પગાર પંચનું મોટું અપડેટ: ૫૫ લાખ કર્મચારીઓ અને ૬૯ લાખ પેન્શનરોને મળશે મોંઘવારી ભથ્થાની મોટી ભેટ
કેન્દ્ર સરકારના લાખો કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે આ વર્ષનો ઉત્તરાર્ધ ખુશીઓની મોટી ભેટ લઈને આવી શકે છે. દેશમાં ૮મા પગાર પંચની (8th Pay Commission) રચના થયાને આશરે આઠ મહિના જેટલો સમય વીતી ચૂક્યો છે અને પંચ પાસે પોતાનો અંતિમ અહેવાલ સરકારને સોંપવા માટે હવે માત્ર ૧૦ મહિનાનો સમય બાકી રહ્યો છે. આ દરમિયાન કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ માટે સૌથી મોટા અને રાહતના સમાચાર એ સામે આવ્યા છે કે, આગામી સપ્ટેમ્બર મહિનામાં સરકાર દ્વારા મોંઘવારી ભથ્થામાં (DA) મોટો વધારો જાહેર કરવામાં આવી શકે છે. સરકારના આ સંભવિત નિર્ણયથી દેશભરના આશરે ૫૫ લાખ (૫.૫ મિલિયન) સક્રિય કર્મચારીઓ અને ૬૯ લાખ (૬.૯ મિલિયન) પેન્શનધારકોના માસિક વેતનમાં મોટો ઉછાળો જોવા મળશે.
કેન્દ્ર સરકાર સામાન્ય રીતે પોતાના કર્મચારીઓના જીવનધોરણને મોંઘવારી સામે સંતુલિત રાખવા માટે વર્ષમાં બે વખત મોંઘવારી ભથ્થાની (DA) જાહેરાત કરે છે. આ વર્ષના પ્રારંભમાં એટલે કે જાન્યુઆરી મહિનામાં સરકારે મોંઘવારી ભથ્થામાં ૨ ટકાનો વધારો કર્યો હતો, જેના કારણે કર્મચારીઓનું કુલ ડીએ (DA) વધીને ૬૦ ટકાના સ્તરે પહોંચી ગયું છે. હવે કર્મચારીઓની નજર આગામી જુલાઈથી ડિસેમ્બરના સમયગાળા માટે જાહેર થનારા નવા ભથ્થા પર ટકેલી છે.
સપ્ટેમ્બરમાં જ કેમ થઈ શકે છે જાહેરાત?
ઓલ ઈન્ડિયા એનપીએસ (NPS) એમ્પ્લોયીઝ ફેડરેશનના પ્રમુખ મનજીત સિંહ પટેલના જણાવ્યા અનુસાર, વર્ષના બીજા છ મહિનાના ગાળા માટેનું મોંઘવારી ભથ્થું સામાન્ય રીતે સપ્ટેમ્બર મહિનામાં જાહેર કરવામાં આવતું હોય છે. જો વહીવટી પ્રક્રિયામાં થોડો વિલંબ થાય તો ક્યારેક આ જાહેરાત ઓક્ટોબરના પ્રથમ સપ્તાહ સુધી પણ લંબાઈ શકે છે.
બારેય મહિનાના ડેટાની ગણતરીમાં સરકાર ક્યારેય ઉતાવળ નથી કરતી. નાણા મંત્રાલય માત્ર કોઈ એક મહિનાના મોંઘવારીના આંકડાને આધારે ભથ્થું નક્કી કરતું નથી, પરંતુ સરેરાશ કાઢવા માટે ઓછામાં ઓછા ૨ થી ૩ મહિનાના આંકડાઓનું સચોટ મૂલ્યાંકન કરવામાં આવે છે, જેના કારણે સપ્ટેમ્બર મહિનામાં આ આંકડા સ્પષ્ટ થતાં જ જાહેરાત કરવામાં આવે છે.
મોંઘવારી ભથ્થાની ગણતરીનું ગણિત
કેન્દ્રીય કર્મચારીઓના મોંઘવારી ભથ્થાની ગણતરી કેન્દ્રીય શ્રમ બ્યુરો (Labour Bureau) દ્વારા દર મહિને જાહેર કરવામાં આવતા ‘ઓલ ઈન્ડિયા કન્ઝ્યુમર પ્રાઈસ ઈન્ડેક્સ’ (AICPI-IW) ના ડેટાના આધારે કરવામાં આવે છે. ઉપલબ્ધ આંકડા મુજબ, એપ્રિલ ૨૦૨૬ નો અંતિમ ઈન્ડેક્સ આંકડો ૦.૮ પોઈન્ટના ઉછાળા સાથે ૧૪૯.૯ પર પહોંચી ગયો હતો. હવે જુલાઈ ૨૦૨૬ થી અમલમાં આવનાર નવો ડીએ દર કેટલો રહેશે, તેનો સંપૂર્ણ આધાર મે અને જૂન મહિનાના બજાર મોંઘવારીના ડેટા પર રહેલો છે. જો આ આંકડા સકારાત્મક રહેશે તો કર્મચારીઓના પગારમાં નોંધપાત્ર વધારો નિશ્ચિત છે.
કર્મચારીઓની મુખ્ય માંગણીઓ અને પંચની સક્રિયતા
૮મા પગાર પંચ સમક્ષ દેશના વિવિધ સરકારી કર્મચારી સંગઠનોએ પોતાના સૂચનો અને માંગણીઓનું મેમોરેન્ડમ સબમિટ કરવાની અંતિમ તારીખ ૧૫ જૂન, ૨૦૨૬ નક્કી કરવામાં આવી હતી, જે પ્રક્રિયા હવે સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. કર્મચારી સંગઠનો દ્વારા રજૂ કરાયેલા પ્રસ્તાવોમાં મૂળ પગાર (Basic Pay), પેન્શન અને નિવૃત્તિ પછી મળતા નાણાકીય લાભોમાં મોટો વધારો કરવાની માંગ કરવામાં આવી છે. આમાં સૌથી મહત્વની માંગ ‘ફિટમેન્ટ ફેક્ટર’ (Fitment Factor) ને સુધારીને લઘુત્તમ મૂળ પગારને નવી ઊંચાઈએ લઈ જવાની છે.
૧૫ જૂનની સમયમર્યાદા સમાપ્ત થયા બાદ હવે પગાર પંચ પરામર્શના આગામી તબક્કામાં પ્રવેશ્યું છે. પંચના સભ્યો કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોના સંગઠનો તરફથી મળેલા પત્રોનો ઝીણવટપૂર્વક અભ્યાસ કરી રહ્યા છે. આ ઉપરાંત, ગ્રાઉન્ડ લેવલની વાસ્તવિક પરિસ્થિતિ અને કર્મચારીઓની આર્થિક જરૂરિયાતોને સીધી રીતે સમજવા માટે ૮મા પગાર પંચે દેશના વિવિધ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોની સત્તાવાર મુલાકાતો શરૂ કરી દીધી છે. કમિશન તમામ વર્ગોના હિતોને ધ્યાનમાં રાખીને આગામી ૧૦ મહિનામાં પોતાનો અંતિમ અહેવાલ તૈયાર કરીને કેન્દ્ર સરકાર સમક્ષ રજૂ કરશે, જેના આધારે આગામી સમયમાં નવું પગાર માળખું દેશમાં લાગુ કરવામાં આવશે.
