શિયાળામાં સાંધાના દુખાવા અને શરદીથી બચાવશે આ ગોળના શાહી લાડુ

ગોળના શાહી લાડુ: શિયાળાની ખાસ ભેટ, જે તમારા સ્વાસ્થ્ય અને સ્વાદમાં કરશે વધારો

શિયાળાની ઋતુ પોતાની સાથે ખાણી-પીણીની ઘણી વિશેષ વાનગીઓ લઈને આવે છે. આ ઋતુમાં શરીરને આંતરિક હૂંફ અને ઉર્જા આપવા માટે પ્રાચીન કાળથી જ ‘ગોળ’નું સેવન શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે. ગોળ માત્ર પાચન માટે જ સારો નથી, પરંતુ તેમાં આયર્ન (લોહતત્વ) અને મિનરલ્સ પુષ્કળ પ્રમાણમાં હોય છે.

અવારનવાર લોકો મીઠાઈમાં ખાંડથી બનેલી વસ્તુઓનું સેવન કરે છે, જે સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક હોઈ શકે છે. આવા સમયે ‘ગોળના શાહી લાડુ’ એક ઉત્તમ વિકલ્પ છે. આ લાડુ સ્વાદમાં જેટલા લાજવાબ હોય છે, સ્વાસ્થ્ય માટે એટલા જ ગુણકારી છે. તેને ‘શાહી’ એટલા માટે કહેવામાં આવે છે કારણ કે તેમાં ગુંદર, મખાણા અને પુષ્કળ ડ્રાય ફ્રૂટ્સનું મિશ્રણ હોય છે. ચાલો જાણીએ ઘરે આસાનીથી મોઢામાં ઓગળી જાય તેવા ગોળના શાહી લાડુ બનાવવાની સંપૂર્ણ રીત.

જરૂરી સામગ્રી (Ingredients)

શાહી લાડુ બનાવવા માટે તમારે નીચે મુજબની સામગ્રીની જરૂર પડશે:

• ઘઉંનો લોટ: ૫૦૦ ગ્રામ

• ગોળ (ઝીણો સમારેલો): ૧ કિલો

• શુદ્ધ દેશી ઘી: ૫૦૦ ગ્રામ

• ગુંદર: ૧૫૦ ગ્રામ (હાડકાં માટે ખૂબ ફાયદાકારક)

• મખાના: ૧૫૦ ગ્રામ

• કાજુ: ૧૦૦ ગ્રામ

• બદામ: ૧૦૦ ગ્રામ

• કિસમિસ: ૧૦૦ ગ્રામ

• સૂકું નાળિયેર (ખમણેલું): ૧૫૦ ગ્રામ

• સૂંઠ પાવડર: ૧૦૦ ગ્રામ

• હળદર પાવડર: ૫૦ ગ્રામ

બનાવવાની રીત (Step-by-Step Recipe)

સ્ટેપ ૧: લોટ શેકવો

સૌ પ્રથમ એક જાડા તળિયાવાળી કઢાઈ લો. તેમાં અડધો કિલો ઘઉંનો લોટ અને ઘી નાખીને મિક્સ કરો. હવે ગેસની આંચ ‘લો-મીડિયમ’ પર રાખો અને લોટને સતત હલાવતા રહીને શેકો. તેને ત્યાં સુધી શેકવાનો છે જ્યાં સુધી લોટનો રંગ હળવો સોનેરી (Golden) ન થઈ જાય.

સ્ટેપ ૨: લોટને ઠંડો કરવો

જ્યારે લોટમાંથી સરસ સુગંધ આવવા લાગે અને ઘી અલગ થવા લાગે, ત્યારે સમજી લેવું કે લોટ શેકાઈ ગયો છે. હવે ગેસ બંધ કરી દો અને આ શેકેલા લોટને એક મોટા વાસણ કે પરાતમાં કાઢી લો. હવે કાજુ, બદામ અને મખાણાને નાના ટુકડામાં કાપી લો.

સ્ટેપ ૩: ડ્રાય ફ્રૂટ્સ રોસ્ટ કરવા

એક પેનમાં ૨ ચમચી ઘી ગરમ કરો. તેમાં કાપેલા કાજુ અને બદામ નાખીને હળવા ગુલાબી થાય ત્યાં સુધી શેકો અને બહાર કાઢી લો. હવે એવી જ રીતે કિસમિસને પણ તે થોડી ફૂલે ત્યાં સુધી શેકી લો. ડ્રાય ફ્રૂટ્સને ઘીમાં શેકવાથી લાડુનો સ્વાદ બમણો થઈ જાય છે.

સ્ટેપ ૪: સૂંઠ અને હળદરનો વઘાર

તે જ પેનમાં થોડું વધારે ઘી નાખો. હવે તેમાં સૂંઠ પાવડર અને હળદર પાવડર ઉમેરો. ધ્યાન રહે કે આંચ એકદમ ધીમી હોય જેથી મસાલા બળી ન જાય. થોડું શેક્યા પછી તેને પણ કાઢીને અલગ રાખી લો. સૂંઠ અને હળદર શિયાળામાં રોગપ્રતિકારક શક્તિ (Immunity) વધારવાનું કામ કરે છે.

સ્ટેપ ૫: ગુંદરને તળવો

હવે કઢાઈમાં ૩-૪ ચમચી ઘી ગરમ કરો. તેમાં ગુંદરને થોડો-થોડો કરીને ઉમેરો. ગુંદરને મધ્યમ આંચ પર ત્યાં સુધી તળો જ્યાં સુધી તે પૂરેપૂરો ફૂલી ન જાય અને ક્રિસ્પી ન થઈ જાય. ગુંદર કાચો ન રહેવો જોઈએ, નહિતર ખાતી વખતે દાંતમાં ચોંટશે.

સ્ટેપ ૬: ગુંદર અને મખાના તૈયાર કરવા

તળેલા ગુંદરને એક થાળીમાં કાઢો અને ઠંડો થાય એટલે કોઈ વાટકી કે વેલણની મદદથી તેને હળવો ક્રશ (અધકચરો) કરી લો. ત્યારબાદ બાકી બચેલા ઘીમાં મખાનાને પણ કડક થાય ત્યાં સુધી શેકી લો અને તેને પણ અધકચરા ખાંડી લો.

સ્ટેપ ૭: નાળિયેર અને મિશ્રણનું મિક્સિંગ

ખમણેલા સૂકા નાળિયેરને ઘી વગર અથવા સહેજ ઘી નાખીને ૨-૩ મિનિટ સુધી ધીમી આંચ પર શેકો. હવે શેકેલા લોટવાળા મોટા વાસણમાં બધા શેકેલા ડ્રાય ફ્રૂટ્સ, મખાણા, ક્રશ કરેલો ગુંદર, નાળિયેર અને સૂંઠ-હળદરનું મિશ્રણ ઉમેરી દો.

સ્ટેપ ૮: ગોળનો પાયો (ચાસણી) બનાવવો

એક મોટી કઢાઈમાં ગોળના ટુકડા નાખો અને ધીમી આંચ પર તેને ઓગળવા દો. જ્યારે ગોળ સંપૂર્ણપણે મેલ્ટ થઈ જાય, ત્યારે તેને એકવાર ગરણીથી ગાળી લો જેથી ગોળની અશુદ્ધિઓ નીકળી જાય. હવે સાફ કરેલા ઓગળેલા ગોળને ફરીથી કઢાઈમાં નાખીને પકાવો.

સ્ટેપ ૯: પાયાની તપાસ (Testing the Syrup)

ગોળ તૈયાર છે કે નહીં તે જોવા માટે એક વાટકીમાં થોડું પાણી લો અને તેમાં ઓગળેલા ગોળના થોડા ટીપાં નાખો. જો પાણીમાં ગોળની નાની ગોળી બની રહી હોય અને તે ફેલાતી ન હોય, તો સમજી લેવું કે તમારો ‘પાયો’ તૈયાર છે.

સ્ટેપ ૧૦: લાડુ વાળવા

હવે તૈયાર ગોળના પાયાને ધીરે ધીરે લોટ અને ડ્રાય ફ્રૂટ્સવાળા મિશ્રણમાં ઉમેરો. ચમચાની મદદથી તેને સારી રીતે મિક્સ કરો. જ્યારે મિશ્રણ હળવું ગરમ હોય (જે હાથથી અડી શકાય તેવું), ત્યારે હથેળી પર થોડું ઘી લગાવીને નાના કે મધ્યમ કદના ગોળ લાડુ તૈયાર કરી લો.

શાહી લાડુના ફાયદા

1. ગરમી અને ઉર્જા: ગોળ અને ડ્રાય ફ્રૂટ્સ શરીરને ઉર્જા આપે છે અને શરદી-ઉધરસથી બચાવે છે.

2. હાડકાંની મજબૂતી: ગુંદર અને મખાણા કેલ્શિયમના સારા સ્ત્રોત છે, જે સાંધાના દુખાવામાં રાહત આપે છે.

3. પાચન અને ઈમ્યુનિટી: સૂંઠ અને હળદર એન્ટી-બેક્ટેરિયલ ગુણોથી ભરપૂર હોય છે અને પાચનતંત્રને સુધારે છે.

નિષ્કર્ષ

ઘરે બનેલા આ શુદ્ધ ગોળના શાહી લાડુ કોઈપણ મીઠાઈ કરતા ચડિયાતા છે. તેને તમે એકવાર બનાવીને એરટાઈટ ડબ્બામાં ૧ થી ૨ મહિના સુધી સ્ટોર કરી શકો છો. સવારે દૂધ સાથે એક લાડુનું સેવન તમને આખો દિવસ સ્ફૂર્તિદાયક રાખશે.