સામાન્ય જનતા નિરાશ પણ વેપારીઓને જલસા: કોમર્શિયલ સિલિન્ડરમાં ₹૧૮૩.૫૦ નો મોટો ઘટાડો, ઘરેલુ ગ્રાહકો માટે ભાવ સ્થિર
દેશમાં સતત વધી રહેલી મોંઘવારી વચ્ચે સામાન્ય મધ્યમવર્ગીય પરિવારોના રસોડાના બજેટને લઈને એક મહત્વના સમાચાર સામે આવ્યા છે. આજે, ૩ જુલાઈ ૨૦૨૬ ના રોજ દેશભરના ઘરેલુ એલપીજી (LPG) સિલિન્ડર ગ્રાહકોને કિંમતોમાં કોઈ રાહત મળી નથી. ૧૪.૨ કિલોગ્રામના ઘરેલુ ગેસ સિલિન્ડરની કિંમતો અગાઉના સ્તરે જ સ્થિર રાખવામાં આવી છે. જો કે, બીજી તરફ બિઝનેસ કરતા લોકો, રેસ્ટોરન્ટ, કન્ફેક્શનરી અને ઢાબા માલિકો માટે રાહતના મોટા સમાચાર છે, કારણ કે ૧૯ કિલોગ્રામના કોમર્શિયલ ગેસ સિલિન્ડરના ભાવમાં ₹૧૮૩.૫૦ નો મોટો ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે. આ ઘટાડાથી અગાઉના ભાવવધારાથી પ્રભાવિત થયેલા નાના-મોટા વેપારીઓને પોતાનો વ્યવસાય ચલાવવામાં મોટી મદદ મળશે. ઉલ્લેખનીય છે કે, વિતેલા જૂન મહિનામાં ઘરેલુ સિલિન્ડરના ભાવમાં ₹૨૯ નો વધારો ઝીંકવામાં આવ્યો હતો, ત્યારથી સામાન્ય જનતા માટે કોઈ ભાવ ઘટાડાની જાહેરાત કરવામાં આવી નથી.
કોમર્શિયલ ગેસ સિલિન્ડરના ભાવમાં ક્યારે અને કેટલો વધારો થયો હતો?
વર્ષ ૨૦૨૬ ની શરૂઆતથી જ કોમર્શિયલ ગેસ સિલિન્ડરના ભાવમાં સતત અને અભૂતપૂર્વ ઉછાળો જોવા મળ્યો હતો, જેણે વેપારીઓની કમર તોડી નાખી હતી. નવા વર્ષના પ્રારંભે એટલે કે ૧ જાન્યુઆરી ૨૦૨૬ ના રોજ આ સિલિન્ડરમાં ₹૧૧૧ નો વધારો થતાં તેની કિંમત ₹૧૬૯૧.૫૦ થઈ ગઈ હતી. ત્યારબાદ ફેબ્રુઆરીમાં ફરી ₹૪૯ નો વધારો થતાં ભાવ ₹૧૭૪૦.૫૦ એ પહોંચ્યા. ૧ માર્ચે વધુ ₹૨૮ મોંઘો થઈને ભાવ ₹૧૭૬૮.૫૦ અને ૭ માર્ચે જંગી ₹૧૧૪.૫૦ ના વધારા સાથે કિંમત ₹૧૮૮૩.૦ પર પહોંચી ગઈ. આટલેથી ન અટકતા, ૧ એપ્રિલે તેમાં ₹૧૯૫.૫૦ નો વધારો કરાયો હતો. સૌથી મોટો આંચકો ૧ મેના રોજ લાગ્યો જ્યારે ભાવમાં ₹૯૯૩ નો રેકોર્ડબ્રેક ઉછાળો આવતા કોમર્શિયલ સિલિન્ડર ₹૩૦૭૧.૫૦ ના અત્યાર સુધીના સર્વોચ્ચ સ્તરે પહોંચી ગયો હતો. છેલ્લે ૧ જૂનના રોજ ફરી ₹૪૨ નો વધારો થતાં ભાવ ₹૩૧૧૩.૫૦ ના આસમાને પહોંચી ગયા હતા, જેમાંથી હવે વેપારીઓને થોડી રાહત મળી છે.
દેશના પ્રમુખ શહેરોમાં આજના એલપીજી (LPG) ના દર
દેશના અલગ-અલગ રાજ્યો અને શહેરોમાં ટેક્સના કારણે ગેસ સિલિન્ડરના ભાવ અલગ-અલગ જોવા મળે છે. દેશની રાજધાની દિલ્હીની વાત કરીએ તો ત્યાં આજે ઘરેલુ સિલિન્ડરનો ભાવ ₹૯૪૨.૦ અને કોમર્શિયલ સિલિન્ડરની કિંમત ₹૨૯૩૦.૦ છે. આર્થિક રાજધાની મુંબઈમાં ઘરેલુ સિલિન્ડર ₹૯Chart૧.૫ અને કોમર્શિયલ સિલિન્ડર ₹૨૮૮૫.૫ માં મળી રહ્યો છે. કોલકાતામાં ગ્રાહકોને ઘરેલુ ગેસ માટે ₹૯૬૮.૦ અને કોમર્શિયલ માટે ₹૩૦૮૨.૦ ચૂકવવા પડી રહ્યા છે. ચેન્નાઈમાં આ દરો અનુક્રમે ₹૯૫૭.૫ અને ₹૩૧૦૬.૦ છે. જ્યારે નોઈડામાં ઘરેલુ સિલિન્ડર ₹૯૩૯.૫૦ અને કોમર્શિયલ ₹૨૯૧૭.૦ માં ઉપલબ્ધ છે. પહાડી વિસ્તાર દેહરાદૂનમાં ઘરેલુ ભાવ ₹૯૬૧.૦ અને કોમર્શિયલ ₹૨૯૮૩.૫ છે. હૈદરાબાદમાં ઘરેલુ સિલિન્ડર ₹૯૩૪.૦ અને કોમર્શિયલ કિંમત ₹૨૦base૨.૫ છે. જયપુરમાં આ દર અનુક્રમે ₹૯૪૫.૫ અને ₹૨૯૫૭.૫ છે, જ્યારે તિરુવનંતપુરમમાં ઘરેલુ સિલિન્ડરનો ભાવ ₹૯૫૧.૦ અને કોમર્શિયલ સિલિન્ડરની કિંમત ₹૨૯૭૦.૫ પર સ્થિર છે.
ભારતમાં LPG ના વપરાશમાં કેમ થયો ૮% નો મોટો ઘટાડો?
પેટ્રોલિયમ પ્લાનિંગ એન્ડ એનાલિસિસ સેલ (PPAC) ના તાજેતરના અહેવાલે સરકાર અને નિષ્ણાતોને ચિંતામાં મૂકી દીધા છે. આ અહેવાલ મુજબ, વર્ષ ૨૦૨૬ ના પ્રથમ છ મહિનામાં જ ભારતમાં એલપીજી (LPG) ના વપરાશમાં ૮ ટકાનો નોંધપાત્ર ઘટાડો નોંધાયો છે. જાન્યુઆરીથી જૂન ૨૦૨૬ દરમિયાન ભારતમાં આશરે ૧૪.૭ મિલિયન ટન એલપીજીનો વપરાશ થયો હતો, જે ગયા વર્ષના સમાન ગાળામાં ૧૫.૯ મિલિયન ટન હતો. આ આંકડા સ્પષ્ટ કરે છે કે દેશમાં રાંધણ ગેસનો ઉપયોગ સતત ઓછો થઈ રહ્યો છે.
સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, વપરાશમાં આ ઘટાડો કોઈ સ્થાનિક માંગને કારણે નહીં, પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય સપ્લાય ચેઇનમાં સર્જાયેલા મોટા વિક્ષેપોને કારણે થયો છે. ભારત પોતાની જરૂરિયાતનો આશરે ૬૦ ટકા જેટલો એલપીજી વિદેશથી આયાત કરે છે, અને તેમાંથી લગભગ ૯૦ ટકા હિસ્સો પશ્ચિમ એશિયાના અખાતી દેશોમાંથી આવે છે. આ તમામ પુરવઠો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (સમુદ્રની સાંકડી પટ્ટી) ના દરિયાઈ માર્ગે થઈને ભારત પહોંચે છે. પરંતુ હાલમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા તણાવ અને યુદ્ધ જેવી સ્થિતિને કારણે આ વ્યૂહાત્મક દરિયાઈ માર્ગ પર નાકાબંધી જેવી સ્થિતિ સર્જાઈ છે, જેના લીધે આયાત પ્રક્રિયા ધીમી પડી ગઈ છે અને પુરવઠો ખોરવાઈ જવા પામ્યો છે.
