ઠંડીમાં રૂમ હીટર ખરીદવાનું વિચારી રહ્યા છો? સસ્તા હીટર લેતા પહેલા આ જરૂર વાંચજો

રૂમ હીટર ખરીદતી વખતે ‘સસ્તું’ નહીં પણ ‘સુરક્ષિત’ જુઓ, જાણો ISI માર્ક અને અન્ય ટિપ્સ

જેમ જેમ તાપમાન ઘટે છે, તેમ ભારતીય ઘરોમાં રૂમ હીટરની માંગ ઝડપથી વધી જાય છે. બજારમાં ₹500 થી લઈને ₹15,000 સુધીના હીટર ઉપલબ્ધ છે. ઘણીવાર લોકો સૌથી સસ્તું મોડેલ પસંદ કરી લે છે, પરંતુ રૂમ હીટર એક એવું સાધન છે જે કલાકો સુધી ચાલે છે અને મોટા પ્રમાણમાં વીજળી વાપરે છે. એક ખોટી પસંદગી તમારા વીજળીના બિલને બમણું કરી શકે છે અથવા ઘરમાં આગ લાગવા જેવી દુર્ઘટનાનું કારણ બની શકે છે.

આ લેખમાં અમે તમને જણાવીશું કે તમારી જરૂરિયાત મુજબ સાચું રૂમ હીટર કેવી રીતે પસંદ કરવું.

1. સૌથી પહેલા જુઓ સેફ્ટી ફીચર્સ (Safety First)

હીટર કલાકો સુધી ચાલતા હોવાથી તેની સુરક્ષા સૌથી મહત્વની છે. સસ્તા અને બિન-બ્રાન્ડેડ હીટરમાં ઘણીવાર હલકી ગુણવત્તાનું પ્લાસ્ટિક અને નબળા વાયરોનો ઉપયોગ થાય છે.

• ઓવરહીટ પ્રોટેક્શન (Thermal Cut-off): એક સારું હીટર એ છે જે નિશ્ચિત તાપમાન પર પહોંચ્યા પછી આપમેળે બંધ થઈ જાય. આનાથી હીટર પીગળવાનો કે શોર્ટ સર્કિટનો ખતરો ટળી જાય છે.

• ટીપ-ઓવર સ્વીચ (Tip-over Switch): જો ઘરમાં બાળકો કે પાલતુ પ્રાણીઓ હોય, તો આ ફીચર અનિવાર્ય છે. જો હીટર ભૂલથી પડી જાય કે નમી જાય, તો આ સ્વીચ પાવર સપ્લાય તરત જ બંધ કરી દે છે.

• ISI માર્ક: હંમેશા ISI માર્કવાળું હીટર જ ખરીદો. આ ગેરંટી છે કે પ્રોડક્ટે સુરક્ષાના ધોરણો પૂરા કર્યા છે.

2. રૂમના કદ મુજબ વોટ (Wattage) પસંદ કરો

ખોટી ક્ષમતાનું હીટર પસંદ કરવું એટલે વીજળીનો બગાડ. જો હીટર નાનું હોય અને રૂમ મોટો, તો તે રૂમને ક્યારેય ગરમ નહીં કરી શકે અને સતત ચાલતું રહેશે.

• નાનો રૂમ (100 ચોરસ ફૂટ): આ માટે 750 થી 1000 વોટનું હીટર પૂરતું છે.

• મીડિયમ રૂમ (150-170 ચોરસ ફૂટ): આ માટે 1500 વોટનું હીટર આદર્શ માનવામાં આવે છે.

• મોટો રૂમ (200 ચોરસ ફૂટથી વધુ): અહીં તમારે 2000 કે 2500 વોટના હીટરની જરૂર પડશે.

ટિપ: હંમેશા એવું હીટર લો જેમાં હીટ સેટિંગ્સ (Low/Medium/High) ના વિકલ્પો હોય, જેથી તમે હવામાન મુજબ વીજળી બચાવી શકો.

3. હીટરના પ્રકારોને સમજો (Types of Room Heaters)

બજારમાં મુખ્યત્વે ત્રણ પ્રકારના હીટર મળે છે:

હેલોજન અથવા ઇન્ફ્રારેડ હીટર (Halogen/Quartz Heaters)

આ હીટર રોડ અથવા કોઈલ દ્વારા સીધી ગરમી આપે છે.

• ફાયદા: તે ખૂબ સસ્તા હોય છે અને તરત જ ગરમી આપે છે.

• ગેરફાયદા: તે માત્ર સામે બેઠેલી વ્યક્તિને જ ગરમ કરે છે, આખા રૂમને નહીં. તેની લાઈટ આંખોમાં ખૂંચી શકે છે.

ફેન હીટર અથવા કન્વેક્ટર (Fan Heaters)

આમાં હીટિંગ કોઈલ હોય છે અને પાછળ એક પંખો લાગેલો હોય છે જે ગરમ હવાને આખા રૂમમાં ફેલાવે છે.

• ફાયદા: મધ્યમ કદના રૂમ માટે શ્રેષ્ઠ છે અને રૂમ જલ્દી ગરમ કરે છે.

• ગેરફાયદા: તે ચાલતી વખતે અવાજ કરે છે અને હવામાંથી ભેજ (ઓક્સિજન) જલ્દી શોષી લે છે.

ઓઇલ-ફિલ્ડ રેડિયેટર (Oil-Filled Radiators – OFR)

આની અંદર તેલ ભરેલું હોય છે જે ગરમ થઈને ધીમે ધીમે ગરમી છોડે છે.

• ફાયદા: આ સૌથી સુરક્ષિત છે, હવામાં ભેજ ઘટાડતા નથી અને લાંબા સમય સુધી ગરમી જાળવી રાખે છે. તે મોટા રૂમ અને આખી રાત ચલાવવા માટે બેસ્ટ છે.

• ગેરફાયદા: તે મોંઘા હોય છે અને રૂમ ગરમ કરવામાં થોડો સમય લે છે.

4. સ્વાસ્થ્યનું ધ્યાન રાખો (Health and Comfort)

સસ્તા હીટર ઘણીવાર રૂમની હવામાંથી ઓક્સિજન અને ભેજ શોષી લે છે. આનાથી ત્વચામાં શુષ્કતા (Dry Skin), આંખોમાં બળતરા અને શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થઈ શકે છે.

• જો તમને અસ્થમા કે સાઇનસની સમસ્યા હોય, તો ઓઇલ-ફિલ્ડ હીટર જ પસંદ કરો.

• જો તમે ફેન કે હેલોજન હીટર વાપરો છો, તો રૂમમાં એક ખૂણામાં પાણી ભરેલો વાટકો રાખી દો. તે હવામાં ભેજ જાળવી રાખવામાં મદદ કરશે.

5. અવાજ અને વીજળીનો વપરાશ

• અવાજ: જો તમે હીટરને બેડરૂમ કે સ્ટડી રૂમમાં વાપરવા માંગતા હોવ, તો ‘ફેન હીટર’ ડિસ્ટર્બ કરી શકે છે. તેવામાં ‘ઓઇલ હીટર’ કે ‘હેલોજન હીટર’ વધુ સારા છે કારણ કે તે શાંત (Silent) હોય છે.

• થર્મોસ્ટેટ: જે મોડેલમાં થર્મોસ્ટેટ હોય તે વીજળી બચાવવામાં મદદ કરે છે કારણ કે તે રૂમ ગરમ થયા પછી હીટરને ઓટો-કટ કરી દે છે.

નિષ્કર્ષ

હીટર ખરીદતી વખતે માત્ર તેની ઓછી કિંમત ન જુઓ. સારી ગુણવત્તાનું હીટર (જે ₹2000-₹5000 ની વચ્ચે હોય) લાંબા ગાળે તમારા વીજળીના બિલ અને સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક રહે છે. તમારી જરૂરિયાત અને રૂમના કદ મુજબ જ યોગ્ય પસંદગી કરો.