આઈટી સેક્ટરમાં AI નો કાળ: ટેક મહિન્દ્રા સહિતની કંપનીઓમાં હજારો ફ્રેશર્સની ભરતી અટકાઈ
આજકાલ આઈટી (IT) જગતમાં એક એવો ગભરાટ ફેલાયો છે જેણે હજારો યુવા એન્જિનિયર્સના સપનાઓ પર પાણી ફેરવી દીધું છે. આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ના વધતા પ્રભાવ વચ્ચે આઈટી કંપનીઓ હવે પોતાની ભરતી પ્રક્રિયામાં મોટો ફેરફાર કરી રહી છે. તાજેતરમાં ટેક મહિન્દ્રા અને ટીસીએસ (TCS) જેવી દિગ્ગજ કંપનીઓ દ્વારા કરવામાં આવેલી ભરતીમાં વિલંબ અને ઓફર લેટર્સ ન આપવાના સમાચારોએ સમગ્ર દેશના આઈટી ક્ષેત્રમાં ચિંતાનું મોજું ફેલાવી દીધું છે. એવું લાગે છે કે ટેકનોલોજી જેટલી ઝડપથી આગળ વધી રહી છે, તેટલી જ ઝડપથી પરંપરાગત આઈટી નોકરીઓ પર જોખમ વધી રહ્યું છે.
શું AI ના કારણે નોકરીઓ પર તરાપ મરાઈ રહી છે?
ટેક મહિન્દ્રાએ મહારાષ્ટ્રની વિવિધ કોલેજોમાંથી પસંદ કરાયેલા 2025 બેચના 1,000 થી વધુ એન્જિનિયરિંગ ગ્રેજ્યુએટ્સને હજુ સુધી ઓફર લેટર આપ્યા નથી. આ વિદ્યાર્થીઓએ જાન્યુઆરી-ફેબ્રુઆરી 2025માં પરીક્ષાઓ અને ઇન્ટરવ્યુના અનેક રાઉન્ડ સફળતાપૂર્વક પાસ કર્યા હતા. માર્ચ 2025માં જ્યારે તેમને જાણ કરવામાં આવી કે તેમનું સિલેક્શન થઈ ગયું છે, ત્યારે તેમને લાગ્યું કે તેમના કરિયરની શરૂઆત થઈ ગઈ છે. પરંતુ એક વર્ષ વીતી ગયા છતાં તેમના હાથમાં માત્ર નિરાશા અને પ્રતીક્ષા છે.
આ સ્થિતિ પાછળનું એક મોટું કારણ AI અને ઓટોમેશન છે. અત્યારે આઈટી કંપનીઓ એવા સોફ્ટવેર ટૂલ્સનો ઉપયોગ કરી રહી છે જે કોડિંગથી લઈને ટેસ્ટિંગ સુધીનું કામ ખૂબ જ ઝડપથી અને સસ્તામાં કરી શકે છે. એન્થ્રોપિક (Anthropic) જેવા AI ટૂલ્સ અને અન્ય લેંગ્વેજ મોડલ્સના આગમન પછી આઈટી કંપનીઓનો બિઝનેસ ગ્રોથ ધીમો પડ્યો છે. જ્યારે કંપનીઓની આવક પર દબાણ આવે છે, ત્યારે તેઓ સૌથી પહેલા નવી ભરતીઓ (Freshers Hiring) પર કાતર ફેરવે છે. ટેક મહિન્દ્રાના સીઈઓ અને એમડી મોહિત જોશીએ પણ સંકેત આપ્યો હતો કે નાણાકીય વર્ષ 2026માં કંપની પાછલા વર્ષની સરખામણીએ ઘણી ઓછી ભરતી કરશે. આ માત્ર એક કંપનીની વાત નથી, પરંતુ સમગ્ર આઈટી ઉદ્યોગનો બદલાતો ટ્રેન્ડ છે.
વિદ્યાર્થીઓની વ્યથા અને આઈટી માર્કેટની અનિશ્ચિતતા
પુણેની એક કોલેજના વિદ્યાર્થીએ પોતાની વ્યથા વર્ણવતા કહ્યું કે, “જ્યારે અમને નોકરી મળ્યાના સમાચાર મળ્યા હતા, ત્યારે ઘરમાં ઉત્સવ જેવો માહોલ હતો. પણ હવે એ જ નોકરી એક અનિશ્ચિત સ્વપ્ન બની ગઈ છે.” જે વિદ્યાર્થીઓને ઓફર લેટર નથી મળ્યા, તેઓ અત્યારે લાચારીની સ્થિતિમાં છે. તેઓ ન તો બીજી કંપનીમાં નવી શરૂઆત કરી શકે છે અને ન તો ટેક મહિન્દ્રા તરફથી કોઈ સ્પષ્ટ જવાબ મળી રહ્યો છે.
આવા સમયે, જે વિદ્યાર્થીઓ પાસે બીજી કોઈ તક નથી, તેઓ ખૂબ જ મુશ્કેલીમાં મુકાઈ ગયા છે. આઈટી માર્કેટમાં પ્રવેશવું હવે પહેલા જેવું સરળ રહ્યું નથી. AI આધારિત બદલાવોને કારણે કંપનીઓ હવે માત્ર અનુભવી લોકોને જ રાખવા માંગે છે જેઓ AI સાથે કામ કરી શકે. ફ્રેશર્સને ટ્રેનિંગ આપવાનો સમય અને ખર્ચ કંપનીઓ હવે ઘટાડી રહી છે. ફોરમ ફોર ઇન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજી એમ્પ્લોઇઝ (FITE) હવે આ મુદ્દાને ગંભીરતાથી લઈ રહ્યું છે અને શ્રમ મંત્રાલય સુધી પહોંચવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. જો સરકાર આ બાબતે દખલ નહીં કરે, તો આવનારા સમયમાં હજારો ટેલેન્ટેડ એન્જિનિયર્સ બેરોજગારીનો સામનો કરી શકે છે.
ભવિષ્ય માટે IT સ્ટુડન્ટ્સે શું કરવું જોઈએ?
AI નો આ કાળ ડરામણો જરૂર છે, પરંતુ તે નવી તકો પણ લઈને આવ્યો છે. માત્ર કોડિંગ આવડવું હવે પૂરતું નથી. જે વિદ્યાર્થીઓ AI ટૂલ્સને પોતાની કુશળતામાં ઉમેરશે, તેમના માટે તકો ખુલ્લી રહેશે.
-
સ્કિલ અપગ્રેડેશન: ફક્ત ડિગ્રી મેળવવી પૂરતી નથી. પ્રોમ્પ્ટ એન્જિનિયરિંગ, ડેટા સાયન્સ અને AI ટૂલ્સ કેવી રીતે કામ કરે છે તેનું જ્ઞાન હોવું ખૂબ જરૂરી છે.
-
સાઇડ પ્રોજેક્ટ્સ: કંપનીઓ હવે એવા ઉમેદવારો શોધે છે જેમણે પ્રેક્ટિકલ પ્રોજેક્ટ્સ પર કામ કર્યું હોય. માત્ર પુસ્તકીયું જ્ઞાન તમને સ્પર્ધામાં ટકાવી નહીં શકે.
-
નેટવર્કિંગ: લિંક્ડઈન જેવી સાઈટ્સ પર સક્રિય રહીને ઈન્ડસ્ટ્રીના લોકો સાથે જોડાઓ. ઘણીવાર રેફરલ્સ દ્વારા નોકરી મળવી સરળ રહે છે.
-
ધૈર્ય અને પ્લાન બી: આઈટી માર્કેટ અત્યારે થોડું અસ્થિર છે. તેથી, નોકરીની સાથે સાથે હાયર એજ્યુકેશન કે અન્ય સર્ટિફિકેશન કોર્સ પણ વિચારી રાખવા જોઈએ.
આ આખો મામલો એ સમજાવવા માટે પૂરતો છે કે ટેકનોલોજીની દુનિયા કેટલી ક્રૂર હોઈ શકે છે. એક તરફ કંપનીઓ AI માં રોકાણ કરી રહી છે, તો બીજી તરફ નવી પેઢીના ભવિષ્યને દાવ પર લગાવી રહી છે. જ્યારે ટેક મહિન્દ્રા જેવી મોટી કંપનીઓ સિલેક્શન પછી પણ જવાબદારીમાંથી હાથ પાછા ખેંચે છે, ત્યારે તે આઈટી સેક્ટરની નૈતિકતા પર પણ સવાલ ઉભા કરે છે. આવનારા મહિનાઓ આ વિદ્યાર્થીઓ માટે ખૂબ જ સંઘર્ષપૂર્ણ રહેશે, પરંતુ આ પરિસ્થિતિ જ તેમને ભવિષ્યના પડકારો માટે વધુ સક્ષમ બનાવશે. અત્યારે જરૂર છે તો માત્ર ધીરજની અને પોતાની જાતને નવી ટેકનોલોજી મુજબ બદલવાની.
