નાણા મંત્રાલયની લીલી ઝંડી: ખાનગી ક્ષેત્રના લાખો કર્મચારીઓને મળશે PF અને પેન્શનનો લાભ
દેશમાં ખાનગી ક્ષેત્રમાં નોકરી કરતા લાખો મધ્યમ વર્ગીય કર્મચારીઓ માટે એક અત્યંત રાહતજનક અને મહત્વના સમાચાર સામે આવ્યા છે. નાણા મંત્રાલયે કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) હેઠળ કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ (EPF) અને કર્મચારી પેન્શન યોજના (EPS) માટેની ફરજિયાત પગાર મર્યાદા (Wage Limit) ₹૧૫,૦૦૦ પ્રતિ માસથી વધારીને ₹૨૫,૦૦૦ પ્રતિ માસ કરવાના પ્રસ્તાવને સત્તાવાર મંજૂરી આપી દીધી છે.
આ નિર્ણયથી ખાનગી કંપનીઓમાં કામ કરતા એવા લાખો કર્મચારીઓને સીધો લાભ મળશે, જેમનો મૂળ પગાર (Basic Pay) ૧૫,૦૦૦ થી ૨૫,૦૦૦ રૂપિયાની વચ્ચે છે અને તેઓ અગાઉ ફરજિયાત PF યોજનાના દાયરા બહાર રહી જતા હતા. જોકે, આ નવી નીતિ સત્તાવાર રીતે સમગ્ર દેશમાં અમલમાં આવે તે પહેલાં કેન્દ્ર સરકારની કેબિનેટની અંતિમ મંજૂરી મેળવવાની પ્રક્રિયા બાકી છે.
વર્તમાન નીતિ અને નવા નિર્ણય વચ્ચેનો તફાવત
હાલની નિયમનકારી વ્યવસ્થા મુજબ, જો કોઈ કર્મચારીનો મૂળ પગાર ₹૧૫,૦૦૦ કે તેથી ઓછો હોય, તો જ કંપની માટે તેને EPF અને EPS યોજના હેઠળ આવરી લેવો કાયદાકીય રીતે ફરજિયાત રહે છે. જો કોઈ કર્મચારીનો પગાર આ મર્યાદાથી વધુ હોય, તો તેને PF નો લાભ આપવો કે નહીં તેનો નિર્ણય સંપૂર્ણપણે નોકરીદાતા (Employer) અને કર્મચારીની પરસ્પર સંમતિ પર નિર્ભર રહે છે.
આ કારણોસર, ખાનગી ક્ષેત્રની ઘણી કંપનીઓ ૧૫,૦૦૦ રૂપિયાથી વધુ પગાર ધરાવતા કર્મચારીઓને PF યોજનાનો લાભ આપવાનું ટાળતી હતી. પરંતુ હવે નવી જોગવાઈ મુજબ આ સીમારેખા વધારીને ₹૨૫,૦૦૦ કરવામાં આવતાં અગાઉ યોજનાથી વંચિત રહી ગયેલા હજારો નહીં પરંતુ લાખો કર્મચારીઓ સ્વચાલિત રીતે PF અને પેન્શન કવરેજ હેઠળ આવી જશે.
કર્મચારીઓને નિવૃત્તિ બાદ મળશે મજબૂત આર્થિક સુરક્ષા
PF ની પગાર મર્યાદામાં વધારો થવાથી કર્મચારીના માસિક પગારમાંથી થતી બચત અને કંપની તરફથી ઉમેરાતા ફાળાની રકમમાં નોંધપાત્ર વધારો થશે. દર મહિને કપાતી રકમ ભવિષ્ય નિધિ ખાતામાં જમા થશે, જેના પર સારો વ્યાજદર પણ મળે છે.
આ નિર્ણય ખાસ કરીને નિવૃત્તિ બાદની જિંદગી માટે અત્યંત ફાયદાકારક સાબિત થશે. એક તરફ જમા થયેલી કુલ રકમ (Lump Sum Amount) માં મોટો વધારો થશે, તો બીજી તરફ કર્મચારી પેન્શન યોજના (EPS) હેઠળ નિવૃત્તિ બાદ મળતું માસિક પેન્શન પણ પહેલા કરતાં ઘણું વધારે મળશે. આનાથી ખાનગી ક્ષેત્રના કર્મચારીઓને નોકરી પૂરી થયા બાદ મજબૂત સામાજિક અને નાણાકીય સુરક્ષા કવચ પ્રાપ્ત થશે.
કેબિનેટ મંજૂરી અને અમલીકરણની પ્રક્રિયા
નાણા મંત્રાલયની મંજૂરી મળ્યા બાદ હવે આ પ્રસ્તાવને કેન્દ્રીય કેબિનેટની બેઠકમાં મૂકવામાં આવશે. કેબિનેટ તરફથી આખરી મંજૂરી મળતાની સાથે જ શ્રમ અને રોજગાર મંત્રાલય દ્વારા તેની અમલવારી માટેનું નોટિફિકેશન અને સત્તાવાર તારીખ જાહેર કરવામાં આવશે.
અગાઉ વર્ષ ૨૦૧૪ માં PF માટેની પગાર મર્યાદા ₹૬,૫૦૦ થી વધારીને ₹૧૫,૦૦૦ કરવામાં આવી હતી. લાંબા સમય બાદ થઈ રહેલા આ સુધારાથી ઉદ્યોગ જગત અને નોકરીયાત વર્ગમાં ભારે ખુશીનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. આ પગલું દેશમાં વધતી મોંઘવારી વચ્ચે કર્મચારીઓની લાંબા ગાળાની બચતને પ્રોત્સાહન આપવા માટે માઇલસ્ટોન સાબિત થશે.
