અમદાવાદના એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ (ED) એ 11 અને 15 ફેબ્રુઆરીના રોજ બિટકનેક્ટ ક્રિપ્ટો કરન્સી છેતરપિંડીના કેસમાં પ્રિવેન્શન ઓફ મની લોન્ડરિંગ એક્ટ (PMLA), 2002 ની જોગવાઈઓ હેઠળ ગુજરાતમાં દરોડા પાડ્યા હતા. સર્ચ દરમિયાન રૂ. 1646 કરોડની વિવિધ ક્રિપ્ટો કરન્સી મળી આવી હતી અને જપ્ત કરવામાં આવી હતી. આ સિવાય 13,50,500 રૂપિયા રોકડા, એક મોંઘી કાર અને અનેક ડિજિટલ ઉપકરણો પણ જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે.
સુરતના CID, ક્રાઈમ, પોલીસ સ્ટેશન દ્વારા નોંધાયેલી FIRના આધારે EDએ તપાસ શરૂ કરી છે. PMLA હેઠળની તપાસ દરમિયાન, એવું બહાર આવ્યું છે કે નવેમ્બર, 2016 થી જાન્યુઆરી 2018 દરમિયાન, આરોપીઓએ છેતરપિંડી અને બિન-નોંધણી વગરની ઓફર અને રોકાણ તરીકે વિશ્વભરના રોકાણકારો પાસેથી રોકાણ તરીકે સિક્યોરિટીઝનું વેચાણ કર્યું હતું, જેમાં ભારતમાં સ્થિત રોકાણકારોનો સમાવેશ થાય છે. ત્યારબાદ તેણે પ્રમોટરોનું વિશ્વવ્યાપી નેટવર્ક સ્થાપિત કર્યું, અને તેમને કમિશન આપીને તેમના પ્રમોશનલ પ્રયાસો માટે પુરસ્કાર આપ્યો. રોકાણકારોને રોકડ અને બિટકોઇનના રૂપમાં ભંડોળ જમા કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવા માટે, એવું અહેવાલ આપવામાં આવ્યું હતું કે બિટકનેક્ટ એક કથિત માલિકીનું વોલેટિલિટી સોફ્ટવેર ટ્રેડિંગ બોટ (ટ્રેડિંગ બોટ) તૈનાત કરશે. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે તે રોકાણકારોના ભંડોળનો ઉપયોગ કરીને દર મહિને 40% સુધીનું વળતર ઉત્પન્ન કરશે.
તેમણે બિટકનેક્ટ વેબસાઇટ પર કાલ્પનિક વળતર પોસ્ટ કર્યું જે સરેરાશ 1% પ્રતિ દિવસ હતું, અથવા વાર્ષિક ધોરણે લગભગ 3,700% હતું. હકીકતમાં, આ દાવાઓ બનાવટી હતા, કારણ કે આરોપી જાણતો હતો કે બિટકનેક્ટ તેના કથિત ટ્રેડિંગ બોટ સાથે વેપાર કરવા માટે રોકાણકારોના ભંડોળનો ઉપયોગ કરતો નથી, પરંતુ તેના બદલે પોતાના નફા માટે રોકાણકારોના ભંડોળનો ઉપયોગ કરતો હતો. તેમના સહયોગીઓના લાભ માટે, તે ભંડોળ તેમના દ્વારા નિયંત્રિત ડિજિટલ વોલેટમાં ટ્રાન્સફર કર્યું.
ડાર્ક વેબ દ્વારા કરવામાં આવેલા વ્યવહારો
તપાસ દરમિયાન, ED, અમદાવાદે ઉપરોક્ત ક્રિપ્ટો વોલેટ્સના મૂળ અને નિયંત્રકોને ઉજાગર કરવા માટે બહુવિધ ક્રિપ્ટો વોલેટ્સમાં થયેલા વ્યવહારોના જટિલ નેટવર્કની તપાસ કરી. એવું જાણવા મળ્યું કે ઘણા વ્યવહારો ડાર્ક વેબ દ્વારા કરવામાં આવ્યા હતા જેથી વ્યવહારો શોધી ન શકાય. જોકે, ઘણા વેબ વોલેટ્સને ટ્રેક કરીને અને ગ્રાઉન્ડ ઇન્ટેલિજન્સ એકત્ર કરીને, ED એ વોલેટ્સ અને જગ્યાઓને ઓળખવામાં સફળ રહ્યું જ્યાં ઉપરોક્ત ક્રિપ્ટો કરન્સી ધરાવતા ડિજિટલ ઉપકરણો ઉપલબ્ધ હતા. તેના આધારે, દરોડા અને સર્ચ દરમિયાન, ડિજિટલ ઉપકરણો રિકવર કરવામાં આવ્યા હતા અને 1646 કરોડ રૂપિયા (અંદાજે) ક્રિપ્ટો કરન્સી પણ જપ્ત કરવામાં આવી હતી (EDના ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવી હતી). આ ઉપરાંત 13,50,500 રૂપિયા રોકડા, એક કાર અને કેટલાક ડિજિટલ ઉપકરણો પણ જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે.
489 કરોડની સંપત્તિ જપ્ત કરવામાં આવી છે
અગાઉ, આ કેસમાં, ED અમદાવાદની ટીમે 489 કરોડ રૂપિયા (અંદાજે) ની કિંમતની સ્થાવર અને જંગમ મિલકતો પણ જપ્ત કરી છે. ઓનલાઈન સ્ત્રોતો દ્વારા એ પણ બહાર આવ્યું છે કે વિદેશી નાગરિકોએ પણ બિટકનેક્ટમાં રોકાણ કર્યું છે. બિટકનેક્ટ કેસના મુખ્ય આરોપીની પણ અમેરિકામાં તપાસ ચાલી રહી છે.
