BSEમાં મોટા ફેરફારની તૈયારી! નવા MD-CEO માટે અરજીઓ મંગાવાઈ, જાણો છેલ્લી તારીખ
ભારત અને એશિયાના સૌથી જૂના શેરબજાર એટલે કે બોમ્બે સ્ટોક એક્સચેન્જ (BSE Ltd.) ના ઉચ્ચ સ્તરીય મેનેજમેન્ટમાં ટૂંક સમયમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળવાનો છે. એક્સચેન્જે તેના સૌથી જવાબદાર અને સર્વોચ્ચ પદ એવા મેનેજિંગ ડિરેક્ટર (MD) અને ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ ઓફિસર (CEO) ની નવી પસંદગી માટે અધિકૃત રીતે આ પ્રક્રિયા હાથ ધરી છે. બીએસઈ દ્વારા આ ટોપ પોઝિશન માટે યોગ્ય અને અનુભવી ઉમેદવારો પાસેથી અરજીઓ પણ મંગાવવામાં આવી છે.
આ સમગ્ર કવાયત પાછળનું મુખ્ય કારણ બીએસઈના વર્તમાન પ્રમુખ સુંદરરામન રામમૂર્તિની આગામી નિવૃત્તિ છે. ૧૫ જૂન ૨૦૨૭ ના રોજ તેઓ ૬૫ વર્ષની વય મર્યાદા પૂરી કરી રહ્યા છે, જે આ પદ પરથી નિવૃત્તિ માટેની કાયદાકીય વય છે. આથી, એક્સચેન્જે સમયસર પોતાના નવા નેતાની શોધ પૂર્ણ કરવા માટે અત્યારથી જ વહીવટી પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવી દીધી છે.
અનુભવ અને વય મર્યાદા અંગેની મુખ્ય શરતો
બીએસઈ દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી અધિકૃત જાહેરાતમાં આ ટોચના પદ માટે ઉમેદવારની પાત્રતા અંગે સ્પષ્ટ શરતો મૂકવામાં આવી છે. અરજી કરનાર ઉમેદવાર પાસે કેપિટલ માર્કેટ અથવા સંબંધિત ક્ષેત્રમાં ઓછામાં ઓછો ૨૦ વર્ષનો વ્યવસાયિક અનુભવ (Professional Experience) હોવો જરૂરી છે.
આ ૨૦ વર્ષના કુલ અનુભવમાંથી ઉમેદવારે ઓછામાં ઓછા ૫ વર્ષ સીનિયર લીડરશિપ રોલ (ટોચના સંચાલકીય પદ) પર કાર્ય કરેલું હોવું જોઈએ. આ ઉપરાંત, વય મર્યાદાના નિયમ અનુસાર ૧ જુલાઈ ૨૦૨૭ ના રોજ ઉમેદવારની ઉંમર ૬૨ વર્ષથી ઓછી હોવી જોઈએ. એક્સચેન્જ એક એવા વ્યક્તિને શોધી રહ્યું છે જેની પાસે ભારતીય અને વૈશ્વિક કેપિટલ માર્કેટની ઊંડી સમજ અને પકડ હોય.
ટેકનોલોજી, ડિજિટલ ટ્રાન્સફોર્મેશન અને લીડરશિપ સ્કિલ
આજના આધુનિક યુગમાં શેરબજારની તમામ કામગીરી પૂર્ણપણે નવીનતમ ટેકનોલોજી અને અલ્ગોરિધમ્સ પર નિર્ભર થઈ ગઈ છે. આ બાબતને ધ્યાનમાં રાખીને બીએસઈ એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે નવા નેતા પાસે ટેકનોલોજીકલ જ્ઞાન ઉપરાંત ડિજિટલ ટ્રાન્સફોર્મેશનની પણ મજબૂત સમજ હોવી જરૂરી છે.
ઉમેદવારમાં એવી ક્ષમતા અને વિઝન હોવું જોઈએ કે તે એક્સચેન્જની ટેકનોલોજી આધારિત નવી પહેલોનું નેતૃત્વ કરી શકે અને દૈનિક કામગીરીને વધુ સુરક્ષિત તથા ઝડપી બનાવી શકે. બીએસઈ એક એવા માર્કેટ-સેવી અને એન્ટરપ્રિન્યોરશિપ (સાહસિક) અભિગમ ધરાવતા નેતાની તલાશમાં છે, જે નિયમનકારી ચોકઠાં (Regulatory Framework) માં રહીને નવીન વિચારો સાથે સંસ્થાના ગ્રોથને આગળ ધપાવી શકે. પસંદગી પામેલા ઉમેદવારને ઈન્ડસ્ટ્રીના સર્વોચ્ચ ધોરણો મુજબ આકર્ષક પગાર અને અન્ય સુવિધાઓ આપવામાં આવશે.
શૈક્ષણિક લાયકાત અને સેબી (SEBI) ના નિયમોનું પાલન
આ મહત્વપૂર્ણ પદ માટે અરજી કરનાર ઉમેદવારનું શૈક્ષણિક બેકગ્રાઉન્ડ પણ અત્યંત મજબૂત હોવું આવશ્યક છે. કોઈપણ માન્યતા પ્રાપ્ત યુનિવર્સિટી અથવા સંસ્થામાંથી ગ્રેજ્યુએશનની ડિગ્રી અથવા પ્રોફેશનલ ક્વોલિફિકેશન હોવી જરૂરી છે.
જે ઉમેદવારો પાસે બીએ (BA), બીકોમ (B.Com), સીએ (CA), એમબીએ (MBA), એલએલબી (LLB), બીટેક (B.Tech) અથવા તેને સમકક્ષ પ્રોફેશનલ ડિગ્રી હોય તે આ પદ માટે યોગ્ય ગણાશે. આ ઉપરાંત, પસંદ થયેલા ઉમેદવારે કંપનીઝ એક્ટની જોગવાઈઓ સાથે સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઈન્ડિયા (SEBI) ના તમામ કડક નિયમો અને ધોરણો પર ખરા ઊતરવું પડશે. પ્રક્રિયા દરમિયાન જ્યાં પણ જરૂર જણાશે ત્યાં સંબંધિત નિયમનકારી સત્તામંડળો પાસેથી મંજૂરી અથવા એનઓસી (NOC) મેળવવાની રહેશે.
અરજી કરવાની મુદત અને વર્તમાન નેતૃત્વનો ઈતિહાસ
સેબી (SEBI) ની વર્તમાન માર્ગદર્શિકા અનુસાર, કોઈપણ વ્યક્તિને એક સમયે મહત્તમ બે કાર્યકાળ માટે એમડી અને સીઈઓ તરીકે નિયુક્ત કરી શકાય છે, જ્યાં દરેક કાર્યકાળ વધુમાં વધુ ૫ વર્ષનો હોય છે. જોકે, આ દરમિયાન ૬૫ વર્ષની મહત્તમ વય મર્યાદાનો નિયમ પણ યથાવત લાગુ રહે છે.
બીએસઈના એમડી અને સીઈઓ પદ માટે અરજી સબમિટ કરવાની છેલ્લી તારીખ ૧૯ નવેમ્બર ૨૦૨૬ નક્કી કરવામાં આવી છે. જો વર્તમાન સીઈઓ સુંદરરામન રામમૂર્તિની વાત કરીએ તો, તેમણે ૪ જાન્યુઆરી ૨૦૨૩ ના રોજ બીએસઈના એમડી અને સીઈઓ તરીકેનો પદભાળ સંભાળ્યો હતો. તેમણે આશિષકુમાર ચૌહાણનું સ્થાન લીધું હતું, જેઓ હાલમાં દેશના અન્ય પ્રમુખ એક્સચેન્જ ‘નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જ’ (NSE) ના એમડી અને સીઈઓ તરીકે કાર્યરત છે.
