સબસિડીની ટક્કર પર ઊભેલા ઈલેક્ટ્રિક સ્કૂટરનો ધંધો હવે ઠપ થવા લાગ્યો છે. ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV) ની ખરીદી પર આપવામાં આવતી ‘FAME’ સબસિડી ઘટ્યા પછી ટુ-વ્હીલર EVની માંગ ધીમી પડી છે. દેશની તમામ મોટી ઇલેક્ટ્રિક સ્કૂટર કંપનીઓ ગ્રાહકોને આકર્ષવા માટે તેમના શ્રેષ્ઠ પ્રયાસો કરી રહી છે. એપ્રિલથી કંપનીઓનું વેચાણ સતત ઘટી રહ્યું છે.
કંપનીઓનું વેચાણ
ગુરુવારે જાહેર કરાયેલા એક અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે વાહન કંપનીઓએ હવે સંશોધન અને વિકાસ (R&D) દ્વારા ખર્ચ ઘટાડવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું પડશે. ‘કેર રેટિંગ્સ’ દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા અહેવાલમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે વિવિધ કારણોસર ટુ-વ્હીલર (EV સહિત)નું વેચાણ મધ્યમ ગાળામાં ઓછું રહેવાની ધારણા છે. અહેવાલ મુજબ, દ્વિચક્રી વાહનોના મુખ્ય સેગમેન્ટ્સ ખાસ કરીને 75 cc થી 110 cc બાઇક અને 75 cc થી 125 cc સ્કૂટર્સના વેચાણમાં નાણાકીય વર્ષ 2018-19 થી 2021-22 સુધીના વેચાણમાં મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે, જે અગાઉના નાણાકીય વર્ષની સરખામણીમાં છે. આમાં થોડો સુધારો થયો છે.
ફેમ સબસિડીમાં મોટો કાપ
રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે સરકાર દ્વારા FAMEને ઓરિજિનલ ઇક્વિપમેન્ટ મેન્યુફેક્ચરર્સ (OEMs)ને આપવામાં આવેલી સબસિડી બાદ ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં ઇલેક્ટ્રિક ટુ-વ્હીલરના વેચાણમાં પણ મોટો ઘટાડો થયો છે. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે સબસિડીમાં 15,000 kWh થી 10,000 kWh સુધીની ઘટાડો અને ફેક્ટરીના ભાવમાં અગાઉના 40 ટકાથી 15 ટકા સુધીના ઘટાડાથી ટુ-વ્હીલરના વેચાણમાં અનિશ્ચિતતા વધી છે.
બરબાદીના આરે ઉધોગ
સોસાયટી ઓફ મેન્યુફેક્ચરર્સ ઓફ ઈલેક્ટ્રીક વ્હીકલ્સ (SMEV) અનુસાર, તેના ચાર્ટર્ડ એકાઉન્ટન્ટ્સ દ્વારા કરાયેલ ઓડિટ દર્શાવે છે કે અસરગ્રસ્ત કંપનીઓને રૂ. 9,000 કરોડથી વધુનું નુકસાન થયું હોવાનો અંદાજ છે. SMEVના ‘ચીફ ઇવેન્જલિસ્ટ’ સંજય કૌલે કહ્યું કે આમાંથી ઘણી કંપનીઓ કદાચ ક્યારેય પુનઃપ્રાપ્ત નહીં થાય. કેન્દ્રીય મંત્રી મહેન્દ્ર નાથ પાંડેને લખેલા પત્રમાં તેમણે જણાવ્યું હતું કે રોજેરોજ વધતી જતી ખોટને કારણે OEM (ઓરિજિનલ ઇક્વિપમેન્ટ મેન્યુફેક્ચરર્સ) બરબાદીના સ્તરે પહોંચી રહ્યા છે. કૌલે જણાવ્યું હતું કે પત્રમાં પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો હતો કે જો મંત્રાલયનો હેતુ આ OEM ને સજા કરવાનો હતો, તો તે હવે તેમને વ્યવહારીક રીતે ખતમ કરી રહ્યું છે. આ સજા 22 મહિનાથી વધુ સમયથી ચાલી રહી છે જે પોતે જ એક ગુનો છે.
સરકારે આ કંપનીઓ પાસેથી સબસિડી પાછી માંગી છે
સરકારે Hero Electric, Okinawa Autotech, Ampere EV, Revolt Motors, Benling India, Amo Mobility અને Lohia Auto પાસેથી સબસિડી પાછી ખેંચવાની માંગ કરી છે. ભારે ઉદ્યોગ મંત્રાલયની તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે આ કંપનીઓએ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કર્યું હતું અને યોજના હેઠળના નાણાકીય પ્રોત્સાહનોનો લાભ લીધો હતો. યોજનાના નિયમો અનુસાર, ‘મેડ ઇન ઇન્ડિયા’ ઘટકોનો ઉપયોગ કરીને ઇલેક્ટ્રિક વાહનોના ઉત્પાદન માટે પ્રોત્સાહનો આપવામાં આવ્યા હતા, પરંતુ તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે આ સાત કંપનીઓએ કથિત રીતે આયાત કરેલા ઘટકોનો ઉપયોગ કર્યો હતો.
- યુટ્યુબ ચેનલ સબસ્ક્રાઈબ કરીને જોતા રહો વિડીયો ન્યુઝ: SATYANEWS GUJARAT YouTube
