સાવધાન! હેલ્ધી સમજીને ક્યાંક તમે ઝેર તો નથી ખાઈ રહ્યા ને? એક્સપર્ટે આપી લાલબત્તી
આજના ભાગદોડભર્યા જીવનમાં આપણે સ્વાસ્થ્ય પ્રત્યે સભાન તો થયા છીએ, પરંતુ તેની સાથે જ બજારમાં ‘હેલ્ધી’ના નામે વેચાતા પ્રોડક્ટ્સનો શિકાર પણ બની રહ્યા છીએ. લો-ફેટ, શુગર-ફ્રી કે ડાયટ-ફ્રેન્ડલી જેવા શબ્દો વાંચીને આપણે આંધળો વિશ્વાસ કરી લઈએ છીએ, પરંતુ સત્ય કંઈક અલગ જ હોય છે. તાજેતરમાં નિષ્ણાતોએ ચેતવણી આપી છે કે આકર્ષક પેકેજિંગ પાછળ છુપાયેલી વસ્તુઓ તમારી તબિયત સુધારવાને બદલે બગાડી શકે છે.
પેકેજિંગ પરના દાવા અને છુપાયેલું જોખમ
ફિટનેસ અને હેલ્ધી લાઈફસ્ટાઈલના વધતા ક્રેઝને કારણે બજારમાં ડાયટ ફૂડની માંગ વધી છે. ઘણી કંપનીઓ ગ્રાહકોને આકર્ષવા માટે મોટા અક્ષરે ‘ઝીરો કેલરી’ અથવા ‘શુગર ફ્રી’ લખે છે. પરંતુ શું તમે ક્યારેય પાછળનું લેબલ વાંચ્યું છે?
ઘણીવાર આ પ્રોડક્ટ્સમાં સ્વાદ જાળવી રાખવા માટે છુપાયેલી ખાંડ (Hidden Sugar), વધુ પડતું મીઠું, નકામી ચરબી (Unhealthy Fats) અને કેમિકલયુક્ત પ્રિઝર્વેટિવ્સ ઉમેરવામાં આવે છે. આપણે ડાયટ માનીને જે ખાઈએ છીએ તે લાંબા ગાળે હૃદયરોગ, બ્લડ પ્રેશર અને કિડનીની સમસ્યાઓ નોંતરે છે.
ડો. અરુણ ગુપ્તાનો ખુલાસો: કયા પ્રોડક્ટ્સ છે સૌથી વધુ નુકસાનકારક?
બાળરોગ નિષ્ણાત અને અનહેલ્ધી પ્રોડક્ટ્સ વિરુદ્ધ અભિયાન ચલાવનાર ડો. અરુણ ગુપ્તા જણાવે છે કે કેટલાક પેકેજ્ડ ફૂડ્સ અને ડ્રિંક્સ એવા હોય છે જે દેખાવમાં હેલ્ધી લાગે છે પરંતુ અંદરથી પોષણ શૂન્ય હોય છે.
ફ્લેવર્ડ યોગર્ટ: સાદું દહીં સ્વાસ્થ્યપ્રદ છે, પરંતુ બજારમાં મળતા ફ્લેવર્ડ યોગર્ટમાં ખાંડનું પ્રમાણ ખૂબ વધારે હોય છે.
પેકેજ્ડ જ્યુસ: તાજા ફળોના જ્યુસને બદલે ડબ્બામાં મળતા જ્યુસમાં ફાઈબર હોતું નથી અને તે માત્ર ખાંડવાળું પાણી જ હોય છે.
એનર્જી બાર: જિમ જનારા લોકોમાં લોકપ્રિય એનર્જી બારમાં ઘણીવાર હાઈ-ફ્રુક્ટોઝ કોર્ન સિરપ હોય છે જે ડાયાબિટીસ માટે જવાબદાર બની શકે છે.
ઇન્સ્ટન્ટ ઓટ્સ: સ્વાસ્થ્યનો મિત્ર કે શત્રુ?
મોટાભાગના લોકો સવારના નાસ્તામાં ઇન્સ્ટન્ટ ઓટ્સને શ્રેષ્ઠ માને છે. ડો. ગુપ્તાના મતે, આ એક મોટી ભૂલ હોઈ શકે છે. કેટલાક ઇન્સ્ટન્ટ ઓટ્સના પેકેટમાં 20 થી 30 ટકા જેટલી ખાંડ અને રિફાઈન્ડ કાર્બ્સ હોય છે.
આવા ઓટ્સ ખાવાથી શરીરમાં બ્લડ શુગર લેવલ અચાનક વધી જાય છે (Insulin Spike), જે મેદસ્વીતા અને ટાઈપ-2 ડાયાબિટીસનું જોખમ વધારે છે. જો તમારે ઓટ્સ ખાવા જ હોય તો સાદા સ્ટીલ-કટ ઓટ્સ પસંદ કરવા જોઈએ.
આર્ટિફિશિયલ સ્વીટનર અને વધુ પડતું મીઠું
‘શુગર ફ્રી’ લખેલા પ્રોડક્ટ્સમાં ઘણીવાર આર્ટિફિશિયલ સ્વીટનર (કૃત્રિમ ગળપણ) ઉમેરવામાં આવે છે. સંશોધનો મુજબ, આ સ્વીટનર્સ તમારી પાચનશક્તિ અને આંતરડાના બેક્ટેરિયા પર નકારાત્મક અસર કરે છે. એ જ રીતે, લો-ફેટ ચિપ્સ કે સ્નેક્સમાં ચરબી ઓછી કરવાને બદલે સ્વાદ વધારવા માટે મીઠાનું પ્રમાણ વધારી દેવામાં આવે છે, જે હાઈ બ્લડ પ્રેશરના દર્દીઓ માટે ખતરનાક છે.
ખરીદી કરતી વખતે આ 3 બાબતોનું ખાસ ધ્યાન રાખો
બજારમાંથી કોઈ પણ ખાવાની વસ્તુ ખરીદતા પહેલા ‘સ્માર્ટ કસ્ટમર’ બનો:
ન્યુટ્રિશન લેબલ વાંચો: ફક્ત આગળનું કવર ન જુઓ, પાછળ આપેલું ટેબલ વાંચો. તેમાં ‘Total Sugar’ અને ‘Sodium’ (મીઠું) કેટલું છે તે ચેક કરો.
ઇન્ગ્રીડિઅન્ટ લિસ્ટ: જો લિસ્ટમાં એવા કેમિકલના નામ હોય જે તમે વાંચી કે સમજી પણ શકતા નથી, તો સમજી લો કે તે નેચરલ નથી.
ગ્રેડિંગ સિસ્ટમ: હવે એફએસએસએઆઈ (FSSAI) દ્વારા રેટિંગ આપવામાં આવે છે, તે ચોક્કસ તપાસો.
શા માટે ઘરનો ખોરાક જ શ્રેષ્ઠ છે?
કોઈ પણ મોટી બ્રાન્ડ ઘરના તાજા ખોરાકની બરાબરી કરી શકતી નથી.
કંટ્રોલ: ઘરમાં તમે તેલ, મીઠું અને ખાંડનું પ્રમાણ તમારી જરૂરિયાત મુજબ રાખી શકો છો.
તાજગી: ઘરના ખોરાકમાં પ્રિઝર્વેટિવ્સની જરૂર પડતી નથી, જેથી શરીરને શુદ્ધ પોષણ મળે છે.
આર્થિક ફાયદો: મોંઘા ડાયટ ફૂડ ખરીદવા કરતા ઘરમાં ઉપલબ્ધ પરંપરાગત નાસ્તો વધુ સસ્તો અને ગુણકારી છે.
