શું AI એજન્ટ્સ છીનવી લેશે સામાન્ય મુસાફરોની તત્કાલ ટિકિટ? IRCTCની સુરક્ષા પર ઉઠ્યા સવાલ
ભારતીય રેલવેના ટિકિટ બુકિંગ પ્લેટફોર્મ IRCTC પર તત્કાલ ટિકિટ બુક કરવી કોઈ યુદ્ધ જીતવા સમાન માનવામાં આવે છે. બુકિંગ વિન્ડો ખુલતા જ ભારે ટ્રાફિકના કારણે સર્વર હેંગ થઈ જવું, કેપ્ચા કોડ સાચો ન બેસવો અને પેમેન્ટમાં લાગતો સમય અક્ષરસઃ મુસાફરોને વેઇટિંગ લિસ્ટનું દુઃખ આપી દે છે. પરંતુ તાજેતરમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) એ આ અશક્ય જણાતા કામને પલક ઝબકતામાં કરી બતાવ્યું છે. ઓપનએાઇ (OpenAI) ના એક એડવાન્સ એઆઈ મોડેલે સવારના સમયે વેબસાઇટ પર ભારે ટ્રાફિક અને સર્વર ક્રેશ હોવા છતાં કોઈપણ માનવીય મદદ વગર કન્ફર્મ તત્કાલ ટિકિટ બુક કરીને દરેકને ચોંકાવી દીધા છે. સોશિયલ મીડિયા પર આ કારનામાની ચર્ચા જોરશોરથી થઈ રહી છે.
૧. એઆઈ એજન્ટે કેવી રીતે મેળવી આ અવિશ્વસનીય સફળતા?
તત્કાલ ટિકિટ બુકિંગમાં એક-એક સેકન્ડની કિંમત હોય છે. એસી ક્લાસ માટે તત્કાલ બુકિંગ સવારે 10 વાગ્યે અને સ્લીપર ક્લાસ માટે સવારે 11 વાગ્યે શરૂ થાય છે. સોશિયલ મીડિયા પર સામે આવેલી માહિતી મુજબ, યુઝરે આ પ્રક્રિયાને સંપૂર્ણપણે ઓટોમેટ કરવા માટે એઆઈ મોડેલને પહેલાથી જ ખૂબ જ વિગતવાર કમાન્ડ આપી રાખી હતી:
-
ઓટોમેટિક ટાઈમિંગ ટ્રિગર: બુકિંગનો સમય શરૂ થવાથી ઠીક થોડી સેકન્ડો પહેલા એઆઈ એજન્ટ જાતે જ એક્ટિવ થઈ ગયો.
-
ઓટો-ફિલ ડિટેલ્સ: એક પણ પળ ગુમાવ્યા વગર એઆઈ એ પર જઈને મુસાફરીની તારીખ, ટ્રેન નંબર, સ્ટેશન કોડ અને પેસેન્જરની માહિતી અત્યંત ઝડપથી નોંધી દીધી.
૨. સર્વર ક્રેશ થયું તો AIએ અપનાવ્યું સ્માર્ટ મગજ
જ્યારે સ્લીપર ક્લાસ માટે બુકિંગ શરૂ થયું, ત્યારે દેશભરમાંથી લાખો યુઝર્સની એકસાથે ઉપસ્થિતિના કારણે IRCTC નું સર્વર અચાનક ઠપ થઈ ગયું. સામાન્ય યુઝર આવા સમયે ગભરાઈને વારંવાર પેજ રિફ્રેશ કરે છે, જેના કારણે તેમનું સેશન એક્સપાયર થઈ જાય છે.
પરંતુ આ એડવાન્સ એઆઈ એ ખૂબ જ ચાલાકીથી યોગ્ય સમયની રાહ જોઈ અને જેવું સર્વર પાછું એક્ટિવ થયું, તેણે ચૂક્યા વગર તરત જ પેસેન્જર ફોર્મ સબમિટ કરી દીધું. આ સ્માર્ટ અને શાંત કાર્યપ્રણાલી આગળ સર્વરનો અવરોધ પણ સાવ નકામો સાબિત થયો.
૩. IRCTC વોલેટથી સુપરફાસ્ટ પેમેન્ટની કમાલ
તત્કાલ બુકિંગમાં સૌથી વધુ સમય પેમેન્ટ ગેટવે પર OTP નાખવામાં અને કાર્ડની વિગતો ભરવામાં બગડે છે. આ પડકારનો સામનો કરવા માટે અગાઉથી જ IRCTC વોલેટમાં પૂરતા ભંડોળ રાખવામાં આવ્યા હતા.
એઆઈ એ સેકન્ડના સોમા ભાગમાં પેમેન્ટ વિકલ્પ તરીકે IRCTC વોલેટ પસંદ કર્યું અને કોઈપણ વિલંબ વગર ટ્રાન્ઝેક્શન પૂરું કરી દીધું. જોતજોતામાં સ્ક્રીન પર કન્ફર્મ તત્કાલ ટિકિટ આવી ગઈ, જેને જોઈને મોટા-મોટા ટેક એક્સપર્ટ્સ પણ દંગ રહી ગયા.
શું IRCTC ભવિષ્યમાં આવા AI એજન્ટ્સ પર પ્રતિબંધ મૂકશે?
આ સિદ્ધિ ભલે ટેકનોલોજીની દુનિયામાં કુતૂહલ અને આશ્ચર્યનો વિષય બની હોય, પરંતુ રેલવે અને IRCTC ના નિયમોની દ્રષ્ટિએ તેના પર મોટા સવાલો ખડા થઈ રહ્યા છે. તત્કાલ ટિકિટ વાસ્તવમાં સામાન્ય અને જરૂરિયાતમંદ મુસાફરોની સુવિધા માટે બનાવવામાં આવી છે.
જો આ પ્રકારના એઆઈ એજન્ટ્સ અને બોટ્સ ઓટોમેટિક બુકિંગ કરવા લાગશે, તો સામાન્ય યુઝર્સના હાથમાં ક્યારેય કન્ફર્મ ટિકિટ નહીં આવી શકે. જાણકારોનું માનવું છે કે રેલવે ડેટાની સુરક્ષા અને નિષ્પક્ષતા જાળવી રાખવા માટે ટૂંક સમયમાં જ પોતાની સિસ્ટમમાં કેપ્ચા અને એન્ટી-બોટ સુરક્ષાના ધોરણોને વધુ કડક બનાવી શકે છે.
