ટ્રેડર્સ માટે સૌથી મોટો બદલાવ! NSE એ બદલી નાખ્યો ટ્રેડિંગનો સમય, હવે ૩:૩૦ વાગ્યે બંધ નહીં થાય બજાર
ભારતીય શેરબજારમાં ફ્યુચર્સ એન્ડ ઓપ્શન્સ (F&O) એટલે કે ડેરિવેટિવ્ઝ સેગમેન્ટમાં ટ્રેડિંગ કરતા લાખો રોકાણકારો અને ટ્રેડર્સ માટે એક ખૂબ જ મહત્વના અને મોટા સમાચાર સામે આવ્યા છે. દેશના સૌથી મોટા સ્ટોક એક્સચેન્જ ‘નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જ’ (NSE) દ્વારા ડેરિવેટિવ્ઝ સેગમેન્ટના ટ્રેડિંગ સમયમાં ૧૦ મિનિટનો વધારો કરવાનો એક ઐતિહાસિક નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. આ નવા નિયમ અંતર્ગત હવે ડેરિવેટિવ્ઝ માર્કેટ નિયમિત સમય કરતાં ૧૦ મિનિટ મોડું એટલે કે બપોરે ૩:૩૦ વાગ્યાને બદલે ૩:૪૦ વાગ્યે બંધ થશે. એનએસઈના સત્તાવાર પરિપત્ર (Circular) મુજબ, આ નવો સમય ૩ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ થી દેશભરમાં લાગુ કરી દેવામાં આવશે. જોકે, એક્સચેન્જે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે બજાર ખુલવાના સમય અને પ્રી-ઓપન સેશનના સમયમાં કોઈ જ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી, તેમજ ટ્રેડ મોડિફિકેશન વિન્ડો પણ અગાઉની જેમ જ કાર્યરત રહેશે.
એનએસઈ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલી વિગતો અનુસાર, ડેરિવેટિવ્ઝ સેગમેન્ટમાં પ્રી-ઓપનિંગ પ્રક્રિયામાં કોઈ જ ફેરબદલ નથી થયો. બજાર હંમેશની જેમ સવારે ૯:૦૦ વાગ્યે જ શરૂ થશે અને પ્રી-ઓપન સેશન સવારે ૯:૦૮ વાગ્યે પૂરું થઈ જશે. ટ્રેડિંગના અંતિમ મિનિટોમાં સિસ્ટમ આધારિત રેન્ડમ ક્લોઝર (System Based Random Closure) ની જે પ્રક્રિયા અત્યારે ચાલે છે, તે પણ ભવિષ્યમાં આ જ રીતે ચાલુ રહેશે. આ સાથે જ, સામાન્ય બજાર સત્ર (Normal Market Session) પણ પોતાના નિયત સમય મુજબ સવારે ૯:૧૫ વાગ્યે જ ઓપન થશે. આ ફેરફાર માત્ર બજાર બંધ થવાના સમય પૂરતો જ મર્યાદિત રાખવામાં આવ્યો છે.
ટ્રેડ મોડિફિકેશન વિન્ડોના સમયમાં કોઈ ફેરફાર નહીં
નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જે પોતાના પરિપત્રમાં બ્રોકર્સ અને રોકાણકારોની સુવિધા માટે એક મહત્વની સ્પષ્ટતા કરી છે. એક્સચેન્જના જણાવ્યા મુજબ, ‘ટ્રેડ મોડિફિકેશન વિન્ડો’ (Trade Modification Window) ના સમયમાં કોઈ જ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી. બજારના તમામ સભ્યો, બ્રોકરો અને રોકાણકારોને પોતાના ટ્રેડમાં કોઈ જરૂરી સુધારો કે ફેરફાર કરવો હોય, તો તેના માટે અગાઉની જેમ જ સાંજે ૪:૧૫ વાગ્યા સુધીનો પૂરતો સમય મળતો રહેશે. આ વિન્ડો બંધ થવાના સમયને લંબાવવામાં આવ્યો નથી, જેથી બેક-ઓફિસ અને સેટલમેન્ટની કામગીરી પર કોઈ વિપરીત અસર ન પડે.
૩ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ થી નવો સમય થશે અમલી
એનએસઈના આદેશ અનુસાર, ઇક્વિટી ડેરિવેટિવ્ઝ સેગમેન્ટમાં ટ્રેડિંગનો સમય ૧૦ મિનિટ વધારવાનો આ નિર્ણય ૩ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ ના રોજથી સત્તાવાર રીતે અમલમાં આવી જશે. આ તારીખ પછીથી ડેરિવેટિવ્ઝ માર્કેટનું સામાન્ય કારોબારી સત્ર સવારે ૯:૧5 વાગ્યે શરૂ થઈને સાંજે ૩:૪૦ વાગ્યા સુધી ચાલશે. હાલના નિયમ પ્રમાણે આ સત્ર બપોરે ૩:૩૦ વાગ્યે પૂરું થઈ જાય છે. ટ્રેડર્સ માટે આ ૧૦ મિનિટનો વધારો બજારની છેલ્લી ઘડીની હલચલનો લાભ ઉઠાવવા માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે છે.
ડેરિવેટિવ્ઝ ટ્રેડર્સને મળશે વ્યૂહરચના ગોઠવવાનો વધારાનો સમય
માર્કેટના એક્સપર્ટ્સનું માનવું છે કે ટ્રેડિંગ સમયમાં કરવામાં આવેલો આ ૧૦ મિનિટનો વધારો ડેરિવેટિવ્ઝ ટ્રેડર્સ માટે બહુ મોટો ફાયદો લઈને આવશે. આ વધારાના સમયને કારણે ટ્રેડર્સ બજારના આખરી વલણને વધુ સારી રીતે સમજી શકશે, પોતાની ટ્રેડિંગ વ્યૂહરચના (Trading Strategy) ને ચોકસાઈપૂર્વક લાગુ કરી શકશે અને પોતાના ઓપન પોઝિશન્સ કે સૌદાઓને વધુ સારી રીતે મેનેજ એટલે કે સ્ક્વેર-ઓફ (Square-off) કરી શકશે. જોકે, એક્સચેન્જે અત્યારે માત્ર બજાર બંધ થવાના સમયમાં જ ફેરફાર કર્યો છે, જ્યારે બજારની બાકીની તમામ મુખ્ય ટ્રેડિંગ સિસ્ટમ અને સેટલમેન્ટ પ્રક્રિયાઓ પહેલાની જેમ જ યથાવત રાખવામાં આવી છે.
ક્લોઝિંગ પ્રાઇસ નક્કી કરવાના નિયમોમાં કોઈ ફેરફાર નહીં
ટ્રેડિંગનો સમય વધારવાની સાથે જ રોકાણકારોના મનમાં એવો સવાલ હતો કે શું ઓપ્શન્સ અને ફ્યુચર્સના કોન્ટ્રેક્ટ્સની ક્લોઝિંગ પ્રાઇસ (Closing Price) નક્કી કરવાની પદ્ધતિ બદલાશે? આ શંકા પર પૂર્ણવિરામ મૂકતા એનએસઈએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ડેરિવેટિવ કોન્ટ્રેક્ટ્સની આખરી ક્લોઝિંગ પ્રાઇસ નક્કી કરવાની ગણતરીમાં કોઈ જ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી. અગાઉની જેમ જ આ કિંમત નક્કી કરવા માટે ‘વોલ્યુમ વેઇટેડ એવરેજ પ્રાઇસ’ (VWAP) પદ્ધતિનો જ ઉપયોગ કરવામાં આવશે, જે બજારના એક નિશ્ચિત સમયગાળામાં થયેલા તમામ સૌદાઓના સરેરાશ ભાવને દર્શાવે છે.
પરંતુ, સમય બદલાવાને કારણે એક નાનો તકનીકી ફેરફાર એ થશે કે હવે ટ્રેડિંગ ૧૦ મિનિટ વધુ ચાલશે, તેથી ક્લોઝિંગ પ્રાઇસની ગણતરી બજાર બંધ થવાના બરાબર અડધા કલાક પહેલાના સૌદાના આધારે થશે. એટલે કે હવે બપોરે ૩:૩૦ ને બદલે બપોરે ૩:૧૦ વાગ્યાથી સાંજે ૩:૪૦ વાગ્યાની વચ્ચે થયેલા તમામ સોદાઓના વોલ્યુમ અને ભાવના આધારે ક્લોઝિંગ પ્રાઇસની આખરી ગણતરી કરવામાં આવશે.
સિસ્ટમની ચકાસણી માટે યોજાશે ‘મોક ટ્રેડિંગ સેશન’
આ નવા ટ્રેડિંગ સમય અને તેને લગતા તમામ સોફ્ટવેર તેમજ તકનીકી (Technical) ફેરફારો બજારમાં કોઈ અવરોધ વિના સરળતાથી લાગુ કરી શકાય, તે માટે એનએસઈ દ્વારા સંપૂર્ણ તૈયારીઓ કરવામાં આવી રહી છે. એક્સચેન્જે જણાવ્યું છે કે ૩ ઓગસ્ટથી આ નિયમ લાઈવ કરતા પહેલાં સિસ્ટમની મજબૂતી ચકાસવા માટે ખાસ ‘મોક ટ્રેડિંગ સેશન’ (Mock Trading Sessions) નું આયોજન કરવામાં આવશે. આ મોક સેશન્સ દરમિયાન શેરબજારના તમામ સભ્યો, બ્રોકરો અને સંસ્થાઓને આ નવી સમય મર્યાદા અને સિસ્ટમનું લાઈવ પરીક્ષણ કરવાની તક મળશે, જેથી મુખ્ય દિવસે કોઈ ટેકનિકલ ખામી સર્જાય નહીં. એક્સચેન્જ આ મોક ટ્રેડિંગ સેશન્સની ચોક્કસ તારીખો અને તેની વિસ્તૃત વિગતો ટૂંક સમયમાં જ અલગથી પરિપત્ર બહાર પાડીને જાહેર કરશે.
