બાળકોથી લઈને વૃદ્ધો સુધી બધા માટે ગુણકારીઃ ન્યુટ્રિશનિસ્ટની પહેલી પસંદ બનેલો આ દેશી હોમમેઇડ પ્રોટીન પાવડર
આજના દોડધામભર્યા અને વ્યસ્ત જીવનમાં શરીરને યોગ્ય માત્રામાં પોષણ પૂરું પાડવું એ સૌથી મોટો પડકાર બની ગયો છે. ખાસ કરીને સ્નાયુઓની મજબૂતી (Muscle Strength) વધારવા, વજન સંતુલિત રાખવા અને શરીરની એકંદર રોગપ્રતિકારક શક્તિ (Immunity) ને સુધારવા માટે આહારમાં પ્રોટીનનું યોગ્ય પ્રમાણ હોવું અનિવાર્ય છે. આ જરૂરિયાતને પૂરી કરવા માટે મોટાભાગના લોકો બજારમાં મળતા મોંઘા પ્રોટીન પાવડર તરફ વળે છે. જો કે, આ કોમર્શિયલ પ્રોટીન પાવડર માત્ર ખિસ્સા પર જ ભારે નથી પડતા, પરંતુ તેની ગુણવત્તા, શુદ્ધતા અને પ્રમાણિકતા સામે પણ હંમેશા સવાલો ઉઠતા રહ્યા છે. બજારના પ્રોડક્ટ્સમાં સ્વાદ વધારવા માટે કૃત્રિમ સ્વીટનર્સ, કેમિકલ્સ અને લાંબો સમય સાચવી રાખવા માટે પ્રિઝર્વેટિવ્સ ઉમેરવામાં આવે છે, જે લાંબે ગાળે સ્વાસ્થ્યને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.
આવા કૃત્રિમ ઘટકોથી બચીને સંપૂર્ણપણે કુદરતી ઓપ્શન શોધી રહેલા લોકો માટે સૌથી ઉત્તમ રસ્તો એ છે કે તેઓ પોતાના રસોડામાં જ એક સુપર-હેલ્ધી પ્રોટીન પાવડર તૈયાર કરે. બદામ, પિસ્તા, અખરોટ, કાજુ અને વિવિધ પ્રકારના સ્વાસ્થ્યવર્ધક બીજના મિશ્રણમાંથી બનતો આ પાવડર પ્રોટીન, હેલ્ધી ફેટ્સ અને વિટામિન્સનો ખજાનો છે. તેમાં કોઈ કેમિકલ ન હોવાથી બાળકોથી લઈને પુખ્ત વયના લોકો અને વડીલો પણ કોઈપણ પ્રકારના ડર વગર આનો નિયમિત ઉપયોગ કરી શકે છે.
પાવડર બનાવવા માટેની જરૂરી સામગ્રી
આ ઘરગથ્થુ ન્યુટ્રિશનલ પાવડર બનાવવા માટે તમારે રસોડાની કેટલીક બેઝિક અને અત્યંત પૌષ્ટિક વસ્તુઓની જરૂર પડશે. સામગ્રીમાં અડધો કપ બદામ, અડધો કપ અખરોટ, અડધો કપ પિસ્તા અને અડધો કપ કાજુ લેવાના રહેશે. આ ડ્રાયફ્રૂટ્સ શરીરને ઓમેગા-3 ફેટી એસિડ અને હાઈ-ક્વોલિટી પ્રોટીન પૂરું પાડે છે.
આ ઉપરાંત, ન્યુટ્રિશન વેલ્યુ વધારવા માટે ત્રણ મોટી ચમચી સૂર્યમુખીના બીજ (Sunflower Seeds), ત્રણ મોટી ચમચી તરબૂચના બીજ (Watermelon Seeds) અને ત્રણ મોટી ચમચી તલ લેવા. મીઠાશ અને આયર્ન માટે ત્રણ મોટી ચમચી કિસમિસ અને ત્રણ મોટી ચમચી ઝીણું સમારેલું સૂકું અંજીર વાપરવું. પાચનશક્તિ સુધારવા અને સુગંધ માટે એક મોટી ચમચી વરિયાળી, અડધી ચમચી એલચી પાવડર, બે ચપટી શુદ્ધ કેસર અને ડ્રાયફ્રૂટ્સને શેકવા માટે એક નાની ચમચી દેશી ગાયનું ઘી જોઈશે.
પ્રોટીન પાવડર બનાવવાની સરળ રીત
આ પાવડર બનાવવાની પ્રક્રિયા ખૂબ જ સરળ છે અને તે ઘરમાં આસાનીથી તૈયાર થઈ જાય છે. સૌ પ્રથમ, એક સ્વચ્છ તપેલી અથવા કઢાઈને ધીમા તાપે ગરમ કરો અને તેમાં એક ચમચી ઘી ઉમેરો. ઘી સહેજ ગરમ થાય એટલે તેમાં બદામ, કાજુ અને પિસ્તા ઉમેરીને ધીમા તાપે શેકી લો. ડ્રાયફ્રૂટ્સને ત્યાં સુધી જ શેકવાના છે જ્યાં સુધી તેનો ભેજ ઉડી જાય અને તે ક્રિસ્પી બને, તેનો રંગ બહુ બદલાવો જોઈએ નહીં. શેકાઈ ગયા પછી તેને એક વાસણમાં કાઢીને ઠંડા થવા દો. આ દરમિયાન, સૂકા અંજીરના નાના-નાના ટુકડા કરી લો જેથી તે સરળતાથી પીસી શકાય.
હવે એક મોટું બ્લેન્ડર અથવા મિક્સર જાર લો. તેમાં ઘીમાં શેકેલા બદામ, કાજુ અને પિસ્તા ઉમેરો. ત્યારબાદ તેમાં અખરોટ, સમારેલા અંજીરના ટુકડા, કિસમિસ, સૂર્યમુખીના બીજ, તરબૂચના બીજ અને તલ ઉમેરો. મિક્સરને પલ્સ મોડ પર (રોકી રોકીને) ચલાવો જેથી ડ્રાયફ્રૂટ્સમાંથી તેલ છૂટું ન પડે અને એક સરસ બારીક પાવડર તૈયાર થાય.
એકવાર આ પાવડર પીસાઈ જાય એટલે મિશ્રણને ફરીથી ચેક કરી લો. હવે આ જ પાવડરમાં ઉપરથી વરિયાળી, એલચી પાવડર અને કેસરના તાંતણા ઉમેરીને ફરી એકવાર મિક્સરમાં સારી રીતે બ્લેન્ડ કરી લો. આ આયુર્વેદિક મસાલા માત્ર સ્વાદ અને સુગંધ જ નથી વધારતા, પરંતુ ડ્રાયફ્રૂટ્સને પચાવવામાં પણ પેટને મદદ કરે છે. તૈયાર થયેલા પાવડરને એક મોટી પ્લેટ અથવા ટ્રે પર ફેલાવી દો અને અડધો કલાક માટે હવામાં સૂકાવા દો જેથી પીસતી વખતે પેદા થયેલી ગરમી અને ભેજ દૂર થઈ જાય. સંપૂર્ણપણે ઠંડો થયા પછી, આ પાવડરને કાચની એર-ટાઈટ (સીલબંધ) બરણીમાં ભરીને સંગ્રહિત કરો.
સેવન કરવાની સાચી પદ્ધતિ અને ફાયદા
આ હોમમેઇડ પ્રોટીન પાવડરનો મહત્તમ લાભ મેળવવા માટે, દરરોજ રાત્રે અથવા સવારે એક ગ્લાસ નવશેકા ગરમ દૂધમાં એક કે બે મોટી ચમચી આ પાવડર ભેળવીને પીવો. આ દૂધ પીવાથી શરીરનો આખો દિવસનો થાક દૂર થાય છે અને ઊંઘ પણ સારી આવે છે. જિમ જતા યુવાનો, વધતી ઉંમરના બાળકો અને શારીરિક નબળાઈ અનુભવતા લોકો માટે આ કુદરતી ટોનિક જેવું કામ કરે છે. હવે પ્રોટીન સપ્લિમેન્ટ માટે બજારની મોંઘી અને શંકાસ્પદ પ્રોડક્ટ્સ પર આધાર રાખવાની બિલકુલ જરૂર નથી.
