બ્લડ ટેસ્ટમાં છુપાયેલું છે ભવિષ્યની બીમારી અને મૃત્યુનું જોખમ, નવી રિસર્ચમાં થયો ચોંકાવનારો દાવો
અત્યાર સુધી આપણે માનતા હતા કે બ્લડ ટેસ્ટ માત્ર ત્યારે જ કરવામાં આવે છે જ્યારે આપણે બીમાર હોઈએ અથવા ડોક્ટરને કોઈ રોગનું નિદાન કરવું હોય. પરંતુ, તાજેતરમાં થયેલી એક વૈજ્ઞાનિક રિસર્ચમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે તમારા લોહીમાં રહેલા અમુક ખાસ તત્વો એ પણ જણાવી શકે છે કે આવનારા વર્ષોમાં તમને કઈ ગંભીર બીમારી થશે અથવા તમારા મૃત્યુનું જોખમ કેટલું છે.
શું કહે છે આ નવી રિસર્ચ?
યુનિવર્સિટી ઓફ સરે (University of Surrey) ના સંશોધકોએ કરેલા એક વ્યાપક અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે માનવ શરીરમાં રહેલા કેટલાક ખાસ પ્રકારના પ્રોટીન્સ ભવિષ્યની બીમારીઓના અગાઉથી સંકેત આપે છે. આ અભ્યાસ માટે ‘યુકે બાયોબેંક’ ના ડેટાનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો, જેમાં ૩૯ થી ૭૦ વર્ષની વયના આશરે ૩૮,૦૦૦ થી વધુ લોકોના બ્લડ સેમ્પલ અને તેમના હેલ્થ રેકોર્ડ્સનું વર્ષો સુધી વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું હતું.
લોહીમાં રહેલા ‘પ્રોટીન’ ખોલશે રહસ્ય
વૈજ્ઞાનિકોના મતે, આપણા લોહીમાં હજારો પ્રકારના પ્રોટીન હોય છે. આ પ્રોટીન્સ શરીરના વિવિધ અંગોની સ્થિતિ દર્શાવે છે. રિસર્ચમાં જાણવા મળ્યું કે:
જો લોહીમાં પ્રોટીનનું સ્તર અસામાન્ય હોય, તો તે હૃદયરોગ, કેન્સર અથવા લિવરની બીમારીઓ થવાના ઘણા વર્ષો પહેલા સંકેત આપી શકે છે.
આ પ્રોટીન પ્રોફાઇલના આધારે ડોકટરો એ જાણી શકે છે કે દર્દીનું સ્વાસ્થ્ય આગામી ૫ થી ૧૦ વર્ષમાં કેવું રહેશે.
બીમારીના ઈલાજ કરતા અગમચેતી પર ભાર
આધુનિક તબીબી વિજ્ઞાન હવે ‘પ્રિવેન્ટિવ હેલ્થકેર’ (અગમચેતી) પર વધુ ધ્યાન આપી રહ્યું છે. આ રિસર્ચના મુખ્ય સંશોધકોનું કહેવું છે કે જો બ્લડ ટેસ્ટ દ્વારા અગાઉથી ખબર પડી જાય કે કોઈ વ્યક્તિને ડાયાબિટીસ કે હાર્ટ એટેકનું જોખમ છે, તો તે વ્યક્તિ પોતાની જીવનશૈલી અને ખાનપાનમાં ફેરફાર કરીને તે બીમારીને ટાળી શકે છે અથવા તેની ગંભીરતા ઘટાડી શકે છે.
આ આગાહી કેવી રીતે મદદરૂપ થશે?
૧. વ્યક્તિગત સારવાર: દરેક વ્યક્તિના લોહીના રિપોર્ટ અલગ હોય છે, તેથી ડોક્ટરો દરેક દર્દી માટે અલગ હેલ્થ પ્લાન બનાવી શકશે.
૨. ખર્ચમાં બચત: બીમારી ગંભીર બને તે પહેલા જ તેની જાણકારી મળવાથી લાખો રૂપિયાનો હોસ્પિટલનો ખર્ચ બચી શકે છે.
૩. આયુષ્યમાં વધારો: સમયસર નિદાન અને સાવચેતીને કારણે મૃત્યુના જોખમને ઘટાડી શકાય છે.
શું આ સામાન્ય બ્લડ ટેસ્ટથી શક્ય છે?
હાલમાં આપણે જે સામાન્ય ‘રૂટિન બ્લડ ટેસ્ટ’ કરાવીએ છીએ તેના કરતા આ ટેસ્ટ થોડો અલગ અને વધુ એડવાન્સ છે. આમાં ‘પ્રોટીઓમિક્સ’ (Proteomics) ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ થાય છે. જોકે, વૈજ્ઞાનિકો આશા રાખી રહ્યા છે કે આગામી સમયમાં આ પ્રકારના ટેસ્ટ સામાન્ય પ્રયોગશાળાઓમાં પણ ઉપલબ્ધ થશે, જેથી સામાન્ય માણસ પણ પોતાના ભવિષ્યના સ્વાસ્થ્ય વિશે જાણી શકશે.
વિજ્ઞાન હવે એ સ્તરે પહોંચી ગયું છે જ્યાં આપણું લોહી માત્ર જીવન આપનારું પ્રવાહી જ નથી, પણ આપણા સ્વાસ્થ્યનું ‘રિપોર્ટ કાર્ડ’ પણ છે. આ રિસર્ચ ભવિષ્યમાં જીવલેણ બીમારીઓ સામે લડવા માટે એક નવો માર્ગ ખોલશે.
