શું હેર સ્પા કરાવવાથી વાળ ખરવાની સમસ્યા ઉકેલાઈ જાય છે? જાણો સેલિબ્રિટી હેરસ્ટાઇલિસ્ટ અને ત્વચા નિષ્ણાતોનો આખરી અભિપ્રાય
આજના આધુનિક યુગમાં પ્રદૂષણ, માનસિક તણાવ, અનિયમિત આહાર અને ખરાબ લાઇફસ્ટાઇલના કારણે વાળ ખરવાની સમસ્યા ખૂબ સામાન્ય બની ગઈ છે. શુષ્ક, નિસ્તેજ અને ક્ષતિગ્રસ્ત (Damaged) વાળમાં નવું જીવન ફૂંકવા માટે મોટાભાગના લોકો સલૂનમાં જઈને ‘હેર સ્પા’ (Hair Spa) કરાવવાનું પસંદ કરતા હોય છે. હેર સ્પા કરાવ્યા પછી વાળ ક્ષણિક ધોરણે અત્યંત મુલાયમ, ચમકદાર અને વ્યવસ્થિત દેખાવા લાગે છે. પરંતુ સૌથી મોટો અને મહત્વનો પ્રશ્ન એ છે કે શું હેર સ્પા કરાવવાથી વાળ ખરતા અટકે છે ખરા? શું તે માત્ર એક કામચલાઉ કોસ્મેટિક ફેરફાર છે કે પછી તેનાથી કોઈ કાયમી તબીબી ફાયદો થાય છે?
આ અંગે નીતા અંબાણી, પ્રિયંકા ચોપરા, કેટરિના કૈફ અને આલિયા ભટ્ટ જેવી દિગ્ગજ હસ્તીઓ સાથે કામ કરી ચૂકેલા ભારતના જાણીતા સેલિબ્રિટી હેરસ્ટાઇલિસ્ટ અમિત ઠાકુર તેમજ સ્કીન સૂત્ર ક્લિનિકના મેડિકલ ડિરેક્ટર ડૉ. શ્વેતા શ્રીધરે હેર સ્પાના વાસ્તવિક ફાયદા, તેની મર્યાદાઓ અને વાળ ખરવાના સાચા કારણો વિશે વિગતવાર માહિતી શેર કરી છે.
સેલિબ્રિટી હેરસ્ટાઇલિસ્ટ અમિત ઠાકુરનો દ્રષ્ટિકોણ
સેલિબ્રિટી હેરસ્ટાઇલિસ્ટ અમિત ઠાકુરે પોતાના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર એક વિશેષ પોસ્ટ શેર કરીને હેર સ્પા સંબંધિત અનેક ભ્રમણાઓ દૂર કરી છે. તેમણે સ્પષ્ટતા કરતા જણાવ્યું હતું કે, “હેર સ્પા એ વાસ્તવમાં એક મલ્ટી-સ્ટેપ ટ્રીટમેન્ટ છે જે તમારા માથાની ચામડી (Scalp) અને વાળને જરૂરી પોષણ અને મોઇશ્ચર પૂરું પાડે છે. સલુન્સ ઘણીવાર એવો દાવો કરતા હોય છે કે તે વાળમાં ફ્રિઝ (Frizz) ઘટાડે છે, અને હા, તે હંગામી ધોરણે વાળની શુષ્કતા દૂર કરીને તેને સુંદર બનાવે છે.”
અમિત ઠાકુરે વધુમાં ઉમેર્યું કે તેઓ કેરાટિન (Keratin) કે હેર બોટોક્સ (Hair Botox) જેવી કેમિકલયુક્ત ટ્રીટમેન્ટ્સ કરતાં હેર સ્પાને વધુ પ્રાધાન્ય આપે છે, કારણ કે હેર સ્પા તમારા વાળના કુદરતી ટેક્સચર (Texture) સાથે કોઈ છેડછાડ કરતું નથી. પરંતુ જ્યારે સવાલ વાળ ખરવાનો આવે છે, ત્યારે હેર સ્પા બહુ મોટો ફેરફાર કરી શકતું નથી.
અમિત ઠાકુરના જણાવ્યા મુજબ, “હેર સ્પાની વાળ ખરવાની પ્રક્રિયા પર કોઈ સીધી કે મોટી અસર થતી નથી. આ ટ્રીટમેન્ટ સ્કેલ્પને ઊંડે સુધી સાફ કરે છે (Deep Cleansing), જેથી સમય જતાં સ્વસ્થ વાળ ઉગવામાં મદદ મળી શકે છે. જોકે, એ સમજવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે કે હેર સ્પા તમારા વાળ ખરવાના મૂળ કારણોને સહેજ પણ સંબોધતું નથી.”
ત્વચા નિષ્ણાત ડૉ. શ્વેતા શ્રીધરનું વૈજ્ઞાનિક વિશ્લેષણ
સ્કીન સૂત્ર ક્લિનિકના મેડિકલ ડિરેક્ટર ડૉ. શ્વેતા શ્રીધરે જણાવ્યું હતું કે, હેર સ્પા વાળની ગુણવત્તા અને તેના બાહ્ય લુકમાં સુધારો કરી શકે છે. તે વાળમાં જમા થયેલા પ્રોડક્ટ બિલ્ડ-અપ (કેમિકલ કે ધૂળ-માટી) ને દૂર કરે છે, વધારાનું કન્ડીશનીંગ આપે છે અને ફ્રિઝ ઘટાડે છે. પરંતુ લોકોએ ‘વાળની ગુણવત્તા’ (Hair Quality) અને ‘વાળનો વિકાસ’ (Hair Growth) વચ્ચેનો તફાવત સમજવો અત્યંત જરૂરી છે.
ડૉ. શ્રીધરના મતે, હેર સ્પા વાળનું તૂટવું (Hair Breakage) અટકાવી શકે છે, પરંતુ તે વાળ ખરવાના (Hair Loss) તબીબી કારણોની સારવાર કરી શકતું નથી. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે એન્ડ્રોજેનેટિક એલોપેસીયા (Androgenetic Alopecia – આનુવંશિક ટાલ પડવી), ટેલોજન એફ્લુવિયમ (Telogen Effluvium – અચાનક વધુ પડતા વાળ ખરવા) અને સ્કેલ્પના બળતરા કે ઈન્ફેક્શન સંબંધિત વિકારો માટે ચોક્કસ તબીબી સારવાર (Medical Treatment) અને તબીબની સલાહની જરૂર પડે છે. સલૂનમાં કરવામાં આવતી કોસ્મેટિક પ્રોસિજરને ક્યારેય વાળ ખરવાની તબીબી સારવાર ગણવી જોઈએ નહીં.
વાળનું તૂટવું (Breakage) અને વાળનું ખરવું (Hair Fall) વચ્ચેનો તફાવત
સામાન્ય રીતે લોકો વાળના તૂટવા અને ખરવાને એક જ સમસ્યા ગણી લેતા હોય છે. તબીબી વિજ્ઞાન અનુસાર, વાળ તૂટવાની સમસ્યા સામાન્ય રીતે વાળની લંબાઈ વચ્ચેથી થાય છે, જે શુષ્કતા કે રાસાયણિક પ્રોડક્ટ્સના કારણે હોય છે.
જ્યારે વાસ્તવિક વાળ ખરવાની પ્રક્રિયામાં, વાળના મૂળ (Hair Follicle) માંથી આખો વાળ ખેંચાઈને બહાર આવી જાય છે. ખરેલા વાળના એક છેડે નાનો સફેદ કે કાળો ગોળ બલ્બ જેવો વિસ્તાર દેખાય છે. જ્યારે કાંસકો કરતી વખતે, વાળ ધોતી વખતે કે ઓશિકા પર સામાન્ય કરતાં વધુ પ્રમાણમાં આવા મુળિયા વાળા વાળ જોવા મળે, ત્યારે તેને સાચો હેર ફોલ ગણવામાં આવે છે.
વાળ ખરવાના મૂળ કારણો શું હોઈ શકે?
ડૉ. શ્વેતા શ્રીધર જણાવે છે કે વાળ ખરવા પાછળ ઘણા ઊંડા શારીરિક અને હોર્મોનલ કારણો જવાબદાર હોય છે. જેમાં મુખ્યત્વે: ૧. પોષણની ઉણપ: શરીરમાં આયર્ન, વિટામિન ડી, વિટામિન બી૧૨ કે પ્રોટીનની ઉણપ. ૨. હોર્મોનલ અસંતુલન: થાઇરોઇડની સમસ્યા, પીસીઓડી (PCOD) કે ગર્ભાવસ્થા પછી થતા ફેરફારો. ૩. શારીરિક તણાવ: ગંભીર બીમારી, ડેન્ગ્યુ/મલેરિયા જેવો તાવ કે અચાનક કરેલું ભારે વજન ઘટાડો. ૪. માનસિક તણાવ અને દવાઓ: અતિશય માનસિક તાણ અને ચોક્કસ દવાઓની આડઅસર. ૫. આનુવંશિકતા: જે અચાનક વાળ ખરવાને બદલે ધીમે ધીમે માથાની ચામડી દેખાવા લાગે તે રીતે પ્રગટ થાય છે.
હેર સ્પા એ તમારા વાળને સાફ, સુંદર અને મુલાયમ રાખવા માટે એક ઉત્તમ સલૂન કેર છે. તે સ્કેલ્પ હાઇજીન જાળવવામાં મદદ કરે છે. પરંતુ જો તમારા વાળ મૂળમાંથી સતત ખરી રહ્યા હોય, તો માત્ર હેર સ્પા પર નિર્ભર રહેવાને બદલે ક્લિનિકલ ટેસ્ટ કરાવવા અને યોગ્ય ડર્મેટોલોજિસ્ટ (ત્વચા અને વાળના નિષ્ણાત ડૉક્ટર) ની સલાહ લેવી એ જ બુદ્ધિમત્તાપૂર્ણ નિર્ણય છે.
