માત્ર ₹1200 કરોડની કંપની પણ શેરના ભાવ આસમાને! ટાટાના આ શેરે રોકાણકારોને કર્યા માલામાલ
જ્યારે પણ ભારતના સૌથી વિશ્વસનીય બિઝનેસ હાઉસની વાત આવે છે, ત્યારે જીભ પર સૌથી પહેલું નામ ટાટા ગ્રુપ (Tata Group) નું આવે છે. મીઠાથી લઈને સોફ્ટવેર સુધી, ટાટા ગ્રુપની પહોંચ દરેક જગ્યાએ છે. શેરબજારના રોકાણકારો માટે ટાટાની કંપનીઓ હંમેશા ભરોસાનું પ્રતીક રહી છે. સામાન્ય રીતે જ્યારે આપણે ટાટાના સૌથી કિંમતી શેરની ચર્ચા કરીએ છીએ, ત્યારે મનમાં TCS (Tata Consultancy Services), ટાટા મોટર્સ, અથવા ટાટા સ્ટીલ જેવા નામ આવે છે. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે ટાટા ગ્રુપનો સૌથી મોંઘો શેર તે નથી જેના નામમાં ‘ટાટા’ લાગેલું છે?
નામમાં ‘ટાટા’ નથી, પણ કામમાં એ જ દબદબો
ઘણીવાર લોકો એવું માની લેતા હોય છે કે ટાટા ગ્રુપની તમામ કંપનીઓના નામની શરૂઆત ‘ટાટા’ શબ્દથી થાય છે. પરંતુ બનારસ હોટલ્સ આ માન્યતાને તોડે છે. આ કંપની ટાટા ગ્રુપની દિગ્ગજ હોસ્પિટાલિટી કંપની ઇન્ડિયન હોટલ્સ કંપની લિમિટેડ (IHCL) ની પેટા કંપની છે. IHCL એ જ કંપની છે જે વિશ્વ પ્રસિદ્ધ ‘તાજ હોટલ્સ’ (Taj Hotels) નું સંચાલન કરે છે.
બનારસ હોટલ્સ લિમિટેડના નામમાં ક્યાંય પણ ‘ટાટા’ શબ્દનો ઉપયોગ થયો નથી, આ જ કારણ છે કે સામાન્ય રોકાણકારોની નજરથી આ હીરો અવારનવાર ઓઝલ રહે છે. પરંતુ જ્યારે શેરની કિંમતની વાત આવે છે, ત્યારે તે ટાટા ગ્રુપના મોટા-મોટા દિગ્ગજોને પાછળ છોડી દે છે.
કિંમતમાં સૌને પછાડ્યા: ટાટાનો સૌથી મોંઘો સ્ટોક
શેરબજારના તાજેતરના આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો, 7 એપ્રિલ સુધી બનારસ હોટલ્સ ના એક શેરની કિંમત 9,501.05 રૂપિયા ની આસપાસ પહોંચી ગઈ હતી. તુલના માટે જોઈએ તો:
-
TCS: જે ટાટાની સૌથી મોટી કંપની માનવામાં આવે છે, તેના શેરની કિંમત હાલમાં 4,000 રૂપિયાની આસપાસ રહે છે.
-
Tata Elxsi: તેને ટાટાનો પ્રીમિયમ સ્ટોક માનવામાં આવે છે, પરંતુ તેની કિંમત પણ લગભગ 4,360 રૂપિયા છે.
-
ટાટા મોટર્સ અને ટાટા સ્ટીલ: આ કંપનીઓના શેરના ભાવ તો બનારસ હોટલ્સની સરખામણીમાં ખૂબ જ ઓછા છે.
આ રીતે, પ્રતિ શેર વેલ્યુની બાબતમાં બનારસ હોટલ્સ અત્યારે ટાટા ગ્રુપનો ‘બેતાજ બાદશાહ’ બની રહ્યો છે.
નાનું પેકેટ, મોટો ધડાકો: માર્કેટ કેપની કહાની
નવાઈની વાત એ છે કે જ્યાં એક તરફ શેરની કિંમત આસમાનને આંબી રહી છે, ત્યાં બીજી તરફ આ કંપનીનું માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન (Market Cap) અન્ય દિગ્ગજ કંપનીઓની સરખામણીમાં ઘણું ઓછું છે.
7 એપ્રિલે બજાર બંધ થયા સમયે બનારસ હોટલ્સનું કુલ માર્કેટ કેપ માત્ર 1,235.14 કરોડ રૂપિયા હતું. બીજી તરફ, જો આપણે TCS ની વાત કરીએ તો તેનું માર્કેટ કેપ લાખો કરોડ રૂપિયામાં છે.
માર્કેટ કેપ અને શેર પ્રાઇસ વચ્ચેનો તફાવત સમજવો જરૂરી છે: કોઈ શેરની કિંમત વધારે હોવાનો અર્થ એ નથી કે તે કંપની ખૂબ મોટી છે. શેરની કિંમત એ બાબત પર નિર્ભર કરે છે કે બજારમાં કંપનીના કુલ કેટલા શેર ઉપલબ્ધ છે. બનારસ હોટલ્સના શેરની સંખ્યા ખૂબ ઓછી છે, તેથી તેની પ્રતિ શેર કિંમત (Price per share) ખૂબ વધારે છે.
બનારસ હોટલ્સ લિમિટેડ શું કરે છે?
બનારસ હોટલ્સ મુખ્યત્વે વારાણસી (બનારસ) માં પોતાની હોટલોનું સંચાલન કરે છે. તેના પોર્ટફોલિયોમાં પ્રસિદ્ધ તાજ ગંગા (Taj Ganges) અને તાજ નદેસર પેલેસ (Taj Nadesar Palace) જેવી લક્ઝરી હોટલો સામેલ છે. વારાણસીમાં પર્યટન અને ધાર્મિક યાત્રાઓના વધતા ક્રેઝને કારણે આ કંપનીના બિઝનેસમાં જબરદસ્ત ઉછાળો જોવા મળ્યો છે.
નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ‘કાશી વિશ્વનાથ કોરિડોર’ બન્યા પછી વારાણસીમાં પ્રવાસીઓની સંખ્યામાં જે વધારો થયો છે, તેનો સીધો ફાયદો આ કંપનીને મળ્યો છે. આ નફા અને ભવિષ્યની આશાઓએ તેના શેરની કિંમતને આ ઊંચાઈ પર પહોંચાડી દીધી છે.
રોકાણકારો માટે શું પાઠ છે?
બનારસ હોટલ્સની કહાની આપણને શેરબજાર વિશે બે મહત્વની વાતો શીખવે છે:
-
નામની પાછળ ન ભાગો: જરૂરી નથી કે દરેક સારી કંપનીના નામમાં ગ્રુપની મોટી બ્રાન્ડ લાગેલી હોય. રોકાણ કરતા પહેલા કંપનીની હોલ્ડિંગ અને તેના પેરેન્ટ ગ્રુપની તપાસ કરવી જરૂરી છે.
-
બ્રાન્ડ વેલ્યુની અસર: કારણ કે તે ટાટા ગ્રુપનો હિસ્સો છે અને ‘તાજ’ જેવી બ્રાન્ડ સાથે જોડાયેલી છે, રોકાણકારોનો તેના પર અટલ ભરોસો છે. ટાટા ગ્રુપની મેનેજમેન્ટ ક્વોલિટી અને એથિક્સનો લાભ આ નાની કંપનીને પણ મળી રહ્યો છે.
