના સમાન ત્રિમાસિક ગાળામાં ₹૩૧,૪૪૦ કરોડ હતી.
માર્જિનના મોરચે, બેંકનો નેટ ઈન્ટરેસ્ટ માર્જિન (NIM) કુલ અસ્કયામતો (Total Assets) ના આધારે ૩.૨ ટકા નોંધાયો છે. જ્યારે વ્યાજ કમાવી આપતી અસ્કયામતો (Interest Earning Assets) ના આધારે ગણતરી કરવામાં આવે તો આ માર્જિન ૩.૪0 ટકાના સ્તરે રહ્યું છે. આ આંકડા દર્શાવે છે કે બેંક તેની ધિરાણ ક્ષમતા અને ફંડિંગ ખર્ચ વચ્ચે યોગ્ય સંતુલન જાળવવામાં સફળ રહી છે.
પ્રોવિઝનિંગમાં ત્રિમાસિક વધારો પરંતુ વાર્ષિક ધોરણે મોટી રાહત
બેંકિંગ કામગીરીમાં જોખમો સામે રક્ષણ આપતી જોગવાઈઓ એટલે કે પ્રોવિઝન અને કન્ટિન્જન્સીઝ (Provisions and Contingencies) ના મોરચે મિશ્ર પ્રતિક્રિયા જોવા મળી છે. ચાલુ ક્વાર્ટરમાં બેંકનું કુલ પ્રોવિઝનિંગ ₹૩,૦૫૯.૭0 કરોડ રહ્યું છે, જે અગાઉના માર્ચ ક્વાર્ટરના ₹૨,૬૦૯.૫૭ કરોડ કરતાં થોડું વધારે છે.
જો કે, ગયા વર્ષના સમાન ક્વાર્ટરના ₹૧૪,૪૪૧.૬૩ કરોડના તોતિંગ પ્રોવિઝનની સરખામણીએ આ વખતે બેંકને બહુ મોટી રાહત મળી છે. ઉલ્લેખનીય છે કે, ગયા વર્ષે એચડીએફસી બેંકના બોર્ડ દ્વારા મંજૂર કરાયેલી નીતિ અનુસાર ₹૯,૦૦૦ કરોડનું વિશાળ ફ્લોટિંગ પ્રોવિઝન (Floating Provision) અલગ રાખવામાં આવ્યું હતું, જેના કારણે ગયા વર્ષે પ્રોવિઝનનો આંકડો ખૂબ જ ઊંચો દેખાતો હતો.
એસેટ ક્વોલિટી મજબૂત અને સ્થિર
લોનની ગુણવત્તા એટલે કે એસેટ ક્વોલિટીના મોરચે એચડીએફસી બેંકે તેની પરંપરાગત મજબૂતી જાળવી રાખી છે. જૂન ક્વાર્ટરમાં બેંકનો ગ્રોસ નોન-પર્ફોર્મિંગ એસેટ (GNPA) રેશિયો ગ્રોસ એડવાન્સિસના ૧.૧૭ ટકા નોંધાયો છે, જે અગાઉના માર્ચ ક્વાર્ટરમાં ૧.૧૫ ટકા હતો. સામાન્ય વધારા છતાં, ગયા વર્ષના સમાન ગાળાના ૧.૪૦ ટકાની સરખામણીએ એસેટ ક્વોલિટીમાં મોટો સુધારો જોવા મળ્યો છે.
બીજી તરફ, ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ ના રોજ બેંકનો નેટ એનપીએ (NNPA) રેશિયો નેટ એડવાન્સિસના માત્ર ૦.૪૧ ટકાના અત્યંત નીચા અને સુરક્ષિત સ્તરે રહ્યો છે, જે બેંકની રિકવરી પ્રોસેસની મજબૂતી દર્શાવે છે.
કેપિટલ બેઝ અને રિસ્ક-વેઇટેડ અસ્કયામતો
બેંકની આર્થિક સક્ષમતા દર્શાવતો કેપિટલ એડિકવસી રેશિયો (CAR) બેસેલ-૩ (Basel III) માર્ગદર્શિકા અનુસાર ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ ના રોજ ૧૯.૬ ટકા નોંધાયો છે, જે ગયા વર્ષે સમાન ગાળામાં ૧૯.૯ ટકા હતો. નિયમનકારી અથવા આરબીઆઈની ૧૧.૯ ટકાની લઘુત્તમ જરૂરિયાત કરતાં બેંકનો આ રેશિયો ઘણો વધારે છે.
આ કેપિટલ બેઝમાં ટાયર-૧ CAR ૧૭.૮ ટકા અને કોમન ઇક્વિટી ટાયર-૧ (CET-1) કેપિટલ રેશિયો ૧૭.૪ ટકાના સ્તરે રહ્યો છે. ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ સુધીમાં બેંકની કુલ રિસ્ક-વેઇટેડ અસ્કયામતો (Risk-weighted Assets) ₹૩૦,૫૨૦ બિલિયન એટલે કે આશરે ₹૩૦,૫૨,૦૦૦ કરોડ નોંધાઈ છે.
દેશવ્યાપી વિતરણ નેટવર્ક અને સેમી-અર્બન ફોકસ
એચડીએફસી બેંક દેશના ખૂણે-ખૂણે પોતાનો વ્યાપ વધારી રહી છે. ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ ના રોજ બેંકનું નેટવર્ક ૪,૧૭૫ શહેરોમાં ફેલાયેલી ૯,૬૯૪ શાખાઓ (Branches) અને ૨૦,૯૫૮ એટીએમ (ATMs) સુધી પહોંચી ગયું છે, જે ગયા વર્ષે ૪,૧૫૩ શહેરોમાં ૯,૪૯૯ શાખાઓ અને ૨૧,૨૫૧ એટીએમ હતું. બેંકે જણાવ્યું છે કે તેની કુલ શાખાઓમાંથી ૫૦ ટકા શાખાઓ અર્ધ-શહેરી (Semi-urban) અને ગ્રામીણ (Rural) વિસ્તારોમાં કાર્યરત છે, જે ગ્રામીણ અર્થતંત્રમાં બેંકની પકડ મજબૂત કરે છે.
આ ઉપરાંત, બેંક પાસે ૧૪,૩૯૨ બિઝનેસ કોરેસ્પોન્ડન્ટ્સ (Business Correspondents) નું નેટવર્ક છે, જે મુખ્યત્વે કોમન સર્વિસ સેન્ટર્સ (CSC) દ્વારા સંચાલિત થાય છે. માનવબળની વાત કરીએ તો, જૂન ૨૦૨૬ ના રોજ બેંકના કુલ કર્મચારીઓની સંખ્યા ૨,૧૨,૯૫૮ રહી છે, જે જૂન ૨૦૨5 માં ૨,૧૮,૮૨૨ હતી.
બેલેન્સ શીટ અને ડિપોઝિટ ગ્રોથ
એચડીએફસી બેંકની કુલ અસ્કયામતો અને બેલેન્સ શીટનો કદ સતત વધી રહ્યો છે. બેંકની કુલ બેલેન્સ શીટનું કદ (Total Balance Sheet Size) વાર્ષિક ધોરણે વધીને ₹૪૩.૯૮ લાખ કરોડ પર પહોંચી ગયું છે, જે ગયા વર્ષે આ જ ગાળામાં ₹૩૯.calculate૫૪ લાખ કરોડ હતું.
થાપણોના મોરચે પણ ગ્રાહકોનો અડગ વિશ્વાસ જોવા મળ્યો છે. જૂન ક્વાર્ટરમાં બેંકની સરેરાશ થાપણો (Average Deposits) વાર્ષિક ધોરણે ૧૩.૩ ટકા અને ત્રિમાસિક ધોરણે ૫.૬ ટકાના વધારા સાથે ₹૩૦.૧૨ લાખ કરોડ નોંધાઈ છે. આ થાપણોમાં સૌથી મહત્વનો હિસ્સો ગણાતા સરેરાશ કાસા (Average CASA – Current Account Saving Account) ડિપોઝિટ્સ વાર્ષિક ૧૧.૨ ટકા અને ત્રિમાસિક ૪.૨ ટકા વધીને ₹૯.૫૭ લાખ કરોડના સ્તરે પહોંચી ગયા છે. એકંદરે, આ પરિણામો દર્શાવે છે કે એચડીએફસી બેંક ભારતીય બેંકિંગ ક્ષેત્રમાં મોખરાનું સ્થાન ધરાવે છે.
