શું તમારું AC પણ વારંવાર બગડે છે? નવું લેતા પહેલાં આ ૩ બાબતો ખાસ તપાસો
ઉનાળાના વધતા તાપમાન વચ્ચે જ્યારે રૂમમાં ગરમી લાગે છે, ત્યારે સૌથી પહેલો વિચાર એ જ આવે છે કે—”શું હવે નવું એસી (AC) ખરીદી લેવું જોઈએ?” એસી ખરીદવું એ કોઈ નાની-મોટી વાત નથી. તેમાં માત્ર મોટી રકમ જ ખર્ચાય છે એવું નથી, પણ તેની પસંદગીની પ્રક્રિયા પણ ઘણી લાંબી હોય છે. ઘણીવાર લોકો ઉતાવળમાં કે કોઈની સલાહ પર નવું એસી ખરીદી તો લે છે, પણ પછી ખબર પડે છે કે જૂના એસીને માત્ર એક નાની સર્વિસિંગ કે રિપેરિંગની જરૂર હતી.
બીજી તરફ, ઘણીવાર આપણે જૂના એસીને ઠીક કરાવવામાં એટલા પૈસા ખર્ચી નાખીએ છીએ કે તેટલા ખર્ચમાં એક નવું અને આધુનિક એસી આવી શક્યું હોત. તો પ્રશ્ન એ છે કે સાચો નિર્ણય કેવી રીતે લેવો? નવું એસી ખરીદતા પહેલા તમારે તમારી જાતને આ 3 મહત્વપૂર્ણ સવાલ પૂછવા જોઈએ. તેના જવાબો તમને સ્પષ્ટતા આપશે કે રિપેરિંગ (Repair) વધુ સારું છે કે નવું ખરીદવું (Replacement).
1. શું તમારા AC એ તેનું આયુષ્ય પૂરું કરી લીધું છે?
એસીનું એક સરેરાશ આયુષ્ય હોય છે. સામાન્ય રીતે એક સારી ગુણવત્તાનું એર કંડિશનર 10 થી 15 વર્ષ સુધી આરામથી ચાલે છે. જો તમારું એસી હજુ 8-10 વર્ષ જૂનું છે, તો તેને ફેંકી દેવાની જરૂર નથી. ઘણીવાર નાની-મોટી સમસ્યાઓ જેવી કે ગેસ લીક થવો, ફિલ્ટર ગંદા હોવા કે પંખાની મોટરમાં તકલીફ હોવી, તે રિપેરિંગથી ઠીક થઈ શકે છે.
કેવી રીતે ઓળખવું કે આ રિપેરિંગનો સંકેત છે?
-
જો એસી ચાલતી વખતે વિચિત્ર અવાજો કરી રહ્યું હોય.
-
કુલિંગ પહેલા જેવું ન મળતું હોય.
-
વીજળીનું બિલ થોડું ઘણું વધ્યું હોય.
-
પાઇપમાંથી હળવું પાણી લીક થતું હોય.
ક્યારે નવું ખરીદવું જોઈએ?
જો તમારું એસી 12-14 વર્ષથી વધુ જૂનું થઈ ગયું હોય અને તે વારંવાર બગડી રહ્યું હોય, તો રિપેરિંગ પર પૈસા ખર્ચવા સમજદારી નથી. આવા જૂના એસીની કુલિંગ ક્ષમતા ઘણી ઘટી જાય છે અને કોમ્પ્રેસર ગમે ત્યારે જવાબ આપી શકે છે. એકવાર કોમ્પ્રેસર બગડી જાય, તો તેનો ખર્ચ નવા એસી જેટલો જ થઈ જાય છે. આવા સમયે નવું મોડેલ લેવું જ સૌથી વધુ ફાયદાકારક સાબિત થાય છે.
2. શું હાલનું AC તમારા રૂમના કદ (સાઇઝ) મુજબ યોગ્ય છે?
ઘણા લોકો એસી ખરીદતી વખતે ‘બ્રાન્ડ’ અને ‘ફીચર્સ’ પાછળ દોડે છે, પણ ‘કેપેસિટી’ (ટન) ને નજરઅંદાજ કરી દે છે. જો તમારો રૂમ મોટો હોય અને તમે 1 ટનનું એસી લગાવ્યું હોય, તો તે રૂમને ઠંડો કરવા માટે આખો દિવસ ચાલશે, જેનાથી તે જલ્દી ઘસાઈ જશે (wear and tear). તેનાથી વિપરીત, જો રૂમ નાનો હોય અને એસી 2 ટનનું હોય, તો તે વીજળી ખૂબ ખેંચશે અને રૂમમાં બફારો અનુભવાશે.
નવું એસી લેતા પહેલા એ ખાસ જુઓ કે શું જૂનું એસી તમારા રૂમ માટે પૂરતું હતું? જો તે પૂરતું નહોતું, તો તેને રિપેર કરાવવાનો પણ કોઈ ફાયદો નથી. નવા એસી માટે હંમેશા કોઈ પ્રોફેશનલ પાસે રૂમનું માપ (Square footage), બારીઓની દિશા અને ઇન્સ્યુલેશનની તપાસ કરાવો. યોગ્ય ટનનું એસી માત્ર ઝડપી કુલિંગ જ નથી આપતું, પણ લાંબા સમય સુધી ટકે પણ છે.
3. વીજળીનો વપરાશ અને એનર્જી-એફિશિયન્સી
શું તમે જાણો છો કે છેલ્લા એક દાયકામાં એર કંડિશનિંગ ટેકનોલોજીમાં ક્રાંતિકારી ફેરફારો આવ્યા છે? આજના ‘ઇન્વર્ટર એસી’ (Inverter AC) જૂના નોન-ઇન્વર્ટર મોડેલ કરતા ઘણા વધુ કાર્યક્ષમ છે. જો તમારું એસી 7-8 વર્ષ કે તેથી વધુ જૂનું છે, તો તે કદાચ વીજળીનો મોટો ભાગ બગાડી રહ્યું હશે.
નવા જમાનાના એસી 20 થી 40 ટકા સુધી વધુ વીજળી બચાવવામાં સક્ષમ છે. જો તમે તમારા વીજળીના બિલ જુઓ અને માલૂમ પડે કે એસી ચાલુ કરવાથી બિલ આસમાને પહોંચે છે, તો નવું એસી ખરીદવું લાંબા ગાળે તમને ફાયદો જ કરાવશે. સારી સ્ટાર રેટિંગ વાળું એસી શરૂઆતમાં મોંઘું લાગી શકે છે, પણ 2-3 વર્ષમાં તે તેની કિંમત વીજળીની બચત દ્વારા વસૂલ કરી લે છે.
નિર્ણય કેવી રીતે લેવો?
એસી બદલવાનો નિર્ણય લેતી વખતે લાગણીમાં વહી ન જશો. તમારા એસીની ‘રિપેર હિસ્ટ્રી’ જુઓ. જો છેલ્લા 6 મહિનામાં તમે 3-4 વાર રિપેરમેનને બોલાવ્યા હોય અને દર વખતે કંઈક નવું બગડતું હોય, તો સમજી લેવું કે મશીન હવે થાકી ગયું છે.
નવું એસી ખરીદતા પહેલા હંમેશા તેના સર્વિસ નેટવર્ક, વોરંટી અને પાર્ટ્સની ઉપલબ્ધતા વિશે પણ જરૂર જાણો. એવું મોડેલ પસંદ કરો જે માત્ર ઠંડક જ નહીં, પણ તમારા ખિસ્સા પરનો બોજ પણ ઘટાડે. અંતમાં, યાદ રાખો કે એસીની યોગ્ય જાળવણી (જેમ કે સમયસર ફિલ્ટર સાફ કરવા અને વાર્ષિક સર્વિસિંગ) તેની ઉંમરને ઘણા વર્ષો વધારી શકે છે.

