હાર્ટ એટેકનું જોખમ ઘટાડવા કાર્ડિયાક સર્જનની ખાસ ટિપ્સ, દૈનિક ટેવોમાં કરો આ ૫ ફેરફાર
અત્યારની દોડધામભરી અને તણાવપૂર્ણ જીવનશૈલીમાં હૃદયરોગના હુમલા (Heart Attack) નું જોખમ માત્ર મોટી ઉંમરના લોકો પૂરતું સીમિત નથી રહ્યું, પરંતુ યુવાનોમાં પણ તેનું પ્રમાણ ચિંતાજનક રીતે વધી રહ્યું છે. ઓફિસનું કામ, માનસિક તણાવ, અને અનિયમિત ખાવા-પીવાની ટેવો આપણા હૃદયને નબળું પાડી રહી છે.
આવા સમયે પ્રખ્યાત અમેરિકન કાર્ડિયાક સર્જન ડૉ. જેરેમી લંડન (Dr. Jeremy London), જેઓ ૨૫ વર્ષથી વધુનો અનુભવ ધરાવે છે, તેમણે પોતાના મેડિકલ અનુભવ અને પુરાવા-આધારિત માહિતીના આધારે હૃદયના જોખમને તાત્કાલિક અને લાંબા ગાળે ઘટાડવા માટેની મહત્વપૂર્ણ ટિપ્સ શેર કરી છે.
આજના વ્યસ્ત યુગમાં હાર્ટ એટેકના કિસ્સાઓ અચાનક વધી રહ્યા છે. ઓફિસનું સ્ટ્રેસ, પ્રોસેસ્ડ ફૂડ, અને શારીરિક શ્રમનો અભાવ આપણા હૃદયની ધમનીઓ પર ભારે દબાણ લાવે છે. આ ગંભીર પરિસ્થિતિ વચ્ચે અમેરિકાના જાણીતા કાર્ડિયાક સર્જન ડૉ. જેરેમી લંડને સોશિયલ મીડિયા પર હૃદયના સ્વાસ્થ્યને લઈને એક વિશેષ માર્ગદર્શન પૂરું પાડ્યું છે.
ડૉ. લંડનના જણાવ્યા મુજબ, પોતાની દૈનિક જીવનશૈલીમાં ૬૦ સેકન્ડનો સમય ફાળવીને અને કેટલીક નુકસાનકારક આદતોનો ત્યાગ કરવાનો સંકલ્પ લઈને હૃદયરોગનું જોખમ નોંધપાત્ર રીતે ઘટાડી શકાય છે.
૧. ધૂમ્રપાન અને વ્યસનનો તત્કાલ ત્યાગ
હૃદયરોગના હુમલાનું સૌથી મોટું અને ગંભીર પરિબળ ધૂમ્રપાન છે. સિગારેટ, બીડી કે અન્ય કોઈ પણ પ્રકારના ધૂમ્રપાનમાં રહેલા વિષેરી તત્વો ધમનીઓની અંદરની દીવાલોને નુકસાન પહોંચાડે છે અને લોહીના ગંઠાવા (Clots) બનવાની પ્રક્રિયાને ઝડપી બનાવે છે. ડૉ. લંડન ભારપૂર્વક જણાવે છે કે જો હૃદયને બચાવવું હોય તો કોઈ પણ પ્રકારનું ધૂમ્રપાન સૌથી પહેલાં બંધ કરવું જોઈએ.
૨. સાયલન્ટ કિલર: બ્લડ પ્રેશર પર સતત નજર
હાઈ બ્લડ પ્રેશર (Hypertension) ને સાયલન્ટ કિલર માનવામાં આવે છે, કારણ કે તે કોઈ પણ દેખીતા લક્ષણો વિના ધમનીઓને નુકસાન પહોંચાડે છે. ઊંચું બ્લડ પ્રેશર હૃદયના પમ્પિંગ પર ભારે દબાણ લાવે છે. જો તમને હાઈ બીપીની સમસ્યા હોય તો ઘરે જ ડિજિટલ બ્લડ પ્રેશર મોનિટર રાખવું અને સમયાંતરે તેનું ચેકિંગ કરીને ડોક્ટરની સલાહ મુજબ તેને નિયંત્રણમાં રાખવું અત્યંત જરૂરી છે.
૩. કોલેસ્ટ્રોલ અને એડવાન્સ્ડ બ્લડ ટેસ્ટ
માત્ર સામાન્ય કોલેસ્ટ્રોલ ટેસ્ટ કરાવવો પુરતો નથી. હૃદયરોગના સચોટ જોખમનો અંદાજ લગાવવા માટે ApoB (Apolipoprotein B) અને Lp(a) (Lipoprotein a) જેવા વિશેષ રક્ત પરીક્ષણો કરાવવા જોઈએ. જો લોહીમાં લિપોપ્રોટીનનું પ્રમાણ વધે છે તો ધમનીઓમાં પ્લેક (પ્લાસ્ટિક જેવો પદાર્થ) જમા થવાનું જોખમ વધી જાય છે, જે ભવિષ્યમાં હાર્ટ એટેક કે સ્ટ્રોકનું કારણ બની શકે છે.
૪. વધારાની ખાંડ (Added Sugar) ઓછી કરવી
આપણા દૈનિક આહારમાં રહેલી વધુ પડતી ખાંડ લોહીમાં શર્કરાનું સ્તર અનિયમિત કરે છે, જેનાથી ઇન્સ્યુલિન રેસિસ્ટન્સ (Insulin Resistance) ની સમસ્યા ઊભી થાય છે. લાંબા ગાળે આ સ્થિતિ ટાઇપ-2 ડાયાબિટીસ અને હૃદય સંબંધિત જટિલતાઓને જન્મ આપે છે. આથી પ્રોસેસ્ડ ફૂડ, કોલ્ડ ડ્રિંક્સ અને ગળ્યા પદાર્થોનું સેવન ઘટાડવું જોઈએ.
૫. સામાજિક સંબંધો અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય
ડૉ. લંડનના મતે, હૃદયનું સ્વાસ્થ્ય માત્ર શારીરિક પરિબળો પર આધારિત નથી, પણ માનસિક પરિસ્થિતિ સાથે પણ ઊંડો સંબંધ ધરાવે છે. એકલતા અને માનસિક તણાવ શરીરમાં સ્ટ્રેસ હોર્મોન્સ વધારે છે, જે હૃદયના ધબકારા અને બીપી પર નકારાત્મક અસર કરે છે. પરિચિતો, મિત્રો અને પરિવાર સાથે જોડાયેલા રહેવું તેમજ સામાજિક સંબંધો જાળવી રાખવા એ માનસિક શાંતિ આપે છે અને હૃદયરોગનું જોખમ ઘટાડે છે.
હૃદયને સુરક્ષિત રાખવા માટે કોઈ ચમત્કારિક દવાની જરૂર નથી, પરંતુ માત્ર દૈનિક જીવનમાં ડિસિપ્લિન અને આ ૫ નિયમોનું સતત પાલન જ તમને એક સ્વસ્થ જીવન આપી શકે છે.
