તહેવારોની સેલમાં 99% ડિસ્કાઉન્ટની લાલચ ભારે પડી શકે છે! નકલી વેબસાઇટથી સાવધાન, આવી રીતે ઓળખો સાયબર ઠગોને
તહેવારોની સિઝન શરૂ થતાં જ બજારોની સાથે ઓનલાઇન શોપિંગ પ્લેટફોર્મ પર પણ ખરીદીનો માહોલ જોવા મળે છે. કપડાં, મોબાઇલ, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ, ઘરવપરાશની વસ્તુઓ અને ગિફ્ટ પર મળતા આકર્ષક ડિસ્કાઉન્ટ ગ્રાહકોને ખરીદી કરવા પ્રેરિત કરે છે. પરંતુ આ જ તકનો લાભ સાયબર ગુનેગારો પણ ઉઠાવી રહ્યા છે. 70થી 99 ટકા સુધીના ડિસ્કાઉન્ટની લાલચ આપીને લોકો સાથે ઓનલાઇન છેતરપિંડી કરવામાં આવી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં થોડી બેદરકારી તમારા બેંક ખાતામાંથી પૈસા ગુમાવવાનું કારણ બની શકે છે.
99 ટકા ડિસ્કાઉન્ટની લાલચ પાછળનું ષડયંત્ર
સાયબર ઠગો જાણીતી શોપિંગ કંપનીઓ જેવી દેખાતી નકલી વેબસાઇટ બનાવે છે. તેમાં અસલી કંપની જેવો લોગો, પ્રોડક્ટનાં ચિત્રો અને આકર્ષક ડિઝાઇનનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. ગ્રાહકને પહેલી નજરે વેબસાઇટ અસલી લાગે છે અને તે સસ્તા ભાવની લાલચમાં ઓર્ડર આપી દે છે.
કેટલાક કિસ્સાઓમાં ગ્રાહક ઓનલાઇન પેમેન્ટ કર્યા પછી પણ તેને સામાન મળતો નથી. બીજી તરફ, કેટલીક નકલી વેબસાઇટ ગ્રાહકની બેંકિંગ વિગતો, કાર્ડની માહિતી અને અન્ય અંગત ડેટા મેળવી લે છે. આ માહિતીનો દુરુપયોગ કરીને વધુ નાણાકીય નુકસાન પહોંચાડી શકાય છે.
ઉદાહરણ તરીકે, જો કોઈ જાણીતા બ્રાન્ડનો 50,000 રૂપિયાનો મોબાઇલ માત્ર 5,000 રૂપિયામાં મળતો હોવાનો દાવો કરવામાં આવે, તો તરત ખરીદી કરવાને બદલે તેની સત્યતા તપાસવી જરૂરી છે. દરેક મોટું ડિસ્કાઉન્ટ છેતરપિંડી નથી, પરંતુ બજારભાવ કરતાં અસાધારણ રીતે ઓછી કિંમત શંકા ઊભી કરે છે.
નકલી વેબસાઇટની ઓળખ કેવી રીતે કરશો?
1. વેબસાઇટનું નામ ધ્યાનથી તપાસો: ઠગો અસલી વેબસાઇટના નામમાં એકાદ અક્ષરનો ફેરફાર કરીને નકલી લિંક બનાવે છે. તેથી વેબસાઇટનું સરનામું ધ્યાનથી વાંચો અને અધિકૃત એપ અથવા વેબસાઇટ દ્વારા જ ખરીદી કરો.
2. માત્ર લોકના નિશાન પર ભરોસો ન કરો: વેબસાઇટના સરનામામાં HTTPS અને લોકનું નિશાન હોવું સુરક્ષિત કનેક્શન દર્શાવે છે, પરંતુ તે વેબસાઇટ સંપૂર્ણપણે અસલી હોવાની ગેરંટી આપતું નથી.
3. ડિસ્કાઉન્ટની સરખામણી કરો: ખરીદી કરતાં પહેલાં એ જ વસ્તુનો ભાવ અન્ય વિશ્વસનીય પ્લેટફોર્મ પર તપાસો. જો એક અજાણી વેબસાઇટ પર જ અસાધારણ સસ્તો ભાવ મળે, તો સાવચેત રહો.
4. ગ્રાહક સમીક્ષાઓ વાંચો: વેબસાઇટ પરની સમીક્ષાઓ જ સાચી હોય એવું જરૂરી નથી. અન્ય વિશ્વસનીય સ્ત્રોતો પર ગ્રાહકોના અનુભવ, વેચનારની વિગતો, રિટર્ન પોલિસી અને સંપર્કની માહિતી તપાસો.
5. સોશિયલ મીડિયા લિંકથી સીધી ખરીદી ટાળો: વોટ્સએપ, ઇન્સ્ટાગ્રામ, ફેસબુક અથવા SMS દ્વારા મળતી અજાણી લિંક પર ક્લિક કરીને બેંકની વિગતો દાખલ કરશો નહીં. ઓફર સાચી છે કે નહીં તે જાણવા કંપનીની અધિકૃત એપ અથવા વેબસાઇટ ખોલો.
OTP અને UPI PIN કોઈને આપશો નહીં
સાયબર છેતરપિંડીમાં લોકોની ઉતાવળનો સૌથી વધુ લાભ લેવામાં આવે છે. ઠગો ક્યારેક કહે છે કે ઓફર મેળવવા, ઓર્ડર રદ કરવા અથવા રિફંડ મેળવવા માટે OTP, બેંકની વિગતો કે UPI PIN આપવો પડશે. આવી માગણી સામે સાવધાન રહેવું જરૂરી છે.
યાદ રાખો કે પૈસા મેળવવા માટે સામાન્ય રીતે UPI PIN દાખલ કરવાની જરૂર પડતી નથી. અજાણી વ્યક્તિની પેમેન્ટ રિક્વેસ્ટ મંજૂર કરતાં પહેલાં તેની વિગતો તપાસો. વળી, વોટ્સએપ પર મોકલેલી અજાણી APK ફાઇલ અથવા એપ ઇન્સ્ટોલ કરવાનું પણ ટાળો.
છેતરપિંડી થાય તો તાત્કાલિક શું કરવું?
જો તમારી સાથે ઓનલાઇન નાણાકીય છેતરપિંડી થાય, તો સમય બગાડ્યા વિના તમારી બેંકનો સંપર્ક કરો અને જરૂરી હોય તો કાર્ડ અથવા સંબંધિત પેમેન્ટ સુવિધા બ્લોક કરાવો. ભારતમાં સાયબર નાણાકીય છેતરપિંડીની ફરિયાદ માટે 1930 હેલ્પલાઇન પર ફોન કરી શકાય છે. તમે https://cybercrime.gov.in પર પણ ફરિયાદ નોંધાવી શકો છો.
પેમેન્ટની રસીદ, ટ્રાન્ઝેક્શન નંબર, સંદેશા, ફોન નંબર અને વેબસાઇટની લિંક જેવા પુરાવા સાચવી રાખો. વહેલી ફરિયાદ કરવાથી સંબંધિત અધિકારીઓને નાણાંના વ્યવહારની તપાસ કરવામાં મદદ મળી શકે છે.
ખરીદી પહેલાં સાવચેતી જ સૌથી મોટું રક્ષણ
તહેવારોમાં સસ્તી ખરીદી કરવી દરેક ગ્રાહકની ઇચ્છા હોય છે, પરંતુ થોડી બચતની લાલચમાં મહેનતની કમાણી જોખમમાં મૂકવી યોગ્ય નથી. ખરીદી કરતાં પહેલાં વેબસાઇટ તપાસો, વેચનારની વિશ્વસનીયતા ચકાસો અને ઉતાવળમાં પેમેન્ટ કરવાનું ટાળો.
યાદ રાખો, સાચી ઓફર મેળવવા કરતાં તમારી મહેનતની કમાણી સુરક્ષિત રાખવી વધુ મહત્ત્વપૂર્ણ છે. ઓનલાઇન ખરીદીમાં સાવચેતી રાખશો તો તહેવારોની ખુશી સાયબર છેતરપિંડીના કારણે બગડતી અટકાવી શકશો.
