USA માં ચીની પાવર ગ્રીડ પર પ્રતિબંધ! હવે ભારતીય કંપનીઓને મળશે કરોડોના નવા ઓર્ડર?
ગુરુવારના ટ્રેડિંગ સત્ર દરમિયાન ભારતીય પાવર ઇક્વિપમેન્ટ ઉત્પાદક કંપનીઓના શેરોમાં રોકાણકારો તરફથી ભારે ખરીદી જોવા મળી હતી. યુએસ (અમેરિકા) સરકાર દ્વારા પાવર ગ્રીડ ક્ષેત્રે ચીની સાધનોના ઉપયોગ પર સંભવિત પ્રતિબંધો લાદવાની ખબરો બહાર આવતાં જ CG Power, GE Vernova, હિતાચી એનર્જી ઇન્ડિયા અને ટ્રાન્સફોર્મર્સ એન્ડ રેક્ટિફાયર્સ (ઇન્ડિયા) જેવી અગ્રણી ભારતીય કંપનીઓના શેરોમાં 4 ટકા સુધીનો જોરદાર ઉછાળો નોંધાયો હતો.
અમેરિકન પાવર ગ્રીડ સપ્લાય ચેઈનમાંથી ચીની કંપનીઓ બહાર ફેંકાશે અથવા તેમના પર કડક મર્યાદાઓ મુકાશે તેવી શક્યતાઓને કારણે ભારતીય અને અન્ય બિન-ચીની (Non-Chinese) સપ્લાયર્સ માટે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે બિઝનેસની જંગી તકો ઊભી થઈ રહી છે. આ જ અપેક્ષાએ શેરબજારમાં આ ક્ષેત્રના સ્ટોક્સમાં અચાનક નવી લેવાલી શરૂ કરી દીધી હતી.
CG Power ના શેરમાં સૌથી મોટો ઉછાળો: કઈ કંપની કેટલી દોડી?
ગુરુવારના રોજ પાવર ઇક્વિપમેન્ટ સેક્ટરમાં CG Power સવારથી જ રોકાણકારોની પહેલી પસંદ બની રહ્યો હતો. ટ્રેડિંગ સત્રના શરૂઆતી કલાકોમાં કંપનીનો શેર આશરે 4 ટકા જેટલો વધીને આ ક્ષેત્રનો સૌથી વધુ કમાણી કરાવનારો સ્ટોક બની ગયો હતો. ટ્રેડિંગ દરમિયાન CG Power ના શેરમાં રૂ. 898.75 નો ઉપલો સ્તર (Day High) અને રૂ. 870.20 નો નીચલો સ્તર (Day Low) નોંધાયો હતો. સવારે 10:36 વાગ્યા આસપાસ આ શેર રૂ. 886 ની સપાટી નજીક કારોબાર કરી રહ્યો હતો.
આ ઉપરાંત અન્ય સંબંધિત સ્ટોક્સનું ચિત્ર પણ અત્યંત આશાસ્પદ રહ્યું હતું:
-
GE Vernova: કંપનીના શેરમાં આશરે 3 ટકાનો સુધારો જોવા મળ્યો હતો.
-
ટ્રાન્સફોર્મર્સ એન્ડ રેક્ટિફાયર્સ (ઇન્ડિયા): તેના શેરમાં 2.71 ટકાની તેજી નોંધાઈ હતી.
-
હિતાચી એનર્જી ઇન્ડિયા: કંપનીના શેરમાં 2.13 ટકા સુધીનો વધારો નોંધાયો હતો.
યુએસનું આકરું પગલું: રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર
અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા એક ખાસ એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે. આ આદેશમાં યુએસ ઇલેક્ટ્રિસિટી ગ્રીડમાં વપરાતા વિદેશી ઉત્પાદિત ‘બલ્ક-પાવર સિસ્ટમ્સ’ (Bulk-Power Systems) ને દેશની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે મોટો ભય ગણાવવામાં આવ્યો છે. વ્હાઇટ હાઉસ તરફથી જાહેર કરવામાં આવેલા નિવેદન અનુસાર, કેટલાક વિદેશી ઉત્પાદકોના પાવર સાધનો અમેરિકાના નિર્ણાયક ઊર્જા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરની સુરક્ષા માટે જોખમ ઊભું કરી શકે તેમ છે.
આ જ કારણસર યુએસ ગ્રીડમાં ઉપયોગમાં લેવાતા આવા સંવેદનશીલ સાધનોની આયાત અને સ્થાપન પર નવા આકરા નિયંત્રણો (Restrictions) અમલમાં મૂકવાની કાનૂની પ્રક્રિયા સત્તાવાર રીતે શરૂ કરી દેવામાં આવી છે.
જોકે, આ કોઈ સામાન્ય વિદેશી સાધનો પરનો સીધો અને સાર્વત્રિક પ્રતિબંધ (Blanket Ban) નથી. કઈ કંપનીઓ અને કયા વિશિષ્ટ સાધનો પર આ નિયંત્રણો લાગુ થશે, તેનો આખરી નિર્ણય યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એનર્જી (US Department of Energy) દ્વારા લેવામાં આવશે. ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એનર્જી તમામ વિદેશી સંસ્થાઓ, તેમની કનેક્ટિવિટી અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના જોખમોનું ઝીણવટભર્યું મૂલ્યાંકન કરશે. આ ઉપરાંત, ભવિષ્ય માટે પૂર્વ-મંજૂર (Pre-qualified) સાધનો અને વિશ્વસનીય વેન્ડર્સની એક સુરક્ષિત યાદી પણ તૈયાર કરવામાં આવશે.
ચીની કંપનીઓ પર વધશે વૈશ્વિક દબાણ: ભારતને કેમ થશે મોટો ફાયદો?
અમેરિકાનું આ કડક વલણ ચીન સાથે જોડાયેલા પાવર ઇક્વિપમેન્ટ્સ અને ટેકનોલોજી અંગે વોશિંગ્ટનની વધતી જતી ગંભીર ચિંતા દર્શાવે છે. યુએસ તંત્ર અગાઉ પણ ટેલિકોમ, ડેટા અને ક્રિટિકલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર સાથે જોડાયેલી ચીની પ્રોડક્ટ્સ પર સુરક્ષાના કારણોસર આકરા પ્રતિબંધો મૂકી ચૂક્યું છે. નવીનતમ એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડરમાં વિદેશી બલ્ક-પાવર સિસ્ટમ્સને સંભવિત સાયબર અને ભૌતિક સુરક્ષા જોખમો સાથે જોડવામાં આવ્યા છે.
જો અમેરિકન માર્કેટમાં ચીની પાવર સાધનો પર વ્યાપક સ્તરે મર્યાદાઓ કે પ્રતિબંધો લાદવામાં આવે, તો તેનો સીધો અને મોટો નાણાકીય ફાયદો ભારત જેવા મિત્ર દેશોની ઉત્પાદક કંપનીઓને મળી શકે છે. હાલમાં અમેરિકા જેવા વિશાળ માર્કેટમાં પાવર ટ્રાન્સફોર્મર્સ, હાઇ-વોલ્ટેજ સ્વિચગિયર્સ અને સબસ્ટેશન સાધનોની માંગ ખૂબ જ વધારે છે.
અત્યાર સુધી ચીની સપ્લાયર્સ ઓછી કિંમતોને કારણે મોટો હિસ્સો ધરાવતા હતા. પરંતુ હવે જો ચીની સપ્લાયર્સ બહાર થાય છે, તો ભારતીય પાવર ઇક્વિપમેન્ટ મેન્યુફેક્ચરર્સ માટે યુએસ અને અન્ય પશ્ચિમી દેશોમાંથી નવા સપ્લાય ઓર્ડર્સ અને બિઝનેસ એક્સપાન્શનની અભૂતપૂર્વ તકો ખુલી જશે. આ જ દીર્ઘદ્રષ્ટિને કારણે ભારતીય શેરબજારમાં રોકાણકારો પાવર ઇક્વિપમેન્ટ કંપનીઓના શેરોમાં આક્રમક ખરીદી કરી રહ્યા છે.
