‘ઓવર-શેરિંગ’ના જમાનામાં ચાણક્યની આ એક વાત તમને બનાવી દેશે વિજેતા

સફળ થવું હોય તો મોઢું બંધ રાખો! જાણો કેમ તમારી પ્લાનિંગ શેર કરવી જોખમી છે

આજની આ ભાગદોડ ભરેલી જિંદગીમાં આપણે સૌ કોઈ ને કોઈ લક્ષ્ય પાછળ દોડી રહ્યા છીએ. આપણે મહેનત પણ ખૂબ કરીએ છીએ, પરંતુ શું ક્યારેય તમારી સાથે એવું બન્યું છે કે તમે કોઈ બહુ મોટા કામની યોજના બનાવી હોય, ખૂબ જ ઉત્સાહ સાથે તમારા મિત્રો કે સંબંધીઓને તેના વિશે જણાવ્યું હોય, અને અચાનક તે કામ બનતા-બનતા બગડી ગયું હોય?

ઘણીવાર આપણે તેને ‘નજર લાગવી’ કહીએ છીએ અથવા આપણા નસીબને દોષ આપવા માંડીએ છીએ. પરંતુ મહાન કૂટનીતિજ્ઞ અને માર્ગદર્શક આચાર્ય ચાણક્યએ સદીઓ પહેલા આની પાછળનું મનોવૈજ્ઞાનિક અને વ્યાવહારિક કારણ જણાવ્યું હતું. ચાણક્ય નીતિ આજના સોશિયલ મીડિયા અને ‘ઓવર-શેરિંગ’ ના યુગમાં પણ એટલી જ સચોટ છે જેટલી સદીઓ પહેલા હતી. ચાલો વિગતવાર સમજીએ કે શા માટે તમારી યોજનાઓને ‘ગુપ્ત’ રાખવી એ જ સફળતાની સૌથી મોટી ચાવી છે.

આચાર્ય ચાણક્યનું તે શક્તિશાળી સૂત્ર

ચાણક્યએ તેમના નીતિશાસ્ત્રમાં એક ખૂબ જ ઊંડો શ્લોક શેર કર્યો છે, જે આજના દરેક વ્યાવસાયિક અને વિદ્યાર્થી માટે એક ‘સક્સેસ મંત્ર’ છે:

“મનસા ચિંતાતમ કાર્યમ વચનસા નૈવ પ્રકાશયેત.

મંત્રેણ રક્ષેદ ગુઢમ કાર્યમ ચાપિ નિયોગયેત.”

આનો સરળ માનવીય અર્થ છે:

જે કામ તમે તમારા મનમાં નક્કી કરી લીધું છે અથવા જેની યોજના બનાવી છે, તેને ત્યાં સુધી તમારી વાણીથી પ્રગટ ન કરો જ્યાં સુધી તે સંપૂર્ણપણે સફળ ન થઈ જાય. તમારી યોજનાને કોઈ ગુપ્ત મંત્રની જેમ સુરક્ષિત રાખો અને સંપૂર્ણ એકાગ્રતા સાથે તેને હકીકતમાં બદલવામાં લાગી જાઓ.

આજના યુગમાં ચાણક્યની આ નીતિ કેમ જરૂરી છે?

આજે આપણે એવા સમયમાં જીવી રહ્યા છીએ જ્યાં ‘દેખાડો’ હાવી છે. જીમ જવા થી લઈને નવો બિઝનેસ શરૂ કરવા સુધી, આપણે બધું જ તરત સ્ટેટસ કે વાતચીતમાં શેર કરી દઈએ છીએ. પરંતુ ચાણક્યના મતે, આવું કરીને તમે તમારી સફળતાના માર્ગમાં જાતે જ મુશ્કેલીઓ ઊભી કરી રહ્યા છો. તેના મુખ્ય કારણો આ છે:

1. નકારાત્મક ઉર્જા અને ઈર્ષ્યા (નજર લાગવી)

એક કડવું સત્ય છે કે દરેક વ્યક્તિ તમારી પ્રગતિ જોઈને ખુશ નથી થતી. જ્યારે તમે તમારી અધૂરી યોજના કોઈને જણાવો છો, ત્યારે સામેની વ્યક્તિની ઈર્ષ્યા કે નકારાત્મક વિચારો તમારા માનસિક મનોબળને અસર કરી શકે છે. દુનિયામાં એવા ઘણા લોકો છે જે તમારી પ્રગતિને રોકવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે.

2. ‘સેટિસફેક્શન ટ્રેપ’ (મનોવૈજ્ઞાનિક સંતોષ)

મનોવિજ્ઞાન કહે છે કે જ્યારે આપણે આપણા લક્ષ્ય વિશે બીજાને જણાવી દઈએ છીએ અને તેઓ આપણી પ્રશંસા કરે છે, ત્યારે આપણા મગજને એક ‘ખોટી સફળતા’નો અહેસાસ થાય છે. આનાથી આપણું ‘ડોપામાઈન’ લેવલ વધી જાય છે અને આપણને લાગે છે કે આપણે અડધું કામ તો કરી જ લીધું છે. પરિણામે, અસલ કામ માટે જરૂરી ઝનૂન અને મહેનત ઓછી થવા લાગે છે.

3. બીજાને ફાયદો પહોંચાડવો

સ્પર્ધાના આ યુગમાં જો તમારી વ્યૂહરચના લીક થઈ જાય, તો તમારા હરીફો તમારાથી એક ડગલું આગળ નીકળી શકે છે. તમારી મહેનતનો આઈડિયા ચોરીને કોઈ બીજું તે કામ શરૂ કરી શકે છે અથવા તમારા માર્ગમાં અડચણો ઊભી કરી શકે છે.

સફળતા સુનિશ્ચિત કરવાના 3 સુવર્ણ નિયમો

જો તમે ઈચ્છતા હોવ કે તમારી મહેનત અધવચ્ચે ન અટકે અને તમને સો ટકા પરિણામ મળે, તો આ ત્રણ આદતો અપનાવો:

• ખામોશીથી મહેનત કરો: તમારી બધી ઉર્જા બોલવા કે બણગા ફૂંકવાને બદલે કામ કરવામાં ખર્ચ કરો. યાદ રાખો, “મહેનત એટલી શાંતિથી કરો કે તમારી સફળતા પોતે જ અવાજ કરે.” જ્યારે તમે સફળ થશો, ત્યારે દુનિયાને બૂમો પાડીને કહેવાની જરૂર નહીં પડે, તેઓ પોતે જ જોઈ લેશે.

• ભરોસાપાત્ર લોકોની પસંદગી: તમારી યોજનાઓ માત્ર તે જ લોકો સાથે શેર કરો જેઓ તે કામમાં તમને મદદ કરી રહ્યા છે અથવા જે તમારા માટે ખૂબ જ જરૂરી છે. દરેક વ્યક્તિને પોતાના હિતેચ્છુ માની લેવા એ સૌથી મોટી ભૂલ હોઈ શકે છે.

• કામ પૂરું થવાની રાહ જુઓ: અડધી જીત પર જશ્ન મનાવવો એ હારને આમંત્રણ આપવા જેવું છે. જ્યાં સુધી લક્ષ્ય પ્રાપ્ત ન થાય ત્યાં સુધી તમારી યોજનાઓને પડદા પાછળ જ રહેવા દો. પરિપક્વતા એમાં જ છે કે તમે બોલવાને બદલે કરી બતાવો.

આચાર્ય ચાણક્યની આ નીતિ કોઈને છેતરવા માટે નથી, પરંતુ પોતાની જાતને સુરક્ષિત રાખવા અને લક્ષ્ય પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા માટે છે. જે વ્યક્તિ પોતાની વાણી પર નિયંત્રણ રાખતા શીખી જાય છે, તે અડધી જંગ તો એમ જ જીતી લે છે. તેથી, આગલી વખતે જ્યારે તમારા મનમાં કોઈ શાનદાર વિચાર કે બિઝનેસ પ્લાન આવે, ત્યારે તેને એક કિંમતી ખજાનાની જેમ તમારી અંદર છુપાવીને રાખો.