ક્યાંક તમારી ખાનગી વાતો પણ રેકોર્ડ તો નથી થઈ રહી ને? આ સરળ સંકેતોથી કરો અસલી ‘જાસૂસ’ની ઓળખ

તમારી પરવાનગી વગર કોઈ કોલ રેકોર્ડ કરે છે? આ ટ્રિકથી તરત જ પકડાઈ જશે ‘ચોર’

ટેકનોલોજીએ જેટલી સુવિધાઓ આપી છે, તેટલા જ પડકારો પણ ઉભા કર્યા છે. પહેલાના ફોન્સમાં કોલ રેકોર્ડ કરવો સરળ નહોતો, પરંતુ હવે એક ક્લિક પર તમારી આખી વાતચીત રેકોર્ડ કરી શકાય છે. જોકે, ગૂગલ અને ઘણી મોબાઈલ કંપનીઓએ પ્રાઈવસીને ધ્યાનમાં રાખીને કેટલીક ‘વોર્નિંગ’ સિસ્ટમ બનાવી છે. ચાલો વિગતવાર જાણીએ કે તમે કયા સંકેતો દ્વારા તમારી જાતને સુરક્ષિત રાખી શકો છો.

૧. “This call is now being recorded” – એ જાણીતો અવાજ

જો તમારી પાસે કે સામેની વ્યક્તિ પાસે લેટેસ્ટ એન્ડ્રોઇડ સ્માર્ટફોન હોય, તો તેમાં ગૂગલ ડાયલરનો ઉપયોગ થાય છે. ગૂગલની પ્રાઈવસી પોલિસી મુજબ, જેવું કોઈ ‘રેકોર્ડ’ બટન દબાવે છે, એક તેજ અને સ્પષ્ટ અવાજ સંભળાય છે— “This call is now being recorded”. આ અવાજ તમને અને સામેની વ્યક્તિ બંનેને સંભળાય છે.

• ગૂંચવણ ક્યાં છે? ઘણા લોકો કેટલીક ‘થર્ડ પાર્ટી એપ્સ’નો ઉપયોગ કરે છે જે આ અવાજને બંધ કરી દે છે. તેથી માત્ર આ અવાજ પર ભરોસો રાખવો પૂરતો નથી.

૨. બીપ સાઉન્ડ (Beep Sound) પર ધ્યાન આપો

જો કોલ રેકોર્ડિંગ દરમિયાન કોઈ અવાજ (Voice Alert) ન આવે, તો સૌથી મોટો સંકેત ‘બીપ’ નો અવાજ છે. જો તમને કોલ કનેક્ટ થયા પછી તરત જ અથવા વાતચીતની વચ્ચે દર થોડી સેકન્ડે કે મિનિટે એક હળવો ‘બીપ’ સંભળાય, તો સમજી લેવું કે કોલ રેકોર્ડ થઈ રહ્યો છે.

૩. બેકગ્રાઉન્ડમાં અવાજ અથવા પડઘો (Echo)

ઘણીવાર જ્યારે કોલ રેકોર્ડિંગ એપ એક્ટિવ હોય છે, ત્યારે કોલની ક્વોલિટી પર અસર પડે છે. જો તમને અચાનક લાગે કે તમારો જ અવાજ તમને પાછો સંભળાઈ રહ્યો છે (Echo) અથવા બેકગ્રાઉન્ડમાં ખૂબ જ વિચિત્ર ‘ક્લિક’ જેવા અવાજો આવી રહ્યા છે, તો તે કોલ રેકોર્ડિંગનો સંકેત હોઈ શકે છે. જોકે, આ નેટવર્કની સમસ્યા પણ હોઈ શકે છે, પરંતુ જો તે વારંવાર થાય, તો સાવધ થઈ જવું વધુ સારું છે.

૪. શું વ્હોટ્સએપ (WhatsApp) કોલ સુરક્ષિત છે?

અવારનવાર લોકો કોલ રેકોર્ડિંગથી બચવા માટે વ્હોટ્સએપ કોલિંગનો સહારો લેતા હોય છે. વ્હોટ્સએપ કહે છે કે તેના કોલ્સ ‘End-to-End Encrypted’ છે, એટલે કે કોઈ ત્રીજી વ્યક્તિ તેને સાંભળી શકતી નથી.

• જોખમ ક્યાં છે? વ્હોટ્સએપની અંદર પોતાનું કોઈ રેકોર્ડિંગ ફીચર નથી, પરંતુ ‘સ્ક્રીન રેકોર્ડિંગ’ એપ્સ અથવા એક્સટર્નલ રેકોર્ડિંગ ડિવાઇસની મદદથી વ્હોટ્સએપ કોલ્સ પણ સરળતાથી રેકોર્ડ કરી શકાય છે. તેથી વ્હોટ્સએપ કોલ પર પણ એવી જ સાવધાની રાખો જેવી નોર્મલ કોલ પર રાખો છો.

૫. તમારી જાતને કેવી રીતે સુરક્ષિત રાખવી? (પ્રો ટિપ્સ)

તમારી પ્રાઈવસી બચાવવા માટે તમે આ કેટલાક મૂળભૂત નિયમોનું પાલન કરી શકો છો:

• અજાણી વ્યક્તિ સાથે વાત કરતી વખતે સાવધ રહો: જો તમે કોઈ અજાણી વ્યક્તિ સાથે વાત કરી રહ્યા હોવ, તો બહુ વધારે ખાનગી કે સંવેદનશીલ માહિતી શેર ન કરો.

• શંકા જાય તો પૂછી લો: જો તમને કોઈ બીપ કે વિચિત્ર અવાજ સંભળાય, તો સીધું સામેની વ્યક્તિને પૂછો, “શું આ કોલ રેકોર્ડ થઈ રહ્યો છે?” ઘણીવાર ટોકવાથી સામેની વ્યક્તિ રેકોર્ડિંગ બંધ કરી દેતી હોય છે.

• સેટિંગ્સ ચેક કરો: તમારા ફોનના સેટિંગ્સમાં જઈને જુઓ કે તમે અજાણતામાં ‘ઓટો કોલ રેકોર્ડિંગ’ ઓન તો નથી રાખ્યું ને.

તમારી પ્રાઈવસી, તમારી જવાબદારી

આજના ડિજિટલ યુગમાં ‘સાવચેતી એ જ સુરક્ષા છે’. કોલ રેકોર્ડિંગનો ખ્યાલ મેળવવો થોડો મુશ્કેલ છે, પણ અશક્ય નથી. જો તમે ઉપર જણાવેલા સંકેતો પર ધ્યાન આપશો, તો તમે સરળતાથી જાણી શકશો કે સામે કંઈક ગરબડ છે.

યાદ રાખો, કોઈની સંમતિ વગર તેનો કોલ રેકોર્ડ કરવો એ કાયદાકીય અને નૈતિક રીતે ખોટું છે. તેથી તમારી પ્રાઈવસી પ્રત્યે જાગૃત રહો અને બીજાની પ્રાઈવસીનું પણ સન્માન કરો.