દિલ્હીમાં પેટ્રોલ-CNG કાર થશે મોંઘી? EV વધારવા સરકાર લાવી રહી છે નવો ‘ગ્રીન સેસ’ પ્લાન
રાજધાની દિલ્હીમાં વધી રહેલા વાયુ પ્રદૂષણને ડામવા માટે દિલ્હી સરકાર હવે આકરા પગલાં લેવાની તૈયારીમાં છે. સરકારની નવી ઇલેક્ટ્રિક વ્હીકલ (EV) પોલિસી 2.0 ના ડ્રાફ્ટમાં પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો છે કે નવા પેટ્રોલ અને CNG વાહનો પર પણ ‘ગ્રીન સેસ’ (Green Cess) લાદવામાં આવે. જો આ પોલિસી લાગુ થશે, તો દિલ્હીમાં પરંપરાગત ઈંધણથી ચાલતી ગાડીઓની ઓન-રોડ કિંમતમાં સીધો વધારો થશે.
શું છે સરકારનો નવો સેસ પ્લાન?
અત્યાર સુધી દિલ્હીમાં માત્ર નવા ડીઝલ વાહનો પર જ 1 ટકા ગ્રીન સેસ લાગતો હતો. પરંતુ નવા પ્રસ્તાવ મુજબ:
- પેટ્રોલ અને CNG વાહનો: નવી ખરીદી પર 1 થી 2 ટકા ગ્રીન સેસ લાદવાની વિચારણા છે.
- ડીઝલ વાહનો: હાલનો 1 ટકા સેસ વધારીને 2 ટકા કરવામાં આવી શકે છે.
- જૂના વાહનો પર લેવી: 10 વર્ષથી વધુ જૂના વાહનોના PUC રિન્યુઅલ સમયે અલગથી વધારાની લેવી (ટેક્સ) વસૂલવાનો પણ પ્રસ્તાવ છે.
આ સેસ દ્વારા સરકાર વાર્ષિક અંદાજે ₹300 કરોડ ભેગા કરવાનું લક્ષ્ય રાખે છે, જેનો ઉપયોગ ઈવી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને સબસિડી માટે કરવામાં આવશે.
કેમ લેવાઈ રહ્યો છે આ નિર્ણય?
સરકારનું મુખ્ય લક્ષ્ય પેટ્રોલ-ડીઝલ અને ઇલેક્ટ્રિક વાહનો વચ્ચેના કિંમતના તફાવતને ઘટાડવાનું છે. જ્યારે પરંપરાગત ગાડીઓ પર ટેક્સ વધશે અને EV પર સબસિડી મળશે, ત્યારે ગ્રાહકો કુદરતી રીતે ઇલેક્ટ્રિક વાહનો તરફ આકર્ષાશે. દિલ્હી સરકારનો ટાર્ગેટ છે કે 2024-25 સુધીમાં નવા નોંધાતા વાહનોમાં 25 ટકા હિસ્સો ઇલેક્ટ્રિક વાહનોનો હોય.
EV ખરીદનારાઓને શું ફાયદો થશે?
નવી પોલિસીમાં માત્ર ટેક્સ વધારવાની જ વાત નથી, પણ EV ખરીદનારાઓ માટે મોટા પ્રોત્સાહનોની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી છે:
- બમ્પર સબસિડી: ઇલેક્ટ્રિક ટુ-વ્હીલર ખરીદનારાઓને ₹35,000 થી ₹40,000 સુધીની સબસિડી મળી શકે છે.
- મહિલાઓ માટે ખાસ છૂટ: મહિલા ગ્રાહકો માટે સબસિડીની રકમ વધુ રાખવામાં આવી શકે છે.
- વ્યાજમાં રાહત: EV લોન પર વ્યાજના દરમાં ઘટાડો કરવા માટે સરકાર બેંકો સાથે મળીને યોજના બનાવી રહી છે.
- રોડ ટેક્સ અને રજિસ્ટ્રેશન: EV પર રોડ ટેક્સ અને રજિસ્ટ્રેશન ફીમાં મળતી મુક્તિ નવી પોલિસીમાં પણ ચાલુ રહેશે.
સ્ક્રેપેજ અને રેટ્રોફિટિંગ પર ભાર
નવી પોલિસીના ડ્રાફ્ટમાં જૂના વાહનોને સ્ક્રેપ (નષ્ટ) કરવા પર ખાસ ઇન્સેન્ટિવ આપવાની વાત છે. આ ઉપરાંત, જે લોકો પોતાની જૂની પેટ્રોલ કારને ઇલેક્ટ્રિકમાં કન્વર્ટ (રેટ્રોફિટિંગ) કરાવવા માંગે છે, તેમને પણ નાણાકીય સહાય મળી શકે છે.
ક્યારે લાગુ થશે આ પોલિસી?
દિલ્હીના મુખ્યમંત્રી રેખા ગુપ્તા અને પરિવહન મંત્રીએ સંકેત આપ્યા છે કે આ પોલિસીનો ડ્રાફ્ટ ટૂંક સમયમાં જ જાહેર જનતાના સૂચનો માટે મૂકવામાં આવશે. માર્ચ 2026 સુધીમાં તેને સંપૂર્ણ રીતે લાગુ કરી દેવાની સરકારની ગણતરી છે.
