જમ્યા પછી એક નાની ઈલાયચી ખાવાની આદત અપનાવો, મોઢાની દુર્ગંધથી લઈને પાચન સુધી મળી શકે છે ફાયદા
ભારતીય રસોડામાં લીલી ઈલાયચીનો ઉપયોગ ચા, મીઠાઈ અને વિવિધ વાનગીઓમાં સુગંધ વધારવા માટે થાય છે. પરંતુ જમ્યા પછી એક ઈલાયચી ચાવવાની આદત પણ ઉપયોગી બની શકે છે. તેના સુગંધિત ગુણો મોઢાને તાજગી આપવા ઉપરાંત પાચન સંબંધિત કેટલીક તકલીફોમાં રાહત મેળવવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે.
લીલી ઈલાયચી માત્ર સ્વાદ વધારતો મસાલો નથી, પરંતુ પરંપરાગત રીતે તેનો ઉપયોગ ભોજન પછી મોઢું તાજું કરવા માટે પણ કરવામાં આવે છે. જમ્યા પછી લોકો ઘણીવાર વરિયાળી કે મુખવાસ ખાય છે. આવી સ્થિતિમાં ઈલાયચી એક સરળ વિકલ્પ બની શકે છે. જોકે, તેના કેટલાક ફાયદા અંગે વૈજ્ઞાનિક પુરાવા હજુ મર્યાદિત છે, તેથી તેને કોઈ બીમારીની દવા માનવી યોગ્ય નથી.
1. મોઢાની દુર્ગંધ ઘટાડવામાં મદદરૂપ
જમ્યા પછી મોઢામાં ખોરાકના નાના કણો રહી જવાથી અથવા મોઢામાં રહેલા બેક્ટેરિયાને કારણે દુર્ગંધ આવી શકે છે. ઈલાયચીની વિશિષ્ટ સુગંધ શ્વાસને તાજગી આપવામાં મદદ કરે છે. જમ્યા પછી એક ઈલાયચી ધીમે ધીમે ચાવવાથી મોઢામાં સુગંધ રહે છે અને અપ્રિય વાસ થોડીવાર માટે ઓછી થઈ શકે છે.
જોકે, ઈલાયચી દાંત સાફ કરવા કે બ્રશ કરવાનો વિકલ્પ નથી. મોઢામાંથી સતત દુર્ગંધ આવતી હોય તો દાંત અને પેઢાંની તપાસ કરાવવી જરૂરી છે.
2. પાચનતંત્રને મળી શકે છે ટેકો
ઘણાં લોકોને ભારે ભોજન કર્યા પછી પેટ ભરાઈ જવું, ગેસ થવો અથવા પેટમાં અસ્વસ્થતા અનુભવાય છે. ઈલાયચીમાં રહેલા સુગંધિત તેલ અને વનસ્પતિજન્ય ઘટકોને પરંપરાગત રીતે પાચન સાથે જોડવામાં આવે છે. કેટલાક નિષ્ણાતોના મતે, મર્યાદિત પ્રમાણમાં ઈલાયચી ચાવવાથી ભોજન પછી થતી હળવી અસ્વસ્થતામાં મદદ મળી શકે છે.
પરંતુ ગેસ, અપચો કે પેટ ફૂલવાની સમસ્યા વારંવાર થતી હોય તો માત્ર ઈલાયચી પર આધાર રાખવાને બદલે તેના કારણની તપાસ કરાવવી જોઈએ.
3. શરીરને એન્ટીઑક્સિડન્ટ તત્ત્વો મળી શકે છે
લીલી ઈલાયચીમાં કેટલાક કુદરતી વનસ્પતિજન્ય સંયોજનો હોય છે, જેમાં એન્ટીઑક્સિડન્ટ ગુણધર્મો જોવા મળે છે. આ પ્રકારના તત્ત્વો શરીરના કોષોને નુકસાન પહોંચાડતા મુક્ત કણો સામેની પ્રક્રિયામાં ભૂમિકા ભજવી શકે છે.
જોકે, ઈલાયચી ખાવાથી કોઈ ચોક્કસ બીમારી અટકે છે અથવા મટી જાય છે એવો નિષ્કર્ષ કાઢવા પૂરતા પુરાવા ઉપલબ્ધ નથી. સંતુલિત આહાર અને તંદુરસ્ત જીવનશૈલી વધુ મહત્ત્વપૂર્ણ છે.
4. મોઢા અને ગળામાં તાજગીનો અનુભવ
ઈલાયચીનો સ્વાદ થોડો મીઠો અને તેની સુગંધ તાજગી આપનારી હોય છે. તેથી ભોજન પછી તેને ચાવવાથી મોઢામાં સ્વચ્છતા અને તાજગીનો અનુભવ થઈ શકે છે. ખાસ કરીને મસાલેદાર ભોજન કર્યા પછી ઈલાયચીનો સ્વાદ મોઢામાં રહેલો ખોરાકનો તીવ્ર સ્વાદ ઓછો કરવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે.
5. મીઠાઈ ખાવાની ઇચ્છા ઓછી કરવામાં મદદ મળી શકે
ભોજન પછી વારંવાર મીઠાઈ કે ચોકલેટ ખાવાની ઇચ્છા થતી હોય તો ઈલાયચીની કુદરતી સુગંધ અને હળવો મીઠાશભર્યો સ્વાદ એક વિકલ્પ બની શકે છે. તેનાથી કેટલાક લોકોને મીઠાઈ ખાવાની ઇચ્છા પર નિયંત્રણ રાખવામાં મદદ મળી શકે છે. જોકે, આ અસર દરેક વ્યક્તિમાં સમાન હોય એવું જરૂરી નથી.
દિવસમાં કેટલી ઈલાયચી ખાવી?
સામાન્ય રીતે તંદુરસ્ત પુખ્ત વ્યક્તિ માટે ભોજન પછી એક નાની લીલી ઈલાયચી ચાવવી પૂરતી હોઈ શકે છે. વધુ પ્રમાણમાં ખાવાથી વધારાનો ફાયદો મળશે જ એવું નથી. ઈલાયચીનો ઉપયોગ સંતુલિત આહારના ભાગરૂપે કરવો જોઈએ, કોઈ દવાના વિકલ્પ તરીકે નહીં.
