ICC નો મોટો ધડાકો: ૨૦૨૮થી ODI અને T20 વર્લ્ડ કપના ફોર્મેટમાં થશે ધરખમ ફેરફારો; ‘સુપર ૧૦’ અને ‘એલિમિનેટર’ની એન્ટ્રી
આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ કાઉન્સિલ (ICC) એ ક્રિકેટ ચાહકોને રોમાંચની નવી ઊંચાઈઓ પર લઈ જવા માટે એક ઐતિહાસિક નિર્ણય લીધો છે. વર્ષ ૨૦૨૮થી પુરુષોના વન-ડે ઇન્ટરનેશનલ (ODI) અને T20 વર્લ્ડ કપના વર્તમાન ફોર્મેટમાં મોટા પાયે ફેરફાર કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. એડિનબર્ગ ખાતે યોજાયેલી ICC બોર્ડની વાર્ષિક બેઠકમાં મુખ્ય કાર્યકારી સમિતિની ભલામણોને સ્વીકારીને આ મહત્વના સુધારા મંજૂર કરવામાં આવ્યા છે.
આ નવા ફેરફારો પાછળનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ટૂર્નામેન્ટને વધુ સ્પર્ધાત્મક બનાવવાનો, ગ્રુપ સ્ટેજની મેચોનું મહત્વ વધારવાનો અને પ્રદર્શન કરનારી ટીમોને યોગ્ય વળતર આપવાનો છે. આ નવા રોડમેપથી ક્રિકેટ જગતમાં એક નવી હલચલ મચી ગઈ છે.
ODI વર્લ્ડ કપ હવે વધુ રોમાંચક: મેચોની સંખ્યા વધીને ૫૭ થઈ
નવા ફોર્મેટ અનુસાર, પુરુષોનો વન-ડે વર્લ્ડ કપ ભલે ૧૪ ટીમો વચ્ચે રમાશે, પરંતુ તેનો રસ્તો હવે ઘણો લાંબો અને કઠિન બની જશે. સેમિફાઇનલ અને ફાઇનલ પહેલા ટીમોએ હવે ત્રણ અલગ-અલગ રાઉન્ડમાંથી પસાર થવું પડશે.
૧. રાઉન્ડ ૧: નીચલા ક્રમની ટીમો વચ્ચે ટક્કર
ટૂર્નામેન્ટની શરૂઆતમાં જ એક અનોખો જંગ જોવા મળશે. રેન્કિંગમાં ૧૨મા, ૧૩મા અને ૧૪મા સ્થાને રહેલી ત્રણ ટીમો વચ્ચે ત્રણ મેચોની રાઉન્ડ-રોબિન “સુપર સિરીઝ” રમાશે. આ સિરીઝની વિજેતા એટલે કે ટોચની ટીમ જ રાઉન્ડ ૨માં પ્રવેશ મેળવી શકશે, જ્યારે બાકીની બે ટીમોની સફર ત્યાં જ પૂરી થઈ જશે.
૨. રાઉન્ડ ૨: ગ્રુપ સ્ટેજનો અસલી રોમાંચ
આ રાઉન્ડમાં હવે મુખ્ય ૧૨ ટીમો (રેન્કિંગની ટોચની ૧૧ અને રાઉન્ડ ૧ ની વિજેતા ૧ ટીમ) ભાગ લેશે. આ ટીમોને ૬-૬ના બે ગ્રુપમાં વહેંચવામાં આવશે. આ રાઉન્ડ દરમિયાન કુલ ૩૦ હાઈ-વોલ્ટેજ મેચો રમાશે. દરેક ગ્રુપની ટોચની ત્રણ ટીમો સીધી આગલા રાઉન્ડમાં પહોંચશે. આ ઉપરાંત, બંને ગ્રુપમાંથી આગામી સૌથી વધુ પોઈન્ટ મેળવનારી વધુ એક ટીમ પણ આગળ વધશે. આમ, કુલ ૧૦ ટીમો પછીના રાઉન્ડ માટે ક્વોલિફાય થશે.
૩. રાઉન્ડ ૩: ‘સુપર ૧૦’ નો સુપર ડ્રામા અને એલિમિનેટર
આ ફોર્મેટનો સૌથી રોમાંચક હિસ્સો અહીં શરૂ થાય છે. લાયકાત મેળવનારી ૧૦ ટીમોને ૫-૫ના બે “સુપર ૧૦” ગ્રુપમાં વિભાજિત કરવામાં આવશે, જેમાં ૨૦ મેચો રમાશે.
સીધી સેમિફાઇનલ: બંને ગ્રુપની વિજેતા (નંબર ૧) ટીમો સીધી જ સેમિફાઇનલ માટે ક્વોલિફાય થશે.
એલિમિનેટર મેચો: ગ્રુપમાં બીજા અને ત્રીજા ક્રમે રહેનારી ટીમોએ સેમિફાઇનલમાં જવા માટે ‘એલિમિનેટર’ જંગ લડવો પડશે. ગ્રુપ-A ની બીજા નંબરની ટીમ ગ્રુપ-B ની ત્રીજા નંબરની ટીમ સામે ટકરાશે. આ એલિમિનેટર મેચો જીતનારી બે ટીમો સેમિફાઇનલની લાઇન-અપ પૂર્ણ કરશે.
T20 વર્લ્ડ કપ ૨૦૨૮: ક્વોલિફિકેશનનો નવો માર્ગ જાહેર
T20 ફોર્મેટને વધુ વૈશ્વિક બનાવવા માટે ICC એ લાયકાત મેળવવાના નિયમો વધુ કડક અને પારદર્શક બનાવ્યા છે. ૨૦૨૬ના T20 વર્લ્ડ કપમાં રમનારી પરંતુ ૨૦૨૮ની આવૃત્તિ માટે સીધી ક્વોલિફાય ન થઈ શકેલી ટીમોએ હવે સીધા જ ‘ગ્લોબલ ક્વોલિફાયર’માં જવું પડશે.
ખાસ કિસ્સા તરીકે, ૨૦૨૬માં ભાગ લેવા સંબંધિત અસાધારણ સંજોગોને ધ્યાનમાં રાખીને સ્કોટલેન્ડને યુરોપ પ્રાદેશિક ફાઇનલમાં સીધો પ્રવેશ આપવામાં આવ્યો છે.
પ્રાદેશિક ક્વોટા અને ગ્લોબલ ક્વોલિફાયર
આફ્રિકા, એશિયા અને યુરોપ: દરેકમાંથી ૨-૨ ટીમો.
અમેરિકા અને પૂર્વ એશિયા-પેસિફિક (EAP): દરેકમાંથી ૧-૧ ટીમ.
આ પ્રાદેશિક રમતોમાં સૌથી શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન કરનારી અને લઘુત્તમ માપદંડો પૂર્ણ કરનારી ટીમોને જ ૨૦૨૮ના વર્લ્ડ કપની મુખ્ય ટિકિટ મળશે.
એસોસિએટ દેશો માટે સોનેરી તક: નવી ટૂર્નામેન્ટનો પ્રસ્તાવ
ક્રિકેટને માત્ર ટેસ્ટ રમનારા દેશો પૂરતું મર્યાદિત ન રાખતા, એસોસિએટ દેશો (જેમ કે નેપાળ, ઓમાન, યુએસએ વગેરે) ના વિકાસ માટે ICC એ એક મહત્વકાંક્ષી ૧૬-ટીમની વૈશ્વિક ટૂર્નામેન્ટની દરખાસ્તને મંજૂરી આપી છે. આ ટૂર્નામેન્ટ એસોસિએટ સભ્યોને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વધુ એક્સપોઝર આપશે. આ દરખાસ્તની આખરી મંજૂરી નવેમ્બરમાં યોજાનારી ફાઇનાન્સ અને કોમર્શિયલ અફેર્સ કમિટીની બેઠક બાદ આપવામાં આવશે.
